Трамп не ја исклучува можноста за стекнување на Гренланд со воена сила

Претседателот Доналд Трамп не ја исклучува употребата на воена сила за стекнување на Гренланд, соопшти Белата куќа, ескалирајќи ги тензиите со Данска, исто така членка на НАТО, околу спорот што повторно се појави во јавноста по соборувањето на венецуелскиот моќник Николас Мадуро.

Трамп разгледува многу начини за постигнување на својата цел за стекнување на арктичкиот остров, изјави портпаролката на Белата куќа, Каролин Ливит, во соопштението.

„Претседателот Трамп добро стави до знаење дека стекнувањето на Гренланд е приоритет за национална безбедност на Соединетите Американски Држави и дека е од витално значење да се одвратат нашите противници во арктичкиот регион“, рече Ливит. „Претседателот и неговиот тим разговараат за низа опции за остварување на оваа важна цел на надворешната политика и, секако, користењето на американската војска е секогаш опција на располагање на врховниот командант“.

Сепак, државниот секретар Марко Рубио ја намали важноста на идејата за воена акција на брифингот со пратениците во понеделникот, наместо тоа сигнализирајќи дека инвазијата не е неизбежна и дека целта е да се купи островот од Данска, објави „Волстрит џурнал“.

Сепак, коментарите на Рубио, заедно со изјавата на Ливит, за која првпат објави „Ројтерс“, веројатно дополнително ќе ги заладат односите со лидерите на Данска и Гренланд, кои жестоко се спротивставија на обновените барања на Трамп да ја преземе контролата врз островот. Претседателот размислуваше за тоа Гренланд да стане дел од САД уште од својот прв мандат, но ја засили реториката откако започна воена операција минатата недела за соборување на Мадуро.

Во обид да се реши проблемот, данскиот министер за надворешни работи Ларс Локе Расмусен рече дека владите на Данска и Гренланд побарале средба со Рубио. Министерката за надворешни работи на Гренланд, Вивијан Мотцфелд, во објава на Фејсбук изјави дека целта на разговорите ќе биде „да се разговара за силните изјави на Соединетите Американски Држави во врска со Гренланд“.

„Кога го сакаме ова, тоа е секако затоа што имаме впечаток дека дел од оваа дискусија се базира на погрешно толкување на тоа што е што“, изјави Локе Расмусен за новинарите по состанокот во Комитетот за надворешна политика на парламентот, според локалните медиуми. „Веруваме дека има смисла да се обидеме да закажеме состанок со нашите американски колеги со цел да се разјаснат некои од недоразбирањата што може да постојат.“

Претходно во вторникот, европските лидери издадоа заедничка изјава, предупредувајќи дека Трамп треба да го почитува територијалниот интегритет на Гренланд и Данска. Лидерите нагласија дека Гренланд спаѓа под колективниот одбранбен чадор на НАТО како дел од Кралството Данска и дека безбедноста во Арктикот мора да се постигне колективно со сојузниците на НАТО.

Портпаролот на Стејт департментот изјави во вторникот вечерта дека САД, Данска и НАТО имаат заеднички интерес во врска со зголемената активност на противниците во Арктикот и дека Вашингтон бара комерцијални врски што би биле корисни и за народот на Гренланд и за Америка.

Министрите за надворешни работи на Данска, Финска, Исланд, Норвешка и Шведска, исто така, издадоа заедничка изјава во вторникот со слична порака за почитување на „фундаменталните принципи на Повелбата на ОН и меѓународното право, вклучително и неповредливоста на границите“.

Данската премиерка Мете Фредериксен во понеделникот предупреди дека секој напад на САД врз Гренланд би значел крај на НАТО алијансата и „безбедноста што е воспоставена од крајот на Втората светска војна“.

Американските претставници само продолжија да ја интензивираат својата реторика околу ова прашање. Во интервју за Си-ен-ен, заменик-шефот на кабинетот на Белата куќа, Стивен Милер, рече дека во свет „управуван од сила“, САД имаат право да ја земат територијата.

„Ова, секако, не е нешто со што можеме да се согласиме“, рече Локе Расмусен. „И тоа не е нешто со што Гренланд има амбиции да се согласи, па тоа е очигледно црвена линија“.

— Со помош на Џастин Синк, Џон Харни и Наталија Дроздијак