Претседателот на Федералните резерви, Џером Пауел, изјави дека на американската централна банка ѝ биле доставени судски покани од Министерството за правда со кои се заканува со кривични обвиненија, што претставува драматична ескалација на нападите на администрацијата на Доналд Трамп врз Федералните резерви.
Во силна писмена и видео изјава објавена во неделата навечер, Пауел рече дека акцијата е поврзана со неговото сведочење пред Конгресот во јуни за тековните реновирања на седиштето на Федералните резерви. Но, тој рече дека потегот „треба да се гледа во поширокиот контекст на заканите и тековниот притисок на администрацијата“.
„Заканата од кривични обвиненија е последица на тоа што Федералните резерви ги одредуваат каматните стапки врз основа на нашата најдобра проценка за тоа што ќе и служи на јавноста, наместо да ги следат преференциите на претседателот“, рече Пауел.
Прочитај повеќе
Трамп потврди: Го избрал новиот претседател на Фед
Белата куќа е во финална фаза на избор, а Трамп потврди дека одлуката е донесена. Хасет е фаворитот, но до крајот во трката за Фед остануваат и Велер, Боуман, Варш и Ридер.
01.12.2025
ЕЦБ и Фед на различни раскрсници, пазарите чекаат расплет
Две клучни недели за монетарната политика – Европа сигнализира крај на циклусот на намалувања, додека САД се подготвуваат за прво олеснување по речиси една година.
10.09.2025
Коцкањето на Трамп со Фед ризикува да ги турне каматите на обврзниците уште повисоко
Растот на јавниот долг и стравот од губење на кредибилитетот на Фед ја зголемуваат неизвесноста, со ризик долгорочните стапки да останат повисоки и понестабилни.
27.08.2025
Гувернерката на Фед, Лиза Кук, нема намера да се повлече од функцијата
Лиза Кук се спротивстави на барањата за оставка поради наводи за измама со хипотеки, тврдејќи дека притисокот од администрацијата на Трамп е политички мотивиран.
21.08.2025
Пауел додаде: „Се работи за тоа дали Федералните резерви ќе можат да продолжат да ги одредуваат каматните стапки врз основа на докази и економски услови - или наместо тоа монетарната политика ќе биде водена од политички притисок или заплашување“.
Во интервју за Ен-би-си њјуз (NBC News) во неделата, Трамп негираше дека имал какво било знаење за истрагата на Министерството за правда за централната банка.
Фјучерсите на американските акции и доларот ослабнаа по вестите, додека златото го продолжи растот до рекордно високо ниво. Фјучерсите на индексот S&P 500 паднаа за дури 0,6 проценти.
Пауел рече дека судските покани на Фед им биле доставени во петокот. Невидениот потег на администрацијата на Трамп означува ескалација на долгогодишната расправија на претседателот Доналд Трамп со претседателот на Фед. Претседателот постојано повикува на агресивно намалување на стапките, тврдејќи дека Фед треба да дејствува за да ја зголеми достапноста на домувањето и да ги олесни трошоците за позајмување на владата.
Тој, исто така, долго размислуваше за отпуштање на Пауел, а во уште еден вонреден чекор, се обиде да ја отпушти гувернерката на Фед, Лиза Кук. Врховниот суд треба да го разгледа случајот Кук подоцна овој месец.
Креаторите на политиките на Фед минатиот месец ја намалија својата референтна стапка на целен опсег од 3,5 до 3,75 проценти - трето последователно намалување од четвртина поени, откако ги одржаа стапките стабилни во поголемиот дел од 2025 година. Службениците сигнализираа дека не брзаат повторно да ги намалат стапките додека немаат повеќе податоци за инфлацијата и работните места.
Креаторите на политиките следниот пат ќе се состанат на 27 и 28 јануари, а тргувањето со фјучерси покажува минимална шанса за нов потег на тој собир.
Иднината на Пауел
Во изјавата, Пауел рече дека има намера да продолжи да ја работи својата работа „со интегритет и посветеност на служење на американскиот народ“.
Пауел првпат беше назначен на функцијата претседател во 2018 година од Трамп. Иако неговиот сегашен мандат како претседател ќе истече во мај, неговата основна функција како гувернер на Фед не завршува до 2028 година. Тој не посочи дали има намера да замине во мај или да остане во централната банка.
Трамп рече дека веќе го избрал својот кандидат да го замени Пауел. Тој не го именува наследникот на Пауел, но Кевин Хасет, директорот на Националниот економски совет, е фаворит.
Републиканскиот сенатор Том Тилис, член на Банкарскиот комитет на Сенатот кој го надгледува Фед, застана во одбрана на Фед во неделата навечер. Во изјава тој рече дека ќе „се спротивстави на потврдата на кој било кандидат за Фед - вклучително и претстојното слободно место во Фед - сè додека ова правно прашање не се реши целосно“.
Без поддршката на Тилис, републиканците ќе се соочат со значителна пречка да го предадат кој било кандидат од комитетот до целиот Сенат за потврда.
„Ако имало какви било преостанати сомнежи дали советниците во администрацијата на Трамп активно притискаат за укинување на независноста на Федералните резерви, сега не треба да има. Сега е во прашање независноста и кредибилитетот на Министерството за правда“, рече Тилис.
Истрагата ја води Канцеларијата на американскиот обвинител за округот Колумбија, според луѓе запознаени со ова прашање.
Главниот обвинител Пам Бонди им наложи на канцелариите на американските обвинители да истражат случаи на потенцијална злоупотреба на даночните обврзници, рече едно од лицата, кое побара да не биде именувано, дискутирајќи за истрагата.
Белата куќа упати прашања до Министерството за правда. Портпаролот на Министерството за правда не одговори веднаш на барањето за коментар.
Реновирање
Администрацијата на Трамп минатото лето ја засили контролата врз реновирањето на две историски згради од страна на Федералните резерви и зголемените трошоци поврзани со проектот. Буџетските документи на Федералните резерви покажуваат дека проценките за трошоците за проектот се зголемиле на 2,5 милијарди долари во 2025 година, во споредба со 1,9 милијарди долари во 2023 година.
Федералните резерви ги припишуваат повисоките трошоци делумно на разликите помеѓу првичните и реалните проценки за материјали, опрема и работна сила, како и на непредвидени проблеми, како што е токсичната контаминација.
Во сведочењето минатиот јуни, Пауел во голема мера ги оспори медиумските извештаи и критиките од претставници на администрацијата и некои конгресни републиканци, дека проектот имал екстравагантни дизајнерски карактеристики, како што се ВИП трпезарија и градини на кровната тераса.
Пауел, исто така, рече за време на сведочењето дека плановите на проектот „продолжиле да се развиваат“ и дека некои претходни карактеристики „веќе не се во плановите“.
Директорот за управување и буџет, Рас Воут, се осврна на сведочењето во писмо што му го испрати на Пауел минатиот јули, барајќи детали за реновирањето. Бил Пулт, директор на Федералната администрација за финансирање на домувањето и жесток критичар на Пауел, тврдеше - без да даде детали - дека Пауел лажел за спецификите на проектот за време на сослушувањето и сугерираше дека прашањето може да претставува доволна правна „причина“ за да се оправда отстранувањето на шефот на Фед од неговата позиција.
Во тоа време, републиканската претставничка Ана Паулина Луна, исто така, побара од Министерството за правда да размисли за истрага и гонење на Пауел за наводно лажење под заклетва во неговото сведочење.
Среде контроверзноста, Трамп го обиколи местото за реновирање и сигнализираше дека проектот не е доволна причина да го отпушти Пауел. Неколку месеци подоцна, на 29 декември, Трамп рече дека размислува за тужба за „груба некомпетентност“ против Пауел поврзана со проектот.
Според законот, претседателот може да ги отстрани членовите на Одборот на гувернери на Фед само поради неефикасност, злоупотреба на функцијата или занемарување на должноста.
„Звучи како одмазда на Трамп и притисок врз него да си замине во мај“, рече Марк Спиндел, автор на „Митот за независноста: Како Конгресот управува со Федералните резерви“, како реакција на судските покани. „Ако Пауел остане во одборот, тоа го комплицира мнозинството на Трамп - му требаат местата.“
— Со помош од Мајлс Милер, Енда Куран, Крис Стром и Малколм Скот