Трамп отфрла договор со Иран под сегашните услови додека војната беснее

Претседателот Доналд Трамп изјави дека Иран е подготвен да склучи договор за завршување на војната, но САД сакаат подобри услови, сигнализирајќи дека нема попуштање во конфликтот што го доведе бродскиот транспорт во стратешкиот Ормузски теснец до речиси целосен застој и ги наруши енергетските пазари.

Трамп, исто така, ги повика другите земји да испратат воени бродови за да го одржат отворен водниот пат низ кој проаѓа околу една петтина од светскиот извоз на нафта. Тој рече дека се надева оти Кина, Франција, Јапонија, Јужна Кореја и Велика Британија ќе учествуваат.

„Иран сака да склучи договор, а јас не сакам да го склучам затоа што условите сè уште не се доволно добри“, изјави Трамп за Ен-би-си во интервју во саботата, додавајќи дека „многу солиден“ договор би морал да вклучува обврска од страна на Техеран да се откаже од нуклеарните амбиции.

Операциите за товарење нафта продолжија на нафтениот терминал на островот Харг во Иран на 2 март 2026 година, два дена откако САД и Израел ја започнаа операцијата „Епски бес“. Извор: Блумберг

Одмаздничките напади на Исламската Република врз Израел и арапските држави во Персискиот Залив продолжија во текот на ноќта во неделата, откако САД нападнаа воени објекти на островот Харг, дом на клучни извозни капацитети за иранска нафта.

Обединетите Арапски Емирати во неделата соопштија дека пресретнуваат ракети и беспилотни летала од Иран, кажувајќи им на жителите дека експлозиите што се слушнале во делови од Дубаи биле проектилите што биле соборени. ОАЕ соопштија дека евидентирала 1.600 беспилотни летала и повеќе од 300 ракети лансирани од Иран од почетокот на конфликтот.

Министерот за надворешни работи на Иран, Абас Арагчи, изјави за МС НАУ (MS NOW) дека „јасно е“ дека ракетите што го погодија островот Харг дошле од ОАЕ.

Анвар Гаргаш, висок советник за надворешна политика на претседателот на ОАЕ, шеикот Мохамед бин Зајед, рече дека земјата „има право на самоодбрана пред оваа терористичка агресија што ѝ е наметната, но сепак продолжува да дава приоритет на разумот“.

Операциите за товарење нафта во Фуџаира - клучно пристаниште на ОАЕ - продолжија во неделата откако напад со беспилотни летала и пожар предизвикаа прекин на извозот претходниот ден, според луѓе запознаени со ситуацијата. Тие побараа да не бидат идентификувани бидејќи немаат право да коментираат.

Фуџаира, кое се наоѓа веднаш надвор од Ормускиот теснец, е главен центар и за сурова нафта и за нафтени производи, и доби зголемено значење и за ОАЕ и за глобалните пазари, бидејќи е едно од ретките извозни места во Заливот што го заобиколува водниот пат. Товарењето беше запрено како мерка на претпазливост додека се проценуваше штетата.

Властите во Абу Даби, исто така, соопштија дека го локализирале пожарот што избувна во индустрискиот комплекс Руваис по нападот со беспилотни летала на 10 март.

Во меѓувреме, Саудиска Арабија објави дека пресретнала најмалку 10 беспилотни летала во близина на главниот град Ријад и во источниот регион на кралството. Бахреин вклучи сирени и ги повика жителите да останат во безбедни области.

Иран соопшти дека започнал нов бран ракетни напади врз Израел, каде што министерот за надворешни работи Израел Кац ја опиша војната како влегување во својата „фаза на победа“. Тој, исто така, рече дека војната, сега во третата недела, ќе трае „колку што е потребно“.

Домашниот притисок се зголемува врз Трамп, бидејќи војната предизвикува хаос на Блискиот Исток, а глобалните цени на нафтата се искачуваат на околу 100 долари за барел поради ефикасното затворање на Ормускиот теснец од страна на Иран. Трамп ги отфрли загриженостите за зголемувањето на цените на бензинот во САД, велејќи дека тие ќе паднат штом ќе завршат борбите.

Во конфликтот има околу 3.750 мртви низ целиот регион откако започна на 28 февруари со бомбардирањето на Иран од страна на САД и Израел, според бројките од владите и невладините организации.

Новинската агенција „Активисти за човекови права“ со седиште во САД соопшти дека повеќе од 3.000 луѓе се убиени во последните две недели во Иран. Десетици загинаа низ Заливот и во Израел, додека САД изгубија 11 војници.

Блумберг

Израел и САД продолжија со напади врз Иран во саботата, а Вашингтон им кажа на Американците веднаш да го напуштат Ирак - наведувајќи ја „значајната закана што ја претставуваат терористичките милициски групи поврзани со Иран“. Тоа се случи откако Асошиејтед Прес објави дека ракета погодила хелиодром во комплексот на американската амбасада во Багдад.

Најавувајќи го нападот на островот Харг, Трамп рече дека воените објекти таму биле „уништени“, додавајќи дека избрал да не ја погоди нафтената инфраструктура „од причини на пристојност“. Тој се закани дека ќе го стори тоа доколку Иран „направи нешто за да се меша во слободниот и безбеден премин на бродовите низ Ормускиот Теснец“.

Трамп рече дека иако иранската војска е „веќе уништена 100 проценти“, за Техеран е „лесно“ да продолжи да им се заканува на бродовите со беспилотни летала, мини и ракети со краток дострел. САД, рече тој, „ќе ги бомбардираат беспилотните летала“ на брегот на Иран за да се обидат да се спротивстават на тоа.

 

Арагчи, иранскиот министер за надворешни работи, рече дека теснецот е затворен само за бродови од „непријатели“. Според британските поморски трговски операции, од почетокот на војната имало 16 пријавени напади врз бродови во и околу Ормуз.

Либанската влада соопшти дека околу 700 луѓе загинале во израелските напади врз земјата во паралелна војна што еврејската држава ја води против Хезболах, поддржан од Иран.

Франција изготви план за завршување на војната во Либан, кој ќе бара од тамошната влада да го признае Израел, објави Аксиос, повикувајќи се на три лица запознаени со ова прашање. Се вели дека Либан го прифатил предлогот како почетна точка, додека Израел и САД го разгледуваат.

Јордан, во кој се сместени и американски војници и авиони, во саботата соопшти дека пресретнал 79 балистички ракети и беспилотни летала во изминатата недела. Воздушната одбрана не успеала да спречи уште шест проектили. Девет лица се повредени во тој период, соопшти јорданската војска.

Саудиска Арабија, Ирак, ОАЕ и Кувајт мораа да го ограничат производството на сурова нафта поради фактичкото затворање на Ормуз, додека Катар ги прекина операциите за течен природен гас. Тој е еден од трите најголеми светски добавувачи на ова гориво.