Има добри изгледи за договор со Иран, вели Трамп

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека САД и Иран имаат контакт за дипломатски разговори со цел да се стави крај на конфликтот на Блискиот Исток, но предупреди дека борбите ќе продолжат доколку преговорите не резултираат со договор.

„Единствената причина поради која сакаат да се сретнат е затоа што ги погодивме многу силно. Постои добра можност нешто да се случи, и ако се случи - добро. Ако не, ќе се вратиме на тоа што го правевме“, им изјави Трамп на новинарите на лет со претседателскиот авион.

Неговите изјави привремено ги намалија стравувањата од нова воена ескалација, откако претходно повеќепати се закани со „масовни“ напади врз Иран. Сепак, останува нејасно дали Вашингтон и Техеран навистина водат суштински преговори, бидејќи и во текот на досегашниот конфликт Трамп неколкупати тврдеше дека договорот е блиску, додека борбите продолжуваа.

Во понеделникот САД трет ден по ред не извршија напад врз Иран, иако минатата недела најавуваа голема воена операција. Од своја страна, Техеран ги прекина нападите врз земјите од Персискиот Залив, меѓу кои и Кувајт. Новиот бран судири започна откако привремениот мировен договор од минатиот месец пропадна поради спорот околу Ормускиот Теснец.

Во меѓувреме, цените на нафтата продолжија да паѓаат. Северноморската нафта брент се спушти под 88 долари за барел, по падот од 8,7 проценти во понеделникот - најголем во последните повеќе од три месеци. Американската сурова нафта ВТИ (WTI) се тргуваше околу 82 долара за барел.

Портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи, Есмаил Багаеи, изјави дека во моментов нема официјални преговори со САД, иако е можно посредниците да пренесуваат пораки меѓу двете страни.

Според извори запознаени со разговорите, Оман и Иран паралелно се обидуваат да постигнат договор за повторно воспоставување на поморскиот сообраќај низ Ормускиот Теснец, една од најважните светски поморски рути за транспорт на нафта и течен природен гас.

И покрај намалените директни судири меѓу САД и Иран, безбедносната состојба во регионот останува нестабилна. Јеменското движење Хути, поддржано од Иран, соопшти дека со беспилотни летала нападнало нафтени постројки во Саудиска Арабија. Ријад потврди дека пресретнал повеќе дронови насочени кон нафтена инфраструктура, но не потврди директни удари врз своите објекти.

Американските медиуми, повикувајќи се на воени извори, објавија дека високи претставници на Пентагон препорачале Белата куќа да не го проширува конфликтот, предупредувајќи на намалени резерви на пресретнувачки ракети и друга високопрецизна муниција. Трамп призна дека САД располагаат со „многу муниција“, но додаде дека би сакал залихите да бидат уште поголеми. За намалените резерви ги обвини администрацијата на поранешниот претседател Џо Бајден и испораките на оружје за Украина.

Иранската армија, пак, соопшти дека ја запрела одмаздата врз американските бази и војници во регионот како одговор на американската одлука привремено да ги прекине нападите.

Во Вашингтон се очекува средба меѓу Трамп и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху. Израелскиот лидер најави дека ќе побара САД да продолжат со внимателно следење на иранската нуклеарна програма, која повторно стана едно од клучните отворени прашања по распадот на привремениот мировен договор.

Иако Иран соопшти дека нема промени во статусот на Ормускиот Теснец, Техеран најавува дека ќе продолжи да контролира кои трговски бродови ќе можат да поминуваат низ овој стратешки поморски премин. Во исто време, САД ја задржуваат блокадата на иранските пристаништа, додека разговорите меѓу Техеран и Оман за нормализирање на поморскиот сообраќај продолжуваат.