Зошто „Спејс екс“, „Самсунг“ и „СК Хајникс“ стануваат меме-акции

За време на пандемијата на ковид-19, манијата по меме-акциите го преплави американскиот пазар на акции, предизвикувајќи short squeeze (истиснување на кратките позиции) и затворање на истакнати хеџ-фондови. Но, тоа не е ништо во споредба со она на што сведочиме во ерата на агентската вештачка интелигенција (ВИ).

Новата генерација акции е поинаква. Тоа повеќе не се пропаднати синџири на продавници за видеоигри или кина – можеби се сеќавате на компаниите „Гејмстоп“ (GameStop Corp.) и „АМЦ ентертејнмент холдингс“ (AMC Entertainment Holdings Inc.) – туку компании вредни билиони долари, чија големина сама по себе може да наруши и потопи цели пазари на капитал.

Овие мегакомпании се осудени да станат меме-акции бидејќи врз нив не можат да се применат традиционалните методи на вреднување. Бесмислено е да се зборува за насоката на заработката на „Спејс екс“ (Space Exploration Technologies Corp.), имајќи го предвид фантастичниот сон што го продава милијардерот Илон Маск. Обожавателите едноставно ја плаќаат „премијата на Маск“, верувајќи дека ќе бидат богато наградени исто како и раните инвеститори во „Тесла“ (Tesla Inc.).

Јужнокорејските производители на мемориски чипови „Самсунг електроникс“ (Samsung Electronics Co.) и „СК Хајникс“ (SK Hynix Inc.) се подеднакво тешки за проценка. Тие работат во нестабилна индустрија во која деловниот циклус може да трае само две до три години. Поради тоа, секоја суптилна промена во перцепцијата за должината и интензитетот на тој циклус може драстично да влијае врз нивното вреднување. Така, „Самсунг“ на почетокот на 2023 година се тргуваше по цена еднаква на 26 пати очекуваната добивка, за само година и пол подоцна тој однос да падне на само осум пати.

Без сидро во форма на праведна пазарна вредност, главната улога ја презеде динамиката на механичкото тргување. Новиот популарен израз е гама сквиз (gamma squeeze), кој опишува нагол раст на цената на акцијата поттикнат од оптимистички облози на пазарот на опции. Кога продаваат куповна опција (call option), креаторите на пазарот мора да ја купуваат основната акција како заштита од ризик (хеџирање), со што дополнително ја туркаат нејзината цена нагоре.

Договорите поврзани со „Спејс екс“ официјално почнаа да се тргуваат во вторникот, при што беа истргувани речиси еден милион куповни опции, а најголемиот дел од обемот беше концентриран во оние што истекуваат во четврток. Тоа веројатно објаснува зошто овој производител на ракети ја надмина „Амазон“ (Amazon.com Inc.) според пазарната капитализација.

Слободниот промет на акциите (free float) на „Спејс екс“ – односно уделот од преостанатите акции со кои се тргува на отворениот пазар – изнесува само 7,5 отсто, во споредба со 91,8 отсто кај „Амазон“, според податоците собрани од Блумберг.

 

Во Јужна Кореја, брокерите имаа полни раце работа со хеџирањето. Бројот на отворени куповни опции за „Самсунг“ и „СК Хајникс“ нагло се зголеми во изминатите недели, делумно и поради лансирањето на ЕТФ-фондови што користат финансиски лост и следат поединечни акции, а кои бараат секојдневно ребалансирање на портфолијата со помош на деривати. Според проценките, овие активности сочинуваат од 60 до 70 отсто од вкупното тргување со акциите на „СК Хајникс“.

Но овие меме-акции вредни билиони долари можат да бидат и многу сурови. Додека тргувањето со деривати ја зафаќа Кореја, волатилноста на индексот Kospi нагло порасна. Сѐ повеќе позиции завршуваат во присилна ликвидација, што е знак дека помалку искусните инвеститори веројатно се вовлечени во рулет со високи влогови што не го разбираат целосно.

Што се однесува до најверните обожаватели на Маск – со среќа во финансирањето на деловна империја што има вонземски потреби за капитални инвестиции.

 

Па што да се прави со оваа нова меме-манија? Како класа на средства, загрозени се цели пазари во развој, бидејќи овие два јужнокорејски производители на чипови сочинуваат околу 15 отсто од референтниот индекс MSCI. Се очекува „Спејс екс“ да биде вклучен во индексот Nasdaq 100 на почетокот на јули.

Човек би можел да се држи настрана и да му одолее на искушението да го копира туѓиот успех – никој не сака на крајот да остане со безвредна загуба во рацете. Но, немојте ниту да му застанувате на патот на овој воз на ликвидност. Дури и Мајкл Бари, прославен со филмот The Big Short („Облогот на векот“), изјави дека, иако бил во искушение, нема отворена позиција во „Спејс екс“, бидејќи опциите што служат за обложување против таа акција едноставно се прескапи.

Во меѓувреме, голем број аналитичари од секторот на полупроводници гласно го промовираат „суперциклусот“ поттикнат од вештачката интелигенција. Таквите оптимистички прогнози кај малите инвеститори создаваат впечаток дека компании како „Спејс екс“ сѐ уште претставуваат поволна можност за вложување. Тоа е динамика каква што не беше видена во времето на „Гејмстоп“ во 2021 година.

Можеби не верувате дека „Спејс екс“ еден ден навистина може да изгради центри за податоци за вештачка интелигенција во вселената или дека недостигот од мемориски чипови ќе трае до крајот на оваа деценија. Но немојте да се залажувате: пристигна еуфоријата вредна билиони долари.