Зависноста на Европа од американскиот и рускиот течен гас порасна на рекордни над 80 отсто

Зависноста на Европа од двата најголеми снабдувачи со течен природен гас (ЛНГ) нагло порасна на рекордно ниво минатиот месец, поттикнувајќи загриженост дека регионот сè уште не успева да ја диверзифицира набавката.

Европската Унија во јануари обезбедила повеќе од 80 отсто од течниот природен гас од САД и од Русија, покажуваат податоците за следење бродови собрани од „Блумберг“. Тоа претставува остар пресврт во однос на пред четири години, кога другите доставувачи учествуваа со околу половина од вкупните количества, за време на енергетската криза што следуваше по руската инвазија на Украина.

Засилените испораки од САД, кои сочинуваат 63 отсто од увозот, се особено загрижувачки, при што повеќе политичари од ЕУ предупредуваат дека блокот би можел да стане зависен од одлуките на администрација што сè почесто применува финансиска принуда кон долгогодишните сојузници.

САД и Русија ги зголемија испораките на ЛНГ кон ЕУ

Bloomberg

Од нападот врз Украина во 2022 година, а особено по враќањето на Доналд Трамп на претседателската функција во САД, Европа е под притисок да ги зголеми набавките на американски ЛНГ. Трговскиот договор со Вашингтон склучен лани вклучува обврска до 2028 година да се купи американска енергија во вредност од 750 билиони долари. Но колку што Трамп се заканува со различни економски санкции за земјите што нема да се усогласат со неговите барања, толку длабоките комерцијални врски сè почесто почнуваат да изгледаат како стратешка ранливост.

Претставници на ЕУ, меѓу кои и комесарката за конкуренција Тереза Рибера и комесарот за енергија Дан Јоргенсен, во последно време изразија загриженост поради зависноста на блокот од американскиот ЛНГ, особено по заканите на Трамп дека ќе преземе контрола врз Гренланд.

Во меѓувреме испораките на руски ЛНГ кон ЕУ се задржаа околу рекордни нивоа и минатиот месец учествуваа со 18 отсто од вкупниот увоз. Тоа може да одразува напори на трговците да обезбедат резерви пред постепеното стапување во сила на забраната за увоз на руски гас, при што сите енергетски трансакции меѓу ЕУ и Русија треба да завршат до крајот на 2027 година.

Преостанатите доставувачи на ЛНГ за блокот од Алжир и Катар до Норвешка и Тринидад и Тобаго го покриле преостанатиот дел од 19 отсто од увозот минатиот месец, што е најниско учество во податоците на „Блумберг“ од 2017 година наваму.

Франција, Германија

Франција и Белгија во јануари повеќе од 40 отсто од увозот на ЛНГ го обезбедиле од Русија, при што приближно ист удел дошол и од САД. Германија, како најголем енергетски пазар во Европа, целиот увоз на течен природен гас го реализирала од САД.

Германскиот канцелар Фридрих Мерц оваа недела отпатува на Блискиот Исток во обид да ја диверзифицира енергетската набавка на земјата. Патувањето следува откако Јоргенсен минатата недела изјави дека ЕУ разгледува можност за зголемување на увозот на гас од Катар, како и од Канада и Северна Африка.

Сепак, порастот на испораките на ЛНГ кон Европа во јануари беше поткрепен и од зголемената побарувачка по серијата студени периоди, додека во исто време имаше пад на извозот од Алжир, најстариот снабдувач на регионот со овој енергент.

Се очекува вкупната потрошувачка на ЛНГ во Европа годинава да достигне рекордно ниво, бидејќи континентот има потреба од дополнителни количества за да ги надополни испразнетите гасни резерви. Тоа е особено изразено во Германија, каде што складиштата се пополнети со помалку од една третина од капацитетот - далеку под сезонскиот просек - а зимата сè уште не е завршена.