Кина најави како ќе се бори против американскиот монопол над вештачката интелигенција

Кина ќе го предводи основањето на меѓународна организација за заеднички развој на вештачка интелигенција (англ. artificial intelligence – AI), изјави кинескиот премиер, сакајќи да обезбеди оваа револуционерна технологија да не стане привилегија само на неколку држави или корпорации.

Вештачката интелигенција (ВИ) носи со себе ризици – од масовно губење на работни места до економски потреси – кои бараат заеднички одговор од државите, изјави премиерот Ли Чијанг на Светската конференција за вештачка интелигенција (англ. World Artificial Intelligence Conference), која се одржа во саботата во Шангај. Тоа подразбира повеќе меѓународна соработка и размена, порача вториот човек во кинеската политика на најважниот годишен технолошки собир во земјата.

Ли директно не именуваше ниту една држава во својот краток воведен говор, но кинеските функционери и бизнис-лидери претходно ги критикуваа обидите на Вашингтон да го ограничи кинескиот технолошки сектор, вклучувајќи ги и рестрикциите за извоз на чипови од компанијата „Енвидија“ (Nvidia), кои се клучни за развојот на ВИ. Во саботата, Ли призна дека недостигот на полупроводници претставува сериозна пречка, но го повтори повикот на претседателот Шји Џјинпинг за создавање политики кои ќе ги поддржат технолошките амбиции на Пекинг. Владата сега ќе помогне во основањето на тело што во слободен превод се нарекува Светска организација за соработка во областа на вештачката интелигенција, преку кое ќе се разменуваат знаења и таленти.

„Во моментов, клучните ресурси и капацитети се концентрирани во рацете на неколку држави и компании. Ако се препуштиме на технолошки монопол, контроли и ограничувања, ВИ ќе стане играчка само на мал број држави и фирми“, изјави Ли пред присутните на конференцијата што се одржува на брегот на реката Хуангпу во Шангај.

Кина и САД се натпреваруваат во развој на технологија што може да го забрза економскиот раст и, на долг рок, да ја промени рамнотежата на геополитичката моќ. Оваа недела, американскиот претседател Доналд Трамп потпиша уредби со кои се олеснуваат регулативите и се прошируваат енергетските капацитети за дата-центри, што е повик до домашните компании како „Опен еј-ај“ (OpenAI) и „Гугл“ (Google) да ја зацврстат американската водечка позиција во пост-ЧетГПТ ерата.

Bloomberg

Исто така, метеорскиот успех на кинескиот систем за ВИ, Дипсик (DeepSeek) ги поттикна домашните технолошки гиганти и стартапи да го забрзаат истражувањето и да пласираат производи како модели со отворен код, роботи и ВИ агенти.

Овој технолошки бран ја одразува амбицијата на кинеските програмери да постават светски стандарди и да заземат поважна улога на глобалниот пазар. Истовремено, се вклопува во пошироката стратегија на Пекинг за обезбедување технолошка самостојност во услови на зголемени тензии со САД.

Викенд-конференцијата во Шангај, која ги собира најпознатите основачи на компании, функционери и инвеститори со длабоки џебови, има за цел дополнително да го забрза овој процес. Настанот, кој во минатото бил домаќин на имиња како Илон Маск и Џек Ма, првпат беше одржан во 2018 година како изложба на врвната кинеска технологија.

Годинешното издание може да сруши рекорди по бројот на учесници, бидејќи се одржува во клучен момент на глобалната трка за доминација во областа на генеративната вештачка интелигенција. Веќе привлече значајни личности: добитникот на Нобелова награда Џефри Хинтон и поранешниот шеф на Google, Ерик Шмит, се сретнаа во четвртокот со шефот на Комунистичката партија на Шангај, Чен Ѓининг, пред да се појават на сцената.

Премиерот Ли порача дека Кина во иднина ќе настојува да го унапреди развојот на AI во Глобалниот југ, алудирајќи на неформалната група земји што ги вклучува Бразил и африканските држави.

Шмит подоцна ја поддржа пораката на Ли дека државите мора да соработуваат, особено Кина и САД. „Можностите се огромни“, им рече тој на делегатите.

„Како двете најголеми и највлијателни економии во светот, САД и Кина треба да соработуваат по овие прашања“, изјави тој. „Во наш заеднички интерес е светот да остане стабилен, без војни, мирен, и да обезбедиме луѓето да задржат контрола врз овие алатки.“