Патниците со авиони треба да се подготват за повеќе непријатности во наредните месеци. Авиокомпаниите ширум светот ќе имаат се повеќе откажувања на летовите и приземјување на авионите за да се справат со огромното зголемување на цените на авионското гориво.
Холандскиот национален превозник КЛМ е најновата компанија што го скрати својот распоред, соопштувајќи во четвртокот дека ќе укине 80 повратни летови од аеродромот Скипхол во Амстердам во текот на следниот месец. Со тоа се приклучува на „Јунајтед ерланјс“, „Луфтханза“ и „Катај пацифик ерлајнс“, кои исто така ги намалија своите рути за да го ограничат штетното влијание.
Глобалниот капацитет за мај е намален за околу 3 процентни поени, при што сите освен една од 20-те најголеми авиокомпании ги скратија летовите, според податоците собрани од аналитичката фирма „Сириум“. Таа ја ревидира својата првична прогноза за раст од 4 – 6 отсто за годината и вели дека пад до 3 оттсо е можен под одредени услови.
Прочитај повеќе
Европа има авионско гориво уште за шест недели, велат од Меѓународната агенција за енергија
Европа се соочува со можен недостиг од авионско гориво во наредните недели, што може да доведе до откажување летови поради енергетската криза поврзана со блокадата на Ормускиот Теснец.
16.04.2026
Италија воведува ограничувања за гориво за авиони поради недостиг
Неколку аеродроми во Италија издадоа предупредувања за ограничени залихи на гориво за наредните денови, додека конфликтот на Блискиот Исток не покажува знаци на смирување.
05.04.2026
„Изгледа исклучително веројатно дека следуваат уште намалувања,“ напиша Ричард Еванс, висок консултант во „Сириум“, во извештај објавен во четврток.
Нарушувањата што ја потресуваат авиоиндустријата по започнувањето на војната во Иран првично беа ограничени на блискоисточните авиокомпании, нивните аеродроми и воздушен простор. Но тие станаа заразни и се закануваат да ја нарушат профитабилната летна туристичка сезона на глобално ниво. А со американската поморска блокада на Ормускиот Теснец, која ги прекина иранските испораки на нафта, нема изгледи за брз крај.
„Секое летање што го правиме на маргините, можеби не носи приходите што ги сакаме, веројатно ќе биде преиспитано,“ изјави извршниот директор на„Делта“, Ед Бастиан, најавувајќи дополнителни 2,5 милијарди долари трошоци за гориво овој квартал. „Ова ќе биде тест за индустријата.“
Предизвикот се засилува со загриженоста дали воопшто има доволно авио-гориво. Меѓународната агенција за енергија вели дека Европа има резерви „можеби за шест недели“, а „Рајан ер“, „Вигџин Ервејс“ и „Изиџет“ дадоа прогнози за достапност само до средината на мај.
Европската Унија соопшти дека може да се соочи со проблеми во снабдувањето со авиогориво „во блиска иднина.“ Блокот подготвува заеднички акционен план доколку ситуацијата во Ормускиот Теснец продолжи, рече портпарол во петок во Брисел.
Засега, индустријата доби малку простор за дишење кога Иран во петокот објави дека теснецот е „целосно отворен“ за комерцијален сообраќај. Референтната цена на суровата нафта брент потоа падна за 11 отсто. Но секој договор останува кревок, бидејќи двете страни се обидуваат да задржат предност во конфликтот.
Последните прилагодувања на капацитетот сигнализираат дека многу авиокомпании влегуваат во режим на самозаштита со очекување дека конфликтот ќе биде штетен за бизнисот во догледна иднина. Дури и ако борбите завршат наскоро, оштетената инфраструктура веројатно ќе бара месеци или години за поправка.
„Луфтханза“, најголемата европска авиокомпанија, презеде драстични мерки минатата недела, бидејќи серија штрајкови ја влошија кризата со гориво. Таа ја затвори единицата „Ситилајн“, повлекувајќи 27 авиони од употреба, и го намали капацитетот низ остатокот од својата мрежа со приземјување на постари, енергетски неефикасни широкотрупни авиони.
„Пакетот за забрзување на мерките за флотата и капацитетот е неизбежен со оглед на наглиот раст на цените на авио-горивото и тековната геополитичка нестабилност,“ изјави во четвртокот Тил Штрајхерт, главен финансиски директор на групацијата.
Списокот продолжува. Брендот „Еделвајс“ ги суспендираше летовите кон Денвер и Сиетл и ја намали фреквенцијата кон Лас Вегас.
Bloomberg Mercury
„Ер Канада“ во петокот објави дека ги откажува летовите од Монтреал и Торонто до аеродромот ЏФК во Њујорк, иако ќе продолжи да оперира кон Њуарк и Ла Гвардија.
Норвешката нискобуџетска авиокомпанија „Норсе атлантик“ ги стопираше сите летови до и од Лос Анџелес. „Вирџин“ ја укина линијата Лондон–Ријад по само една година работа, а „Бртиш ервејс“ ја отстрани рутата до Џеда.
Нигериските авиокомпании предупредија дека се „соочуваат со егзистенцијални закани“ и може да ги прекинат летовите во наредните денови доколку не се преземат мерки за намалување на цените на горивото.
„Квантас“ ги намалува летовите кон САД и ќе го скрати домашниот капацитет за околу 5 отсто, проценувајќи дополнителни 800 милиони австралиски долари (575 милиони американски долари) трошоци за гориво во втората половина од фискалната година.
„Катај“ од Хонг Конг ќе намали 2 отсто од фреквенцијата на летови низ Азија и Пацификот од средината на мај до крајот на јуни. Неговата нискобуџетска единица „ХК Експрес“, која работи со загуба, воведува уште поголемо намалување од 6 отсто.
Овие кратења следат по воведувањето на такси за гориво до 400 долари на долги, повратни летови.
„Ги искористивме сите соодветни средства за да ги задржиме летовите нормални,“ изјави Лавинија Лау, главен директор за клиенти и комерција во „Катај“. „Сепак, овие мерки не беа доволни за да се ублажат значително зголемените трошоци за гориво.“
Многу европски авиокомпании имаат добри хеџинг договори за гориво барем за наредните месеци, додека повеќето американски авиокомпании - најголемите во светот според капацитет – немаат вакви договори и завршуваат со најголеми сметки.
„Јунајтед ерланјс“ беше меѓу првите што најавија кратења, намалувајќи 5 отсто од капацитетот оваа година, со редукции до септември. „Делта“ се справува со повисоката сметка за гориво преку зголемување на цените и намалување на капацитетот за околу 3,5 отсто.
Авиокомпаниите од копнена Кина, кои исто така немаат заштита преку хеџинг, секојдневно зголемуваат откажувања на летов. Зголемувањето на кратењата доаѓа во време кога кинеските превозници закажуваат помалку дневни домашни летови, според податоци собрани од „Блумберг НЕФ“.
Десетици кинески патници се пожалија на социјалните мрежи за откажувања во последен момент непосредно пред петдневниот празник „Златна недела“ во мај. А како што патниците ширум светот резервираат летни и есенски одмори, може да откријат дека многу рути кон помалку посетувани дестинации се избришани од глобалната авио-мапа.
„Ако цената на авио-горивото остане висока подолг период, ќе има уште повеќе откажувања,“ изјави Дадли Шанли, аналитичар во „Гудбоди“.