ЕУ бара Шпанија да ја намали зависноста од гас за стабилизација на електроенергетската мрежа

Европската комисија ја повика Шпанија да се оддалечи од користењето гасни електрани за стабилизирање на електроенергетскиот систем по минатогодишниот прекин на снабдувањето со струја, наведувајќи дека подобри мрежи, поголеми прекугранични поврзувања и повеќе капацитети за складирање енергија треба да ги заменат сегашните итни мерки.

Осцилациите на напонот беа меѓу главните причини за прекинот на електричната енергија на национално ниво, а оттогаш операторот на мрежата „Ред електрика“ (Red Eléctrica) одржува поголем број гасни електрани во работа за да обезбеди стабилност на системот. Просечното дневно минимално производство од гасните електрани е зголемено за околу 40 отсто во споредба со периодот пред прекинот, покажуваат пресметките на Блумберг врз основа на податоци од ЕНТСО-Е (ENTSO-E).

Иако Шпанија презеде мерки за зајакнување на отпорноста на енергетскиот систем по прекинот, земјата би имала корист од дополнителни чекори што би му овозможиле на операторот на преносниот систем постепено да се оддалечи од сегашното зголемено користење гасни електрани за одржување на стабилноста на напонот, наведува Европската комисија во извештај за земјата објавен претходно оваа недела.

Шпанија има еден од електроенергетските системи со најголемо учество на обновливи извори во Европа, но зависноста од сончевата и ветерната енергија го прави управувањето со мрежата посложено во услови на нарушувања. Додека традиционалните извори како природниот гас, нуклеарната и хидроенергијата континуирано помагаат во регулирањето на напонот, повеќето ветерни и соларни централи засега не ја имаат таа улога.

Зголеменото користење на производство од гасни електрани треба да биде привремена мерка, но не е јасно кога ќе заврши. Алтернативните системи за стабилизација на мрежата се скапи и бараат време за воведување.

Шпанското Министерство за еколошка транзиција и демографски предизвици и „Ред електрика“ не одговорија веднаш на барањата за коментар испратени по електронска пошта.

„Очекуваме засилениот режим на работа да продолжи бидејќи политичкиот фокус на ризиците за безбедноста на системот останува висок, особено со оглед на општите избори што следуваат во 2027 година“, изјави Алексис Ставропулос, експерт за шпанскиот пазар на електрична енергија во „Баринга“ (Baringa).

Земјата ги зголемува инвестициите во складирање енергија за да ја подобри флексибилноста на системот. До 2030 година Шпанија се надева дека ќе располага со 22,5 гигавати капацитет за складирање, но во февруари 2026 година тој изнесувал 8,15 гигавати, според извештајот на Европската комисија.

Минатата недела Комисијата одобри и нов механизам вреден девет милијарди евра што треба да ѝ помогне на Шпанија да обезбеди дополнителни резервни извори на електрична енергија додека продолжува со проширувањето на производството од обновливи извори.