Народна банка: Инфлација од 4 проценти и раст на БДП од 3,5 проценти во 2026.

Се очекува раст на БДП од 3,5 проценти во 2026 година и негово забрзување до 3,8 проценти во 2027 година. Притоа главен двигател и натаму ќе бидат инвестициите, особено јавните инфраструктурни проекти, како и постепеното закрепнување на надворешната побарувачка. Ова го истакна денеска на прес-конференција гувернерот Трајко Славески. Тој информира дека Советот на Народната банка, на седницата одржана денеска, ги разгледал и ги усвоил најновите макроекономски проекции, содржани во кварталниот извештај на Народната банка.

Во извештајот е заклучено дека светската економија и понатаму се соочува со значителни ризици. По растот од 3,4 проценти во 2025 година, се очекува умерено забавување на светскиот раст, кој би се свел на 3,1 проценти во 2026 година, а светската инфлација е нагорно ревидирана. Главниот извор на неизвесност и натаму се геополитичките конфликти, особено ескалирањето на состојбата на Блискиот Исток, што значително влијае врз цените на примарните производи и трговските текови.

„Засега, според основните сценарија на меѓународните институции, се претпоставува брзо завршување на конфликтот, односно не се очекува дестабилизирање на инфлациските очекувања, ниту поголемо затегнување на светските финансиски услови“, соопшти Славески. 

Притоа тој додаде дека во однос на домашната економија, најновите макроекономски проекции исто така се потпираат на умерено сценарио, според кое се очекува побрзо завршување на конфликтот, нормализирање на снабдувањето со нафта и постепено намалување на цените во втората половина од годината. 

„Според овие проекции, се очекува дека инфлацијата ќе изнесува околу 4 проценти во 2026 година, при што стабилизирањето ќе биде побавно во услови на повисоки цени на енергентите и храната. Во наредниот период се очекува постепено намалување на инфлацијата на речиси 3 проценти во 2027 година и нејзино враќање кон историскиот просек од 2 проценти на среден рок под влијание на закотвените инфлациски очекувања и ограничените притисоци од домашната побарувачка. Во вакви услови, проекциите за домашната економија упатуваат на умерено, но стабилно економско закрепнување“, посочи гувернерот. 

Тој истакна дека надворешната позиција на економијата се оценува како понеповолна на краток рок.

„Се очекува дека дефицитот на тековната сметка ќе изнесува околу 5,7 проценти од БДП во 2026 година под влијание на повисокиот увоз на енергенти и инвестициските активности. На среден рок се очекува негово постепено намалување при стабилни финансиски приливи, кои ќе обезбедат финансирање на дефицитот и натамошен раст на девизните резерви“, нагласи Славески. 

 

Тој рече дека банкарскиот систем и натаму обезбедува солидна поддршка за економијата. 

„Во првиот квартал од 2026 година кредитната активност бележи годишен раст од 13,1 проценти при очекувања за умерено забавување до крајот на годината. Депозитната база и натаму расте солидно, што укажува на стабилна доверба и поволни услови за штедење. На среден рок, 2027 - 2028 година, се очекува просечен раст на кредитите од речиси 7,4 проценти при раст на депозитната база и во услови на стабилен и солиден банкарски систем“, истакна гувернерот. 

Тој посочи дека Народната банка ја задржува внимателната поставеност на монетарната политика во услови на зголемена светска неизвесност и променливо надворешно окружување.

„Ризиците и натаму се претежно надолни и се поврзани со геополитичките случувања и движењата на цените на примарните производи. Народната банка и во иднина ќе биде подготвена да ги користи сите расположливи инструменти и доколку е потребно, ќе преземе соодветни мерки за одржување на стабилноста на девизниот курс и ценовната стабилност на среден рок“, рече Славески.