Зделка на „Мета“ од две милијарди долари прекината по интервенција од Кина

Кинеските власти донесоа одлука да ја поништат аквизицијата вредна 2 милијарди долари со која „Мета“ (Meta Platforms Inc.) требаше да го преземе стартапот за вештачка интелигенција „Манус“ (Manus), наведувајќи дека договорот не е во согласност со законите и регулативите на земјата.

Краткото соопштение на Комисијата за национален развој и реформи (National Development and Reform Commission) не дава дополнителни детали, но одлуката доаѓа во чувствителен геополитички момент, непосредно пред најавениот самит меѓу Доналд Трамп и Шји Џјинпинг.

Аквизицијата, која веќе беше во напредна фаза на реализација, предизвика силни реакции во Кина поради загриженоста за потенцијално „истекување“ чувствителни технологии кон САД. Поради тоа, регулаторите дополнително ја засилија контролата врз технолошките компании, особено во секторот на вештачката интелигенција (ВИ).

„Манус“, основан во 2025 година и регистриран во Сингапур, развива таканаречени „ВИ-агенти“ - системи способни самостојно да извршуваат комплексни задачи. Компанијата брзо привлече инвестиции и достигна значителен раст, што ја направи атрактивна цел за „Мета“ во нејзината трка со конкуренти како „Мајкрософт“ (Microsoft), „Алфабет“ (Alphabet Inc.) и „Опен еј-ај“ (OpenAI).

Bloomberg

Сепак, по најавата за преземањето, кинеските власти отворија истрага за можни прекршувања поврзани со странски инвестиции и извоз на технологии. Во меѓувреме, некои од вработените на „Манус“ веќе ѝ се приклучија на „Мета“, а финансиските трансакции меѓу инвеститорите се реализирани, што го прави процесот на поништување на договорот комплексен.

Дополнително, кинеските регулатори им наложија на домашните ВИ-компании, како „Муншот“ (Moonshot AI) и „Степфан“ (Stepfun), да избегнуваат американски капитал без претходно одобрување. Слични ограничувања се разгледуваат и за „Бајтденс“ (ByteDance Ltd.), компанијата креатор на Тикток.

Овие мерки се дел од поширока стратегија на Пекинг за заштита на националната безбедност и спречување трансфер на напредни технологии во странство. Аналитичарите предупредуваат дека ваквите потези може дополнително да го изолираат кинескиот технолошки сектор од странските инвестиции, кои со децении беа клучни за неговиот раст.

Иако останува нејасно како точно ќе се реализира поништувањето на договорот, случајот „Mанус“ веќе се смета за пресвртница во односот на Кина кон странските инвестиции во чувствителни технолошки области.