Една летна вечер Енди Косовски, не можејќи да спие, почна да ја тестира неодамнешната лансирана алатка на „Гугл“ (Google) за креирање видеа, „Вејл 3“ (Veil 3). Она што го постигна може да означи нова ера за социјалните медиуми, а можеби и за целата индустрија за забава.
Косовски, 22-годишен маркетинг-стручњак од Њујорк, сакаше да ги тестира своите вештини, а наедно и да научи како новите алатки за вештачка интелигенција (ВИ) можат да претворат неколку реченици со инструкции во реалистични кратки видеосодржини. Имајќи ја на ум вечната привлечност на слатките крзнени животни, како и опсесијата на неговата генерација да лови со камера неочекувани моменти, тој вметна неколку инструкции: „Сними зрнесто ноќно видео од надзорна камера на диви зајаци како скокаат на трамбулина во пошумен дел од двор“. За да поттикне дискусија и да навести за невидливото присуство на ВИ, тој додаде: „Зајаците скокаат, а еден од нив исчезнува“.
Тој го објави видеоклипот од осум секунди на Тикток доцна вечерта на 26 јули на профилот „rachelthecatlovers“. Тој во опис на видеото напиша: „Тукушто ја проверив мојата домашна безбедносна камера и... мислам дека имаме неколку специјални гости што настапуваат во задниот дел кај нас!“ Интернетот го направи другото. Во текот на следните неколку недели видеото беше прегледано 237 милиони пати (речиси двојно повеќе од бројот на гледачи на Супербоул). Илјадници луѓе почнаа да коментираат за видеото, дебатирајќи за неговата автентичност и нелогичното ненадејно исчезнување на зајакот. Додека Косовски го гледаше сето тоа, имаше чувство дека Холивуд го очекува огромна промена. „Ова е само почеток“, вели тој. „Мислам дека е како индустриска револуција. Ја демократизира креативноста.“
Зајаци што скокаат, горили што зборуваат, интервјуа со бебиња, ако во последно време поминувате време на Инстаграм, Тикток, X или Јутјуб, веројатно сте забележале ширење на видеа генерирани од вештачка интелигенција. Критичарите го користат терминот „недостаток на вештачката интелигенција“ (од англ. AI slop – ѓубре, шунд. Овој израз лани влезе во потесниот избор за збор на годината во изборот за Оксфордскиот речник, а неговото значење се однесува на неквалитетните содржини креирани со ВИ) за сите содржини што не се соодветно креативни, имаат неквалитетна содржина со животни со човечки одлики и лоши шеги. Но, тоа ја промашува поентата: овие видеа изгледаат доста добро, добиваат многу прегледи и споделувања, а нивните креатори речиси не ги чинат ништо.
„Не можете да негирате дека оваа технологија е неверојатна или можностите што ги нуди“, вели Хани Фарид, професор по електротехника и компјутерски науки на универзитетот „Беркли“ во Калифорнија и основач на компанијата за откривање дипфејк содржини (од англ. deepfake – дигитални аудио, видео или фотосодржини што се вештачки генерирани или се модифицирани со помош на ВИ, па дејствуваат како вистински, но всушност покажуваат нешто што не се случило или личност што не го изговара токму тоа што личи дека го зборува - длабоки лаги), „Гет рил секјурити“ (GetReal Security). „Само замислете до што има пристап просечниот тинејџер сега. Не ви требаат мултимилионски буџети, сценографии и актери. Ви треба само имагинација.“
Сè се случи доста брзо. Напредокот во алгоритмите за машинско учење, моќта на обработка на податоци и моделите на јазици со голем обем од „Гугл“, „Опен еј-ај“ (OpenAI) и други компании овозможија неочекуваната инспирација полесно и побрзо да се претвори во видеоснимка. „Гугл“ го лансира „Вејл 3“ во мај. Создавањето видео од осум секунди чини шест долари, а сега може да генерира и звучни ефекти и да го претвори текстот во говор, при што ликовите реалистично ги движат усните додека зборуваат. Подобрувањата се значајни: видеото генерирано со вештачка интелигенција од 2023 година на кое глумецот Вил Смит јаде шпагети беше полно со грешки и не изгледаше реално. Слично видео од оваа година изгледа толку добро што едноставно огладнувате.
Креаторите на содржини ги користат овие подобрувања. Џонатан Пунски е најстариот од четворицата браќа од Монтреал што водат компанија за социјално вмрежување наменета за сопственици на домашни миленици, која е наречена „Догпек“ (DogPack). Инспирирани од необјаснивиот тренд на видеа со Јети што зборуваат (генерирани од вештачка интелигенција), тие во јули годинава почнаа да објавуваат видеа на кои кучиња разменуваат духовити забелешки за своите сопственици и се смеат во студио за поткасти. Хуморот е во стилот на непријатни шеги за татковци.
(Лабрадор: „Секогаш ми поставуваат очигледно прашање, како на пример: ‘Дали сакаш да јадеш?’ Па добро, дали мислиш дека седам тука само за забава?“)
OFFICIAL DOGPACK/INSTAGRAM
Но браќата сега имаат неколку стотици илјади следбеници на Тикток и на Инстаграм и добиваат барања од сопственици на кучиња што се популарни на интернет, како што е францускиот булдог Валтер Џефри, да ги стават нивните миленици како аватари на нивниот „Поукаст“ (Pawdcast).
„Луѓето се уморни од гледање убави автомобили, убави часовници, луѓе што се фалат на социјалните медиуми за тоа колку пари можат да заработат“, вели Пунски, додавајќи дека видеосодржината е евтин начин за привлекување нови клиенти во апликацијата „Догпек“. „Тие сакаат да се забавуваат. А сега кучињата можат да зборуваат.“
Многу од овие видеосодржини се чини дека се дизајнирани да привлечат гледачи и да станат вирални, како историски непоткрепениот приказ на Помпеја пред вулканска ерупција, генериран од вештачка интелигенција, или Стари Римјани што ги истражуваат ѕвездите во вселенски бродови. Многу од нив се бесмислени и се повторуваат, како видеата со луѓе што скокаат на кревети направени од сирење или чоколадо или снимки од планети што се мачкаат на тост-лепче наместо џем.
Некои креатори на содржини признаваат дека прават видеа за алгоритмите на социјалните медиуми да можат да ги рангираат повисоко и да заработат пари на Инстаграм, Јутјуб и Тикток, кои плаќаат за оригинални видеа на кои корисниците се задржуваат повеќе од неколку секунди. „Мора да се игра со човечката психологија“, вели Али Султан, 27-годишник од Лахор, Пакистан, кој прави видеосодржини за Тикток со кревет и храна. „Тоа е кликбејт (од англ. clickbait - мамка за кликови)“.
Други креатори на ВИ-содржини провоцираат играјќи се со толку драгоцените авторски права на Холивуд. Кабир Раџдев, 13-годишник од Њујорк, во слободното време ова лето почнал да си игра со ВИ, користејќи го „Вео 3“ за да направи видеа од војници од „Војна на ѕвездите“, кои се нарекуваат едни со други „брат“ и ги раскажуваат своите незгоди. Кабир, кој има направено десетици такви видеа, вели дека користи ЧетГПТ (ChatGPT) за да пишува сценарија и да предлага хаштагови, а потоа користи „Вео 3“ за да создава видеоснимки, кои ги монтира во подолги видеа и потоа најдобрите ги објавува. Овие видеа имаат илјадници прегледи и позитивни коментари од типот „ова е подобро од ‘Дизни’“. Неговиот татко Рохит вели дека Кабир добил три спонзорства и заработил околу 1.500 долари. Тие досега не добиле никакви заканувачки писма од „Лукасфилм“, единица под водство на „Волт Дизни“ (Walt Disney Co.), која инаку не одговори на барањето за коментар.
Холивуд порано имаше монопол врз производството на популарните содржини за забава. Дејвид Елисон, кој доаѓа од моќно технолошко семејство (татко му е Лари Елисон, основач на „Оракл корпорејшн“ - Oracle Corporation), сака да ја продолжи таа традиција. Неговата компанија „Скајденс медија“ (Skydance Media ) неодамна се спои со „Парамаунт глобал“ (Paramount Global), а тоа спојување вредно осум милијарди долари имаше големо влијание врз индустријата. Јутјубери како Џими Доналдсон, познат како г. Бист (MrBeast), и г-ѓа Рејчел (Ms. Rachel), која прави содржини за деца, ја одвлекуваат публиката од филмските студија, чија моќ опаѓа.
Сепак, некои паметни филмски режисери ја прифатија вештачката интелигенција: една компанија поддржана од „Амазон“ (Amazon.com Inc) изјави дека планира да користи ВИ за да ги реконструира деловите што недостигаат од „Величествените Амберсонови“, кои инаку исчезнаа кога студиото ја презеде контролата врз финалната верзија на филмот од Орсон Велс.
Компаниите за социјални медиуми исто така имаат обврска да ги следат новите видови содржини. Многу видеа со вештачка интелигенција се безопасна забава, но постојат и многу лажни видеа што се дизајнирани да ги доведат во заблуда корисниците, како што е снимката објавена оваа пролет, која се чини дека го прикажува украинскиот претседател Володимир Зеленски како им кажува на своите војници да се предадат. Лесно е да се замисли појава на бран манипулативни видеа со ВИ, чија цел е да се влијае на исходот на изборите или да се помогне во манипулирање, односно местење спортски обложувања и предизвикување социјални немири.
Инстаграм, Тикток и други интернет-страници во моментов бараат од авторите на содржини доброволно да ја означат својата содржина како генерирана од ВИ. (Косовски, креаторот на зајачињата што скокаат на трамбулина, вели дека првиот пат пропуштил да го стори тоа, но подоцна ја додал ознаката.)
Интернет-страниците имаат минимална одговорност автоматски да препознаваат и означуваат видеа со ВИ, како и да истражуваат и да им забрануваат на корисниците да создаваат длабоки лаги, вели Сахана Удупа, професорка по медиумска антропологија на универзитетот „Лудвиг-Максимилијан“ (LMU) во Минхен. „Снимките генерирани од вештачка интелигенција можат да шират отворени лаги и токсична содржина полна со омраза, исто како што тоа го правеа текстуалните пораки и сликите преку интернет пред да станат популарни генераторите на содржини со ВИ“, вели таа.
Технолошките компании и регулаторите во САД се чини дека во последно време не се особено заинтересирани за означување и следење на содржините. Ним им се допаѓа тоа што е можна поголема интеракција на корисниците со содржината и приходи од рекламирање што доаѓаат поради таквата активност. Затоа, веројатно ќе мора да почекаме, да се надеваме на најдоброто и да се обидеме да уживаме во тие скокачки зајачиња.
.webp){kind=icon}
