Богатите жители на Блискиот Исток ја засилија потрагата по недвижности во елитни европски дестинации, а загриженоста поради војната ја поттикнува побарувачката за привремено изнајмување и долгорочен престој.
Агенти за недвижности од Лондон, Монако, Швајцарија и шпанското луксузно летувалиште Марбеља наведуваат зголемен интерес - од мултимилионски трговци и инфлуенсери до семејства кои сакаат привремено да се преселат додека конфликтот на Блискиот Исток не заврши или трајно да се иселат во странство. Инвеститорите кои планирале вложувања на најатрактивните пазари за недвижности во Заливот исто така разгледуваат алтернативи, бидејќи војната трае веќе втор месец, велат агентите.
Непријателствата ги тераат на преиспитување богатите поединци, семејства и инвеститори кои последниве години сè повеќе гравитираа кон градови како Дубаи и Абу Даби поради комбинацијата на плати без даноци, сончевата клима во текот на целата година и луксузниот начин на живот. Иако овие градови неодамна спроведоа реформи за да привлечат долгорочни жители, војната го разниша нивниот внимателно граден имиџ на безбедни оази во нестабилен регион.
Еден агент од Женева, Јан Флориан од фирмата „Роквел пропертис“, бара куќа вредна 20 милиони франци (26 милиони долари) за трговец кој сака да се пресели во Швајцарија од Блискиот Исток. Тој исто така наведува дека продавач на луксузни часовници, чии клиенти доаѓаат од тој регион, го поканил на настан што го организираат оваа недела, бидејќи многумина од нив се заинтересирани и за недвижности во Швајцарија.
На шпанскиот брег Коста дел Сол, кој е синоним за луксузни летувалишта и пакет-аранжмани, агенцијата за луксузни недвижности „Ејнџел едн волкерс“ бележи четири до пет прашања дневно за купување и изнајмување, а од почетокот на војната склучила неколку договори во Марбеља, изјави генералната директорка Смадaр Кахана. Марбеља има долга врска со Блискиот Исток која датира уште од седумдесеттите години, кога тогашниот саудиски престолонаследник Фахд ја користел како летна база и ја изградил палатата Мар-Мар.
„Имаме прилично голема заедница луѓе од Блискиот Исток и Саудијци кои доаѓаат овде секое лето веќе со децении,“ рече Оскар Линдaл, партнер во елитната агенција „МП Дун“. Купувачите на новоградби бараат недвижности „во стил на ресорт“ кои го имитираат начинот на живот во блискоисточните престолнини, вклучувајќи објекти со портирска служба, теретана и ресторани, додаде тој.
Цени за наем на лукзусни недвижности
Во меѓувреме, според податоците на агенцијата „Најт франк“, цените за изнајмување луксузни недвижности во Лондон растат поради намалената понуда, додека неизвесноста на Блискиот Исток трае. Во март е забележан раст од 16,9 проценти на нови потенцијални закупци во споредба со истиот период од претходната година за недвижности чија вредност е над 1.000 фунти неделно.
„Забележавме прилив на прашања од Блискиот Исток од луѓе кои бараат краткорочен наем од шест месеци или пократко,“ рече Дејвид Мамби, шеф на одделението за луксузен наем во централниот Лондон во таа компанија. „Тоа се главно британски, европски или северноамерикански државјани со семејства кои неодамна се преселиле на Блискиот Исток, но веќе имаат мрежа контакти во Лондон.“
Иако ултра-богатите често имаат повеќе домови ширум светот за вакви ситуации, тековната неизвесност и пропаста на преговорите за прекин на огнот го зголемуваат притисокот и врз професионалците и странските работници кои размислуваат за враќање или преселба откако веќе воспоставиле живот на Блискиот Исток.
Некои странски купувачи инвестирале во пазари како Дубаи, кои последниве години бележеа силен раст на цените. И додека локалните аналитичари и инвеститори и понатаму гледаат побарувачка и покрај конфликтот, движењето на цените на помалку развиените пазари во блиска иднина останува неизвесно додека инвеститорите ги проценуваат ризиците
Bloomberg
Сепак, бизнис центрите како Дубаи претходно успешно закпренуваа од кризи, вклучувајќи ја и финансиската криза, а големите компании од Волстрит продолжија јавно да го поддржуваат регионот, иако безбедносните ризици ги принудија некои да им овозможат на вработените привремена работа од други локации.
„Расположението брзо се менува, па најчесто се одлучуваат за наем како прв чекор,“ рече Едвард де Малет Морган од агенцијата „Даглас Елиман Франс“ и „Даглас Елиман Монако“. Тој има десетина клиенти од ОАЕ и Либан кои разгледуваат привремено преселување во Европа. „Луѓето носат краткорочни одлуки додека ја чекаат стабилизацијата на ситуацијата.“
Главната причина поради која многумина сè уште не носат трајни одлуки е тоа што промената на даночниот резидентски статус бара време, вклучувајќи школување на децата и административни процедури како отворање банкарски сметки.
Сепак, конфликтот создава дилема и за оние кои веќе се преселиле во регионот, како и за финансиските и другите компании што таму се проширија поради растот на капиталот и економскиот развој. Ризикот е дека долготрајниот конфликт би можел да принуди некои на трајни одлуки за заминување, особено како што се приближува крајот на учебната година.
Роберта Џенини, агентка за недвижности и релокација во близина на Женева, рече дека моментално има пет клиенти кои живееле на Блискиот Исток и сега бараат привремен и наместен сместувачки простор во градот. Нивните деца се запишани во меѓународни училишта во Швајцарија до лето, кога повторно ќе ја проценат ситуацијата.
Женева и Цирих долго време се магнет за богатството од Блискиот Исток, а инвеститорите од тој регион на крајот од 2024 година држеле околу 580 милијарди долари во Швајцарија, што претставува околу една петтина од вкупниот износ и втор по големина пазар по западна Европа.
Недели на мир
Еден вработен во американска приватна инвестициска фирма во Дубаи, кој сакаше да остане анонимен, рече дека на почетокот мислеле оти конфликтот брзо ќе заврши, па го посетиле семејството во Европа, но се преселиле привремено во Португалија кога станало јасно дека војната ќе трае подолго. Тој додаде дека враќањето би било можно дури по неколку недели стабилност и престанок на нападите врз ОАЕ.
Нуно Дурао, шеф на агенцијата „Фајн енд кантри“ во Португалија, изјави дека интересот на купувачите од Блискиот Исток нагло пораснал по почетокот на војната, иако трансакциите се одвиваат побавно.
„Бројот на прашања од клиенти од Блискиот Исток се удвои преку ноќ кога започна војната,“ рече Дурао.
Во некои банки и финансиски компании на Блискиот Исток, дел од вработените кои не се директно врзани за регионалните операции веќе се враќаат во Европа, наведува еден регрутер.
Bloomberg
Еден извршен директор за управување со богатство во голема американска банка рече дека води бројни разговори со западни иселеници кои размислуваат за преселување во Швајцарија.
Други европски земји, како Италија и Шпанија, нудат даночни олеснувања и начин на живот што привлекува луѓе кои размислуваат за привремено заминување од Блискиот Исток.
Некои богати азиски инвеститори исто така го преиспитуваат своето изложување во Дубаи и префрлаат капитал во Хонг Конг и Сингапур.
Дури и додека дел од жителите на Заливот бараат засолниште во Европа, малку е веројатно дека ќе дојде до голем одлив на капитал, особено кон Швајцарија, бидејќи голем дел од имотот веќе е структуриран таму преку банки.
Во споредба со пред неколку месеци, ова претставува нагла пресвртница за градовите на Блискиот Исток кои претходно профитираа од промените во британскиот даночен режим за нерезиденти и од приливот на компании што бегаа од повисоки даноци и несигурност.
Сепак, враќањето во нормала веројатно ќе трае. Неколку европски авиокомпании го одложија обновувањето на летовите кон регионот.
„Сите ќе гледаат кон Шпанија, Италија, Португалија и Франција,“ рече Мери Дан од агенцијата „МП Дун“. „Класичните дестинации кои последниве години ја губеа трката со Дубаи сега ќе имаат корист“.
- Во пишувањето помогнаа Myriam Balezou, Tara Patel, Allegra Catelli, Sofia Horta e Costa и Henrique Almeida