САД го бомбардираа Иран поради напад на трговски брод во Ормускиот Теснец

Соединетите Американски Држави извршија воздушни напади врз ирански воени цели, само еден ден откако Техеран беше обвинет за напад со беспилотно летало врз трговски брод во Ормускиот Теснец. Новата ескалација ги зголеми стравувањата дека неодамна постигнатиот прекин на огнот меѓу двете земји би можел да биде доведен во прашање.

Американската Централна команда (CENTCOM) соопшти дека во нападите биле погодени складишта за ракети и беспилотни летала, како и крајбрежни радарски инсталации во Иран. Од таму наведоа дека станува збор за „силен одговор на вчерашниот напад“.

Инцидентот следува откако во четвртокот контејнерскиот брод „Еверлавли“ (Ever Lovely), кој пловел под знамето на Сингапур, беше оштетен од, како што тврдат американските власти, еднонасочен ирански напад со дрон во Ормускиот Теснец.

Американскиот претседател Доналд Трамп остро реагираше на инцидентот, оценувајќи дека нападот претставува прекршување на договорот за прекин на огнот.

„Не ми се допаѓа фактот што отворија оган. Не требаше да го прават тоа“, изјави Трамп пред новинарите во Белата куќа.

Потпретседателот Џеј Ди Венс порача дека Иран се обврзал да го почитува договорот и дека евентуалните несогласувања околу неговата примена треба да се решаваат по дипломатски пат.

„Ако имаат забелешки за тоа како се спроведува меморандумот за разбирање, можат да разговараат со нас. Но, на насилството ќе биде одговорено со насилство“, напиша Венс на социјалната мрежа X.

Од иранска страна, Исламската револуционерна гарда соопшти дека нападот бил успешно одбиен и најави одговор на американските акции. Според иранските државни медиуми, Техеран тврди дека неговите сили нападнале и американски воени позиции во регионот, но американската Централна команда засега не ги коментираше овие наводи.

Закана за кревкото примирје

Воздушните напади претставуваат прво сериозно нарушување на 60-дневното примирје што беше договорено минатата недела. Според договорот, Иран требаше да обезбеди непречен поморски сообраќај низ Ормускиот Теснец и да продолжи со разговорите за својата нуклеарна програма, додека САД се обврзаа на олеснување на дел од санкциите.

Сепак, и покрај примирјето, несогласувањата остануваат. Една од главните спорни точки е можноста Иран да воведе такси за бродовите што минуваат низ Ормускиот Теснец, низ кој се одвива значителен дел од светската трговија со нафта и гас.

Последниот напад дополнително ја разниша довербата на бродските компании и екипажите, иако поморскиот сообраќај низ теснецот засега продолжува. Во претходните денови неколку танкери ја сменија својата рута по предупредувања од иранската морнарица.

Од CENTCOM порачаа дека американската војска ќе продолжи да обезбедува координација и поддршка за безбедно поминување на комерцијалните бродови низ Ормускиот Теснец.

„Американските вооружени сили остануваат присутни и будни за да обезбедат сите одредби од договорот со Иран да бидат почитувани и целосно спроведени“, се наведува во соопштението на командата.