Кои се моќните бомби што Трамп може да ги употреби ако САД го нападнат Иран

Американскиот претседател Доналд Трамп располага со широк спектар на воени ресурси на Блискиот Исток и низ светот, кои може да ги ангажира во потенцијален судир со Иран, додека размислува за една од најважните надворешнополитички одлуки на својата администрација.

Тој арсенал вклучува разорни бомби, стелт-бомбардери со долг дострел, група на носач на авиони, воени разурнувачи на морнарицата и американски трупи — што му нуди на Трамп повеќе опции доколку реши да интервенира подиректно во поддршка на Израел. Некои ресурси, како бомбардерите Б2 (B-2), се наоѓаат во САД, додека други се веќе во регионот или се на пат.

Не е јасно дали Трамп ќе го продлабочи американскиот ангажман, освен помошта што веќе му ја дава на Израел во одбрана од иранските воздушни напади. Во вторникот попладне претседателот ја собра својата националнобезбедносна екипа на состанок во Собата за ситуации во Белата куќа.

Сепак, администрацијата забрзано испраќа воени ресурси кон Централната команда на САД, која ги надгледува операциите на Пентагон во регионот. Војските што веќе се таму вклучуваат морнарица и воздухопловни сили што би можеле да играат клучна улога во секоја американска акција против Иран.

Исламската Република веќе го претрпе најтешкиот напад во последниве децении, со израелски напади врз нејзината нуклеарна и воена инфраструктура, при што беа оштетени клучни објекти и убиени високи функционери. Сепак, едно оружје се смета за особено ефикасно доколку ситуацијата ескалира и ги вовлече директно САД.

Масивната пробивачка бомба (Massive Ordnance Penetrator – MOP) - позната како „разбивач на бункери“ (bunker-buster), тежи над 13,5 тони и е најголемото оружје со прецизно насочување во светот. Оваа бомба со ГПС-навигација, склопена од компанијата „Боинг“ (Boeing), често се спомнува како единственото оружје способно да нанесе клучен удар врз атомските амбиции на Техеран, со успешен напад врз добро заштитената фабрика за збогатување ураниум во Фордо.

Скриени под планина и закопани на длабочина од околу 60 до 90 метри, многу експерти сметаат дека бункерите во Фордо може да се разбијат само со МОП – оружје што го поседуваат исклучиво САД.

Секоја таква бомба може да се насочи и испушти независно, „што овозможува да се испорача една МОП директно врз друга“, изјави аналитичарката Ребека Грант од институтот „Лексингтон“. Таа додаде дека дронско извидување во областа може да ѝ помогне на војската „да го прецизира нападот“ во последен момент и напомена дека американските служби со години ги проучувале нуклеарните објекти во Иран, како Фордо.

Одлуката дали да се употреби тоа оружје ќе биде една од најкритичните што ќе ги донесе Трамп. Бомбата може да влијае врз одлуките на Иран во врска со неговата нуклеарна програма, а бидејќи нејзината употреба вклучува американски авиони и пилоти, тоа би ги ставило САД во центарот на офанзивна воена акција.

„Ако Израел може да го постигне тој резултат преку сопствените операции, тоа е најдобриот случај“, вели Даниел Шапиро, поранешен американски амбасадор во Израел и некогашен заменик-помошник на министерот за одбрана. „Но, ако е потребно учество на САД за да се нападне објектот во Фордо, таа опција мора да биде на маса за претседателот Трамп“.

Стелт-бомбардери

Употребата на МОП би вклучила и друг клучен воен ресурс  - стелт-бомбардерот Б2 (B-2), кој може да носи две вакви бомби. Б2 би летал илјадници милји од базата Вајтман во Мисури за да ги испорача бомбите длабоко во територијата на Иран.

Стелт-бомбардер Б2 на воздухопловните сили на САД US Air Force

САД ја демонстрираа моќта на својата флота на бомбардериБ2  во октомври, кога авиони полетаа од базата Вајтман и ги нападнаа подземните складишта за оружје на Хутите, поддржани од Иран. Претходно годинава дури шест бомбардери Б2 беа забележани на писта на островот Диего Гарсија во Индиски Океан - распоредување што многумина го протолкуваа како порака до Иран и до Хутите. Воздухопловните сили соопштија дека тие авиони се вратиле во својата база во мај.

Централната команда на САД (CENTCOM), која го надгледува долготрајното американско воено присуство на Блискиот Исток, би одиграла клучна улога во каква било операција против Иран. Таа команда е одговорна за сили распоредени низ повеќе земји, вклучувајќи ги Египет, Јордан, Катар, Саудиска Арабија и Обединетите Арапски Емирати, и вклучува трупи од различни воени гранки, како и специјални единици.

Секретарот за одбрана Пит Хегсет издал наредба за „распоредување дополнителни капацитети“ во регионот. Администрацијата исто така испраќа до 20 воздушни танкери за полнење гориво во лет - КЦ135 (KC-135) и поновите КЦ46 (KC-46) - на засега непознати локации, според извор од одбраната, што ќе го прошири опсегот на американската воздушна моќ.

Овие ресурси ќе му овозможат на Трамп поголема флексибилност при донесувањето одлуки за натамошно дејствување. Според најновите податоци од Централната команда, американскиот персонал во регионот има меѓу 40.000 и 45.000 припадници од армијата, военото воздухопловство, морнарицата и маринците.

Морнарицата исто така е подготвена да одигра критична улога, со ресурси што можат да поддржат акции против Иран и веќе се употребени за заштита на Израел од одмазднички напади.

Борбената група со носачот на авиони „УСС Карл Винсон“ (USS Carl Vinson) е присутна во регионот на Арапско Море веќе седум месеци. Според морнарицата, бродот има околу 3.000 морнари, а дополнителни 2.000 се дел од неговото воздухопловно крило.

Поглед кон воени авиони и бродови од командата на носачот  „УСС Карл Винсон“ US Air Force

Воздухопловството располага со широк спектар на воена опрема, вклучувајќи борбени авиони Ф35 (F-35) и Ф18 (F-18), авиони ЕА18 (EA-18) за оневозможување непријателски радар и комуникации, Е-2Д (E-2D) со напреден радар за побрзо откривање закани, како и конвертибилни авиони „оспреј“ (Osprey) и хеликоптери „си хок“ (Sea Hawk).

Освен носачот на авиони, групата го вклучува и ракетниот крстосувач „УСС Принстон“ (USS Princeton), како и ракетни разурнувачи. Друга борбена група, предводена од „УСС Нимиц“ (USS Nimitz), е планирана да ја замени групата на „Винсон“ и моментално се наоѓа во Индопацификот, обезбедувајќи дополнителни сили.

Американската морнарица има три разурнувачи со ракетна одбрана во Источниот Медитеран - „УСС Арли Бурк“ (USS Arleigh Burke), „УСС Саливанс“ (USS The Sullivans) и „УСС Томас Хаднер“ (USS Thomas Hudner) - а според официјален претставник од одбраната, наскоро ќе пристигнат уште два брода. Дополнителни два разурнувачи се наоѓаат во Црвено Море.

Американски претставник изјавил дека „Арли Бурк“ и „Саливанс“ истрелале повеќе ракети СМ3 (SM-3) за пресретнување балистички ракети во текот на викендот, за да помогнат во одбраната на Израел. Единица на армијата во регионот исто така истрелала ракети ТХААД (THAAD) врз ирански балистички проектили, според друг официјален претставник.