Ѓоковиќ поднесе тужба со која бара повисоки награди за тенисерите

Некои од најдобрите тенисери ги тужат раководните тела на овој спорт за наводно картелско управување бидејќи ги ограничуваат паричните награди, ги намалуваат приходите надвор од терените и ја спречуваат конкуренцијата од ривалските турнири.

Здружението на професионални тенисери (ПТПА), коосновано од Новак Ѓоковиќ и поддржано од милијардерот Бил Акман, во вторникот ја поднесе тужбата до федералниот суд во Њујорк. Во тужбата се вклучени и десетина сегашни и поранешни играчи, меѓу кои Ник Киргиос, Васек Поспишил и Сорана Кирстеа. Тие тврдат дека турнирите АТП и ВТА, како и Меѓународната тениска федерација, ги прекршуваат американските антимонополски закони со контролирање на платите на играчите и нивните работни услови.

„Професионалните тенисери се заробени во наместена игра“, се наведува во тужбата. „Не на теренот, каде што жестоката конкуренција меѓу играчите возбудува милиони навивачи низ светот, туку надвор од него, каде што играчите се принудени да издржуваат исцрпувачки распореди, ограничена заработка, агресивни и инвазивни истраги и дисциплински мерки, со ограничена контрола врз нивните кариери и брендови.

Играчите ја споредија нивната тужба со претходните правни битки што доведоа до регулација во американскиот фудбал и бејзбол, како и промени во правилата во американскиот универзитетски спорт, со што се овозможи студентите да можат да добиваат паричен надомест. За разлика од другите професионални спортови, каде што играчите добиваат половина од вкупниот приход, тенисот дели помалку од 20 проценти и покрај неговата зголемена популарност меѓу навивачите, се наведува во тужбата.

Повисоки плати

Во последните години Ѓоковиќ и Акман се залагаат за повисоки плати во тенисот, кој заостанува зад другите спортови. Додека врвните тенисери можат да заработат милиони, разликата меѓу нив и играчите со послабо рангирање е најголема во споредба со кој било друг голем професионален спорт, според анализата на „Беркли економски преглед“ (Berkeley Economic Review) на Универзитетот во Калифорнија. Според тоа истражување, десетте милиони долари што во 2022 година ги заработи тогашниот тенисер број еден, Карлос Алкараз, е износ еднаков на заработката на 202-от играч во Националната фудбалска лига (НФЛ) и 146-от играч во Националната кошаркарска лига (НБА), покажа истражувањето.

Bloomberg

 

Турнирите АТП и ВТА ги оспорија овие тврдења и наведоа дека истото тоа ќе го сторат и на суд, додавајќи дека работеле на зголемување на заработката на играчите и се отворени за нивниот придонес во врска со организацијата на турнирите и иднината на спортот. Портпаролот на Меѓународната тениска федерација (ИТФ) одби да коментира.

„Иако АТП остана фокусиран на спроведување реформи од кои имаат корист играчите на повеќе нивоа, ПТПА постојано избира поделба и привлекување внимание преку дезинформации наместо напредок“, се наведува во соопштението на АТП. „Пет години од своето основање во 2020 година, ПТПА се бореше да добие значајна улога во тенисот, поради што одлуката за преземање правни мерки во овој момент не е изненадувачка“, велат од АТП.

„ВТА е целосно посветена да продолжи да ги развива и подобрува структурата и функционирањето на професионалниот женски тенис и, како и секогаш, внимателно да ги слуша ставовите на нашите тенисерки“, се наведува во соопштението на ВТА. „Спорот на оваа неоснована тужба ќе ни одземе време, внимание и ресурси од нашата основна мисија, на штета на нашите тенисерки и спортот во целина“, велат од ВТА.

Според тужбата, еден од главните начини на кои тениските управни тела ја одржуваат ниска заработката на играчите е со затворање на играчите во затворен систем на турнири низ целиот свет и склучување договори со кои им се забранува учество на други професионални натпревари.

Во 2012 година милијардерот Лери Елисон се обиде да го зголеми вкупниот награден фонд за 1,6 милион долари на неговиот турнир, БНП Парибас опен (BNP Paribas Open) во Индијан Велс, Калифорнија, но АТП и ВТА го одбија неговиот предлог, велејќи дека тоа ќе изврши притисок врз другите турнири под нивно покровителство да ги зголемат исплатите, тврдат играчите. Според тужбата, АТП и ВТА не дозволуваат ниту еден турнир во нивната серија да понуди поголема награда од четирите најголеми турнири - гранслемовите, што претставува ограничување што во жалбата се опишува како „заговор за фиксирање цени“.

Се разбира, некои играчи сè уште успеваат да се натпреваруваат на алтернативни турнири, како што е Ултимејт тенис шоудаун (Ultimate Tennis Showdown - UTS), а врвните тенисери можат да заработат значителни суми на пари. Ѓоковиќ, кој освои рекордни 24 гранслем-титули, го држи првото место според вкупните парични награди во кариерата, со 186,2 милиони долари. Сепак, според тужбата, ограничувањата наметнати од АТП и ВТА ги спречуваат играчите на сите нивоа да заработуваат уште повеќе.

Во објава на платформата X, Акман напиша: „Како активен учесник на пазарот и инвеститор во суровиот и непредвидлив корпоративен свет, никогаш не сум видел такви злоупотребувачки и антиконкурентни активности и однесување“.

Официјален постер на шесте крала на гранслемовите (Six Kings Slam official poster)

 

Ограничување на спонзорствата 

Надвор од теренот, управните институции ги ограничуваат спонзорските и рекламните договори, делумно со тоа што бараат од играчите да се откажат од некои од нивните права на нивното име, лик и имиџ како услов за учество на турнирите АТП и ВТА, се наведува во тужбата. Тие го контролираат и бројот на спонзори што може да бидат истакнати на дресот на играчот, капата, крпата и торбата, како и големината на рекламите, се наведува во жалбата.

На пример, играчот не може да прифати спонзорски договор за да носи торба со рекет со логото на „Луј Витон“ (Louis Vuitton) или „Гучи“ (Gucci), бидејќи тие брендови не се одобрени производители на тениска опрема според правилата на АТП и ВТА, се наведува во тужбата. Играчите исто така тврдат и дека им е забрането да промовираат спортски обложувачници, за разлика од другите професионални спортисти, како што е кошаркарот Леброн Џејмс.

Според тужбата, тениските турнири користат драконски систем на бодување, според кој играчите мора да освојуваат рангирни поени за да добијат право на учество на турнирите, како и правила за задолжително присуство на настаните на АТП и ВТА. Сето тоа ги „одвлекува играчите“ од алтернативните натпреварувања и ја ограничува конкуренцијата.

Во тужбата се наведува дека АТП и ВТА работат на можно спојување, што „дополнително ќе ја зајакне“ рестриктивната контрола што двете организации ја имаат врз играчите. Играчите ветија дека за сето ова ќе се спротивстават на суд.

Како тужена во овој случај е наведена и Меѓународната агенција за интегритет во тенисот (ИТИА - ITIA), непрофитна организација основана од АТП и ВТА за спроведување мерки против допинг и корупција во спортот. Во тужбата ИТИА се обвинува за агресивни истраги и дисциплински мерки, при што играчите наводно се подложени на десетици тестови за дрога, инвазивни претреси на нивните мобилни телефони и се принудени да потпишуваат нелегални арбитражни договори за решавање какви било спорови.

Во соопштението ИТИА наведува: „Кредибилниот меѓународен спорт бара силни програми против допинг и корупција и ние сме горди на нашата улога во придонесот за чист и фер спорт. ИТИА се стреми да ги одржи највисоките стандарди во својата работа, следејќи ги најдобрите практики и соодветни правила во текот на целокупниот процес - од собирање информации, преку истраги, па дури до, каде што е применливо, изрекување санкции“.

Актуелниот шампион на УС опен (US Open) во машка конкуренција и светскиот рекет број 1, Јаник Синер, моментално отслужува тримесечна суспензија откако двапати беше позитивен на забранети стероиди. Синер изјави дека прекршокот не бил намерен и дека неговиот терапевт за масажа користел спреј што содржи траги од конкретната супстанција.

Случајот е регистриран како Посписил против АТП тур (Pospisil against ATP Tour), предмет број 25-cv-2207, Окружен суд на САД за јужниот округ на Њујорк (Менхетн).