„Епл“ не сака судење, преговора за спогодба со американските власти

„Епл“ (Apple Inc.) и американското Министерство за правда преговараат за можна спогодба за решавање на тужбата од 2024 година, во која компанијата е обвинета за кршење на антимонополските прописи.

Разговорите се во тек, но нема гаранции дека двете страни ќе постигнат договор. Датумот за почеток на судењето сè уште не е утврден, а „Епл“ годинава во повеќе наврати му понуди на Министерството за правда различни предлози за завршување на постапката. Во последните недели преговорите се интензивирани, при што двете страни разменуваат нацрт-документи за можна спогодба.

Преговорите меѓу Министерството за правда и компаниите често завршуваат без постигнат договор. Акциите на „Епл“ во петокот пораснаа за 0,1 отсто.

„Епл“ одби да ги коментира наводите, додека Министерството за правда не одговори веднаш на барањето за коментар.

Администрацијата на поранешниот претседател Џо Бајден ја тужеше компанијата „Епл“ во рамки на бранот антимонополски постапки насочени кон ограничување на моќта на најголемите технолошки компании. Во тужбата Министерството за правда наведува дека „Епл“ со своите деловни практики им нанел штета на конкурентите, програмерите и корисниците на неговите производи. Во јуни 2025 година судот го одби барањето на компанијата тужбата да биде отфрлена.

Министерството за правда го обвинува „Епл“ дека воспоставил монопол на пазарот на премиум паметни телефони. Клучните обвинувања се однесуваат на тоа дека компанијата ги блокирала таканаречените суперапликации, односно програми што во себе содржат помали апликации, како што е „Вичет“ (WeChat) во Кина, како и дека го отежнувала користењето алтернативни сервиси за размена на пораки, апликации за клауд гејминг, конкурентски дигитални паричници и ја ограничувала конкуренцијата на пазарот на паметни часовници.

Тужбата Министерството за правда ја поднесе заедно со двопартиска група од 19 сојузни држави и Дистриктот Колумбија. Засега не е познато дали државните обвинители се вклучени во преговорите за спогодба.

На почетокот на годинава Министерството за правда постигна спогодба со компанијата „ЛНЕ“ (Live Nation Entertainment) во антимонополската постапка покрената уште за време на администрацијата на Бајден, која се однесуваше на доминацијата на компанијата на пазарот на музички настани во живо. Повеќето сојузни држави што заедно со Министерството ја поднесоа тужбата не ја прифатија спогодбата, туку ја продолжија постапката и на крајот го добија спорот против компанијата.

Администрацијата на претседателот Доналд Трамп настојува со спогодби да стави крај на повеќе антимонополски постапки што ги покрена претходната администрација. Стенли Вудворд, трет човек во Министерството за правда кој моментално го надгледува работењето на антимонополскиот оддел, се залага за постигнување спогодби бидејќи смета дека така се штедат парите на даночните обврзници и побрзо им се носи корист на потрошувачите отколку преку судски процеси што можат да траат со години.

Покрај случајот со „ЛНЕ“ (Live Nation Entertainment), Министерството за правда постигна спогодби и во предметите против компании за анализа на податоци од секторите за недвижности и земјоделство, кои исто така беа покренати за време на администрацијата на Бајден.

На почетокот на неделава Министерството за правда претрпе неуспех во спорот со „Епл“, откако судот ѝ дозволи на компанијата да прибере податоци од повеќе од десет државни институции, за кои тврди дека се клучен доказ дека пазарот на паметни телефони е конкурентен. Министерството се обиде да го спречи пристапот до информации од низа институции, меѓу кои Централната разузнавачка агенција (ЦИА), Пентагон и Министерството за внатрешна безбедност.

Во меѓувреме, „Епл“ веќе одговори на дел од забелешките во тужбата. Компанијата сега им овозможува на програмерите да развиваат мини-апликации, ја отвори апликацијата Месиџис за размена на пораки РСЦ, предводен од „Алфабет“ (Alphabet Inc.), дозволи апликации за клауд гејминг и овозможи пристап до НФЦ-чипот за плаќање на уредите Ајфон за апликации од трети страни.

Компанијата и натаму не дозволува Епл воч да работи со Андроид -уреди или со други телефони што не се Ајфон, но воведе нови функции што го олеснуваат користењето паметни часовници од други производители со Ајфон. Сепак, една од главните забелешки на американските власти е наводната можност „Епл“ еднострано да воведува промени, па евентуалната спогодба би можела да вклучува правно обврзувачки обврски што би го регулирале идното деловно однесување на компанијата.