Изминатиов период покажа дека голем број регионални компании се тргуваат со значителен дисконт во однос на западноевропските и американските компании и покрај подобрените финансиски резултати. Отвора ли тоа простор за остварување повисоки приноси на пазарите на капитал во регионот Адрија?
Клучните двигатели за 2026 година се јасно дефинирани: масивни инвестиции во електроенергетските мрежи и центри за податоци, забрзана дигитализација на јавниот и финансискиот сектор, обновување на транспортната и логистичката инфраструктура, како и зголемена побарувачка за дефанзивни сектори со релативно високи дивиденди како што се банкарството и фармацијата. Компаниите што се директно позиционирани во овие сегменти имаат предност не само во однос на растот на приходите туку и во стабилноста на паричните текови и вреднувањето.
Токму врз основа на критериуми како што се фундаменталната сила, јасните катализатори за раст, вреднувањето и регионалниот пазарен контекст, аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“ издвои десет компании од регионот што, според нивните процени, заслужуваат посебно внимание во 2026 година.
Прочитај повеќе
Зошто „Крка“ е предводник на дивидендните аристократи во регионот?
Низ сите глобални кризи и пазарни шокови, „Крка“ не го намали износот на дивидендата, туку ја зголемуваше со текот на времето.
08.05.2025
Аналитичарите за НЛБ: Се очекува помала добивка, трошоците се најголема непознаница
Поради променетите каматни услови, банките мораа да ги намалуваат каматните стапки за кредитите и во помала мера за депозитите, што пред или потоа се одразува и на добивката. Таа беше на средината на годината пониска на годишно ниво и кај Нова Љубљанска банка (НЛБ), но вредноста на акциите сепак достигна нов рекорд крајот на август.
25.09.2025
1. „Кончар електроиндустрија“
„Кончар“ произведува и склопува клучни компоненти за електроенергетскиот систем, вклучувајќи трансформатори и енергетска автоматизација, и е идеално позициониран да ги искористи пазарните трендови во електрификацијата и инвестициите во инфраструктурата, бидејќи изградбата на центри за податоци продолжува, сметаат од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“.
„Компанијата има директна изложеност на електрификацијата, преносот/дистрибуцијата и енергетскиот хардвер (power hardware), што е токму тематскиот фокус за 2026 година (изградба на центри за податоци + инвестиции во мрежите), како и многу солиден обем на заостанати нарачки“, наведуваат нашите аналитичари.
Тие укажуваат дека, според соопштението на менаџментот на компанијата, за 2026 година се планирани приходи од 1,4 милијарда евра. Сепак, поради моменталната динамика и обемот на заостанати нарачки, нашиот аналитички тим очекува поголем раст на бизнисот. Имено, менаџментот на компанијата објави дека до крајот на 2025 година очекува обемот на заостанати нарачки да достигне 2,5 милијарди евра, што е речиси 2,5 пати повеќе во однос на планираниот износ на приходите за минатата година од 1,1 милијарда евра.
Фото: Кончар
„Доколку се оствари растот на деловните активности, очекуваме потенцијален двоцифрен ценовен раст. Имено, доколку според најавите се примени маржа од 20 проценти на нето ниво, моменталниот сооднос цена/заработка (P/E) е околу 7 пати - што остава простор за раст до 900 евра со ’силни‘ деловни показатели и стабилни мултипликатори“, велат од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“.
2. „Енергоинвест“
„Енергоинвест“ работи во енергетскиот и градежниот сектор, за кој нашите аналитичари очекуваат да продолжи да расте во 2026 година поради стимулациите за обновливи извори, инвестициите во енергетската безбедност и континуираните јавни инвестиции поврзани со индустрискиот и инфраструктурниот циклус во ЕУ.
„Нивното учество во големи проекти и соработката со државни/приватни енергетски субјекти ги прави релевантен соиграч во овој контекст“, укажуваат од нашиот аналитички тим.
Сепак, тие посочуваат дека најголемиот дел од приходите се однесува на приходите од продажба на природен гас, како и дека во текот на минатата година требаше да се наплатат работите за изградба на трафостаници и далноводи во Танзанија и Алжир, како и од проектот во Албанија, што носи референци за нив. Исто така, им беше доделена работата за изградба на далновод во Северна Македонија, но бидејќи тој проект беше еднострано завршен, се очекува да се наплатат пенали, па затоа „Енергоинвест“ би можела да има дополнителен приход од 2025 година поради оваа причина.
„‘Енергоинвест’ има интересна сопственичка структура. Управувачкиот пакет 50+ е во сопственост на државата, но иако постои потенцијал за преземање, тешко е да се поверува дека тоа би можело да се реализира поради политичката нестабилност во Босна и Херцеговина“, сметаат нашите аналитичари.
Тие укажуваат дека, според соопштението на менаџментот, за минатата година биле планирани приходи од 181 милион конвертибилни марки и нето-добивка од осум милиони конвертибилни марки, што е речиси 19 пати повеќе од претходната година. Ваквите очекувања, со моменталната цена од 2,70 конвертибилни марки, го поставуваат коефициентот цена/заработка (P/E) на 6 пати, што, според нашите аналитичари, е значителен попуст поради пазарниот ризик на самата БиХ.
Со оглед на постигнатите деловни резултати и стекнатите референци во работењето, од нашиот аналитички тим веруваат дека „Енергоинвест“ би можел да има двоцифрен раст на бизнисот во 2026 година и дека цената на берзата би можела да ги одрази таквите очекувања.
„Менаџментот на ’Енергоинвест‘ сè уште не објавил никакви најави за 2026 година, но нашето очекување е понатамошен раст на бизнисот, со приходи над 200 милиони конвертибилни марки и профитабилност што би надминала 10 милиони конвертибилни марки, што би ги направило уште попривлечни бидејќи со моменталното ниво на цените, коефициентот цена/заработка би бил само 4,5 пати, што несомнено е интересно ниво за инвеститорите“, велат од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“.
3. „Месер техногас“
„Месер техногас“ произведува индустриски гасови (кислород, азот, аргон, специјални гасови) и е лидер на пазарот во Србија и поширокиот регион. Компанијата е дел од глобалната „Месер група“ (Messer Group). Таа генерира стабилни приходи и високи маржи, се карактеризира со ниска задолженост и претставува „дефанзивна“ индустриска „игра“, нагласуваат од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“.
Оттаму додаваат дека во 2026 година се очекува да расте побарувачката за гасови во металургијата, енергетиката, здравствената заштита и прехранбената индустрија. Трендот на електрификација и индустриска модернизација во ЕУ и регионот подразбира поголема потрошувачка на технички гасови.
„Изградбата на центри за податоци поради ‘бумот’ во употребата на вештачката интелигенција индиректно ја зголемува побарувачката бидејќи ладењето и специјалните гасови за високотехнолошки процеси (електроника, полупроводници) се неопходни елементи во центрите за податоци. Исто така, тука е и ‘зелената транзиција’: водородни и CO₂ технологии, а групацијата ‘Месер’ инвестира глобално во зелени гасови‘‘, укажуваат нашите аналитичари.
Според нив, посебен потенцијал „воден од настани“ (event driven) во однос на компанијата „Месер техногас“ е преземањето на преостанатиот слободен капитал од страна на групацијата „Месер“. Имено, германската „Месер“ веќе поседува контролен удел и постои реална опција за откуп на малцинските акционери, кои се логичен кандидат за „истиснување“ (squeeze-out).
Фото: Месер груп
„Со оглед на неуспешните обиди за преземање, веруваме дека тие сега се свесни дека ваквите откупи обично доаѓаат со премија од 20-30 проценти во однос на пазарната цена, така што тоа е ценовниот потенцијал што го гледаме за ‘Месер техногас’“, велат од нашиот аналитички тим.
Тие посочуваат дека мултипликаторот на работењето цена/заработка (P/E) е 7,5 пати, што остава простор за пазарна премија и реализација на искажаните очекувања.
4. Пристаниште „Копер“
Пристаништето „Копер“ планира значителни инвестиции во 2026 година (над 200 милиони евра), фокусирајќи се на зголемување на капацитетот на контејнерскиот терминал и нови објекти за ракување (handling) со возилата, информираат нашите аналитичари.
„Новото партнерство со ‘Маерск-Хапаг Лојд’ (Maersk-Hapag Lloyd) донесе неделни директни линии Далечен Исток-Копер од февруари 2025 година со зголемување на контејнерскиот сообраќај. Инвестициите во ‘Гат II’ (Gat II), патничкиот терминал и ископот на песок обезбедуваат капацитет за понатамошен раст“, укажуваат од нашиот аналитички тим.
Исто така, додаваат тие, се финансира вториот колосек од железничката пруга Дивача-Копер (изградба – почеток на 2026 година) за да се удвои железничкиот капацитет на пристаништето.
„Приходите во првите три квартали од 2025 година се за 16 проценти повисоки во споредба со истиот период претходната година, а коефициентот цена/заработка (PE) моментално е 13,7 пати, додека истиот тој кај конкурентите како пристаништето ‘Риека’ изнесува 17,9 пати, а кај пристаништето ‘Плоче’ 20,2 пати“, наведуваат нашите аналитичари.
5. ИНГ-ГРАД
Станува збор за најуспешната инцијална јавна понуда (ИПО) во 2025 година во Хрватска. Од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“ велат дека оваа градежна компанија има специфичен бизнис-модел, кој обезбедува висока видливост на приходите и исклучително силен обем на заостанати нарачки.
„Поткрепена со солидни фундаменти и дисциплинирано управување со проектите, компанијата се позиционира како ретка квалитетна инвестициска приказна во рамките на цикличниот градежен сектор, со потенцијал за стабилен раст и отпорност во потешка макросредина“, велат нашите аналитичари.
Според нив, за ИНГ-ГРАД предизвикот сега останува само да се започне со аквизициите што беа изложени за време на иницијалната јавна понуда.
„Со моментален коефициент ЕВ/ЕБИТДА од околу 6 и коефициент цена/заработка од околу 10, овој градежен гигант се тргува далеку под конкуренцијата“, сметаат од нашиот аналитички тим.
6. НЛБ
Банка со јасен потенцијал да стане најдоминантна финансиска институција во регионот, со силно оперативно работење, висока исплата на дивиденда и робусни фундаменти.
„Тековниот дивиденден принос од околу седум проценти дополнително ја поддржува инвестициската теза, додека акцијата, и покрај квалитетот на билансот на состојба и силната профитабилност, сè уште се тргува со коефициент цена/заработка (P/E) од околу 7,5, значително под повеќето споредливи европски банки“, наведуваат од нашиот аналитички тим.
Фото: НЛБ
Оттаму додаваат дека во комбинација со стабилна макросредина и дисциплинирана политика за управување со капиталот, таквoто вреднување создава многу привлечен сооднос ризик-принос.
7. ТОКИЌ
Водечки регионален дистрибутер на автоделови и опрема за возила, со развиена малопродажна и големопродажна мрежа во Хрватска и Југоисточна Европа, кој е фокусиран на постпродажниот сегмент.
„По млаката инцијална јавна понуда, акцијата ја заврши годината со пад од околу девет проценти, иако цената при емисијата беше поставена на долната граница од опсегот“, велат нашите аналитичари.
Тие додаваат дека ТОКИЌ сè уште претставува јасна вредносна инвестициска приказна, со повеќе од 200 милиони евра приходи, двоцифрен раст, ЕБИТДА маржа од околу осум проценти и коефициент цена/заработка од 11 пати, што е во согласност со медијаната на нејзината група конкуренти.
„Веруваме дека во наредниот период пазарот ќе го препознае ТОКИЌ како ‘вредна’ (value) акција, што треба да има позитивен ефект врз движењето на цената на акцијата“, велат нашите аналитичари.
8. СПАН
Од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“ очекуваат раст на компанијата благодарение на новите големи договори во ИТ-секторот, како што се оние за услуги во облак и сајбер-безбедност во јавната администрација и финансиите.
„Зголемената побарувачка за дигитализација во регионот на Југоисточна Европа, заедно со експанзијата на евроазиските пазари, дополнително ги зголемува приходите. Партнерствата со глобални технолошки гиганти и издавањето обврзници за финансирање на експанзијата ја зајакнуваат конкурентноста“, наведуваат нашите аналитичари.
Тие посочуваат дека приходите во првите три квартали од 2025 година се за 31 процент повисоки во споредба со истиот период од 2024 година, а коефициентот цена/заработка моментално е 18,6 пати, додека коефициентот за ИТ-секторот на S&P 500 е 39 пати.
9. „Далековод“
Поединечно гледано, во рамките на „Кончар групата“, водечки е бројот на нарачки кај „Далековод“, во која „Кончар“ има 75 проценти сопственост, укажуваат од аналитичкиот тим на „Блумберг Адрија“.
„Имено, силната електрификација и реновирањето на далноводите низ цела Европа (главно нордиските земји) ѝ обезбедија на ‘Далековод’ двојно повеќе нарачки од годишната продажба („book to bill“ 2x). Иако акциите остварија 140 проценти во 2025 година, сепак сметаме дека има потенцијал“, наведуваат нашите аналитичари.
Тие го поткрепуваат тоа со новите договори во С. Македонија и Шведска, со што се пополнуваат книгите за нарачки до 2030 година. Според нив, главниот ризик поврзан со компанијата остануваат постарите судски случаи, но и тие полека се решаваат.
„Во однос на вреднувањето, тешко е да се најде вистински ‘врсник’ за ‘Далековод’. Некои од конкурентите се ‘Нексанс’ (Nexans) и ‘Присмијан’ (Prysmian), кои се поскапи, но нивните акции ‘одработија’ многу помалку“, нагласуваат од нашиот аналитички тим.
10. „Крка“
Една од најсилните генерички фармацевтски компании во светот, со висока нето „готовина“ (без долг), силна изложеност на кардиоваскуларни лекови, што ја прави многу дефанзивна дури и во кризи и има натпросечна дивиденда, посочуваат нашите аналитичари.
„Со моментален коефициент ЕВ/ЕБИТДА од околу 10, ‘Крка’ е малку поскапа од конкуренцијата, но нејзиниот дефанзивен бизнис-модел обезбедува квалитетна заштита во нестабилна средина, додека постојаниот раст на бизнисот овозможува зголемување на дивидендата, која во последните 25 години постојано расте“, велат нашите аналитичари.
Фото: Крка
Според нив, единствениот моментално послаб фундамент останува изложеноста на рускиот пазар, но потенцијалното деескалирање на војната го претвора тој фактор во дополнителен „биковски“ катализатор за акцијата.
.webp){kind=icon}
