Збогум на евтините летови: скапите авионски билети ќе го погодат летниот одмор

Патниците кои се надеваа дека ова лето ќе се вратат поумерени цени на долги летови ќе се соочат со непријатно изненадување.

Цените на билетите на главните линии што ги поврзуваат Азија и Европа овој месец скокнаа и до 560 отсто и најверојатно ќе останат високи во текот на летото и есента, бидејќи нарушувањата поврзани со војната се прелеваат низ Персискиот Залив — најпрометниот транзитен коридор во светот, според „Алтон авијејшн консалтeнси“ (Alton Aviation Consultancy).

За патувања во јуни, цените на билетите на седум популарни линии меѓу Азија-Пацифик и Европа се во просек околу 70 отсто повисоки отколку пред една година, покажува анализата на „Алтон“, врз основа на податоци од аналитичката компанија „Сириум“ (Cirium) и онлајн туристички агенции. Билет на релацијата Сиднеј–Лондон сега во просек чини повеќе од 1.500 долари, приближно двојно повеќе од минатата година. Во цените се вклучени директни и летови со едно преседнување, како и транзити преку аеродромите во Заливот.

Нема многу простор за олеснување. Се очекува цените да останат околу 30 отсто над нивото од минатата година дури и во октомври.

Збогум на евтините летови
Се очекува цените на авионските билети да останат високи и оваа година

Извор: Alton Aviation Consultancy

Притисокот е подеднакво видлив и во спротивната насока. Цените на билетите од Европа кон Азија нагло пораснаа, при што цените за јуни се повисоки и до 79 отсто во споредба со минатата година, а некои долги линии сега чинат речиси трипати повеќе.

Нарушувањето, кое започна на 28 февруари кога САД и Израел го нападнаа Иран, предизвика околу 70.000 откажани летови и ја разоткри ранливоста на глобалните авио-мрежи. Затворањето на воздушниот простор, намалениот капацитет во воздушните центри во Персискиот Залив и растечките трошоци за гориво заедно ги креваат цените нагоре — и се очекува така да остане со месеци.

Побарувачката веќе почнува да слабее поради неизвесноста околу патувањата и повисоките цени. Летните резервации од Европа кон САД се намалени за 15 отсто во споредба со лани, додека сообраќајот во спротивната насока е помал за 11 отсто, според „Сириум“ (Cirium). Резервациите од Азија кон Европа исто така се намалени, и тоа за 4,4 отсто, вклучително и на рутите што се поврзуваат преку Блискиот Исток.

Дури и ако конфликтот заврши наскоро, притисокот врз цените на летовите ќе продолжи, изјави Брајан Тери, извршен директор во „Алтон“.

„Ќе бидат потребни и до три месеци за пониските цени да се прелеат низ синџирот на снабдување со авионско гориво“, рече тој. „Она што го гледаме не е само краткорочен ценовен шок. Дури и кога непосредните нарушувања ќе се намалат, подолгите рути, ограничениот капацитет и повисоките трошоци за гориво ќе продолжат да вршат притисок врз цените подолг период.“

Скок од 560 отсто

Најсилно погодени се летовите што ги поврзуваат Азија и Европа, од кои многу минуваат низ блискоисточни центри како Дубаи, Абу Даби и Доха, коридор кој вообичаено опслужува околу една третина од годишниот сообраќај меѓу двата региона, според податоци на „Роланд Бергер“ (Roland Berger).

Нарушувањата во овој коридор дополнително вршат притисок врз цените на билетите. Билетите од Хонгконг до лондонскиот аеродром Хитроу во просек чинат 3.318 долари заклучно со 23 март — што претставува скок од 560 отсто во однос на претходниот месец, според „Алтон“. Цените на летовите од Бангкок до Франкфурт пораснаа за 505 отсто, на 2.870 долари. Силно е погодена и класичната „кенгурска рута“ меѓу Австралија и Велика Британија, при што цените на летовите од Сиднеј до Лондон во истиот период скокнаа за 429 отсто.

Премија при поаѓање

Цените на билетите нагло растат поради нарушувањата во патувањата

Извор: Alton Aviation Consultancy

Откако започна војната, и побарувачката и цените на овие линии пораснаа, иако европските и азиските авиокомпании брзаат да додадат дополнителен капацитет. Речиси еден месец по почетокот на конфликтот, авио-мрежите сè уште се обидуваат да се приспособат, додека растечките трошоци за гориво, делумно поттикнати од ограничувањата на транспортот низ Ормускиот теснец, дополнително го зголемуваат притисокот.

Авиокомпаниите веќе почнаа да ги префрлаат тие трошоци врз патниците. Авионското гориво, кое сочинува околу една третина од оперативните трошоци, нагло поскапе заедно со цените на нафтата, поттикнувајќи стравувања од недостиг. Компании како „Ер Франс“ (Air France-KLM), „Катеј Пасифик ервејс“ (Cathay Pacific Airways Ltd.) и „Ер Њу Зиланд“ (Air New Zealand Ltd.) овој месец ги зголемија доплатите за гориво.

„Во моментов владее голема неизвесност, со многу хаос во патувањата“, изјави Ханминг Ли, независен аналитичар за туризам. „Ако патниците гледаат дека летовите се откажуваат, доцнат или се нарушени, внимателно ќе размислат дали и како да патуваат.“