text size
Додека инвеститорите годинава најмногу ги следеа вештачката интелигенција, геополитичките ризици и инфлацијата, неколку компании од зелениот сегмент остварија приноси со кои не можат да се мерат ниту некои од најпопуларните фондови за вештачка интелигенција.
„Блум енерџи“ (Bloom Energy), „Фјуелсел енерџи“ (FuelCell Energy), „Викор“ (Vicor), „Аспен аерогелс“ (Aspen Aerogels) и „Енлајт рињуаблс енерџи“ (Enlight Renewable Energy) од почетокот на годината силно го надминаа S&P 500, но и индексите и ETФ-фондовите што го следат секторот на чиста енергија.
Според податоците на „Блумберг“, акцијата на „Блум енерџи“ од почетокот на годината порасна за речиси 206 отсто, на „Фјуелсел енерџи“ (FuelCell Energy) за околу 148 отсто, на „Викор“ за 103 отсто, на „Аспен аерогелс“ за 79 отсто, а на „Енлајт“ за 65 отсто.
Прочитај повеќе
Поранешен советник на претседатели на САД за ББА: Европа мора да ја чува својата индустрија
По години доминација на ЕСГ, инвеститорите сè повеќе инвестираат во одбрана, вештачка интелигенција и енергетска инфраструктура, но Верде верува дека одржливоста не исчезнува, туку влегува во нова фаза.
04.06.2026
ВИ копа по податоците на компаниите и го открива она што извештаите често го премолчуваат
Стартап со помош на вештачка интелигенција ги анализира инвестициските планови и вистинските потези на повеќе од 100.000 компании.
18.03.2026
Водата исчезнува, а пазарите допрва учат како да заработуваат од неа
Само мал дел од фондовите имаат вистинска изложеност кон водата, и покрај растечкиот притисок врз индустријата и инфраструктурата.
06.02.2026
Од одбрана до поздрав начин на живот, аналитичарите гледаат нови инвестициски можности
Аналитичарите гледаат проширување на инвестициските можности надвор од класичните зелени сектори.
28.01.2026
За споредба, S&P 500 во истиот период порасна за нешто помалку од 12 отсто. Nasdaq Clean Energy ETF доби нешто повеќе од седум отсто, iShares Global Clean Energy ETF околу седум отсто, додека Clean Energy Index порасна за помалку од еден отсто.
„Во светот има сè повеќе геополитички ризици, страв од инфлација и балон на вештачката интелигенција, па со самото тоа и EСГ во последно време некако падна во втор план. Имајќи го тоа предвид, интересно е да се види колку одделни компании токму од тој сегмент годинава го надминаа индексот S&P 500“, вели Матеј Вујаниќ, аналитичар на „Блумберг Адрија“.
Зелените акции пред ВИ фондовите
Нивниот раст не отскокнува само во однос на S&P 500 и остатокот од секторот за чиста енергија. Сите пет компании од почетокот на годината остварија повисок принос и од Global X AI ETF, кој порасна за околу 26 проценти.
„Не го надминаа само S&P 500, туку и другите релевантни референтни индекси, вклучувајќи ги индексите и ETФ-овите за чиста енергија, па дури и некои индекси и ETФ-ови што го следат секторот на полупроводници“, вели Вујаниќ.
Имено, четири од петте го надминаа и Philadelphia Semiconductor Index, познат како SOX, чиј раст изнесува нешто повеќе од 68 проценти. Единствен исклучок е „Енлајт“, но и неговите речиси 65 проценти се повеќе од приближно 59 проценти, колку што доби VanEck Semiconductor ETF.
„Особено е интересно прашањето што стои зад толку силниот раст на поединечните акции и зошто тој моментум не се одрази во иста мера на пошироките индекси на секторот за чиста енергија“, додава тој.
На ВИ ѝ е потребна сè повеќе струја
Развојот на вештачката интелигенција не ја зголемува само побарувачката за чипови. Изградбата на нови центри за податоци ги зголемува и потребите за електрична енергија.
„Кај сите компании одговорот главно е во нивната специфична изложеност на развојот на вештачката интелигенција и растот на центрите за податоци за вештачка интелигенција. Така, „Блум енерџи“ и „Фјуелсел“, на пример, имаат корист од побарувачката за решенија кои можат да обезбедат дополнително и сигурно производство на електрична енергија за центрите за податоци, додека, да речеме, „Викор“ е повеќе приказна за инфраструктурата за напојување на системите за вештачка интелигенција отколку за класичната чиста енергија“, објаснува Вујаниќ.
„Блум енерџи“ произведува системи со горивни ќелии кои овозможуваат производство на електрична енергија на локацијата на корисникот. Во вториот квартал компанијата оствари рекордни 1,07 милијарди долари приходи, 166 проценти повеќе отколку една година претходно, и ја зголеми прогнозата за приходите за целата година на меѓу 3,9 и 4,2 милијарди долари.
Компанијата годинава склучи и неколку големи зделки поврзани со инфраструктурата за вештачка интелигенција. „Оракл“ (Oracle) во април ја прошири соработката со „Блум“ со договор кој предвидува набавка на до 2,8 гигавати од неговите системи со горивни ќелии за инфраструктура за вештачка интелигенција и облак. Почетните 1,2 гигавати веќе се договорени и имплементацијата е во тек.
Кон крајот на јуни „Брукфилд“ (Brookfield) ја зголеми рамката за финансирање енергетски проекти за инфраструктура за вештачка интелигенција кои ја вклучуваат технологијата на „Блум“ од пет на 25 милијарди долари.
Акцијата на „Блум“ годинава забележа силен раст поради зголемената побарувачка за енергетски решенија за центрите за податоци за вештачка интелигенција| Bloomberg
„Фјуелсел“ и „Викор“ исто така играат на ВИ
Центрите за податоци се важни и за „Фјуелсел“ , втората најуспешна акција меѓу набљудуваните пет.
Компанијата на почетокот на септември објави дека го потпишала својот прв договор за резервација на капацитет со голем оператор на центри за податоци за планиран проект со моќност од 75 мегавати во Тексас. Нејзиното портфолио на потенцијални продажни проекти во третиот фискален квартал достигна околу десет гигавати.
Фјуелсел“ во текот на кварталот склучи и договор со „Фит енерџи“ за системи со вкупна потенцијална моќност до 380 мегавати, наменети за производство на базна електрична енергија за центри за податоци. Почетната фаза опфаќа 30 мегавати, додека понатамошните фази од проектот се опционални.
„Викор“ не произведува електрична енергија, туку компоненти и системи кои ја претвораат и испорачуваат енергијата во рамките на компјутерската опрема со високи перформанси.
Како што истакнува Вујаниќ, станува збор повеќе за инфраструктура за напојување на системите за вештачка интелигенција отколку за класична чиста енергија. „Викор“ кон средината на септември објави и дека ја лиценцирал својата технологија Vertical Power Delivery на уште еден голем производител на опрема за вештачка интелигенција.
Исти берзански резултати, различни двигатели
Кај преостанатите две компании деловната позадина е нешто поинаква.
„Аспен“ произведува напредни аерогел материјали за енергетска инфраструктура и топлинска заштита на батериите на електричните возила. Во вториот квартал оствари приходи од 49,8 милиони долари, 32 проценти повеќе отколку во претходниот квартал, додека приходите на сегментот Thermal Barrier пораснаа за 81 процент на квартално ниво, на 29,5 милиони долари. Во однос на истиот период минатата година, сепак, приходите беа пониски.
„Енлајт“ развива големи проекти за соларна и ветерна енергија и складирање енергија. Компанијата во мај потпиша 15-годишен договор со „Гугл“ за купување електрична енергија од планираната соларна електрана „Силстис“ (Solstice) со моќност од 200 мегавати во Оклахома, од која со електрична енергија би требало да се снабдуваат центрите за податоци на „Гугл“.
Додека акцијата на „Блум“ од почетокот на годината порасна за речиси 206 проценти, Clean Energy Index порасна за помалку од еден процент. Притоа, ETФ-овите за чиста енергија опфаќаат многу поширок круг компании од петте акции кои годинава остварија големи приноси.
„Вториот дел од приказната е самата структура на ETФ-овите, кои опфаќаат широк спектар компании од секторот за чиста енергија, а не само оние директно изложени на растот на центрите за податоци за вештачка интелигенција. Затоа овие неколку поединечни акции растат значително повеќе од самиот индекс, бидејќи инвеститорите годинава ги наградуваат токму таквите компании“, заклучува Вујаниќ.