Претседателот Доналд Трамп може да се потпре на алтернативно законодавство за да се обиде да го обнови својот царински ѕид, откако Врховниот суд на САД пресуди дека не може да го користи законот за вонредни состојби од 1977 година за да наметне даноци за увоз.
Судот рече дека Трамп ги пречекорил своите овластувања со тоа што се повикал на Законот за меѓународни економски овластувања за вонредни состојби за да ги оправда своите сеопфатни „реципрочни“ давачки насочени кон трговските партнери на Америка, како и одделни давачки насочени кон Кина, Канада и Мексико.
Пресудата ги поништува голем дел од тарифите што Трамп ги воведе во својот втор мандат, но постојат и други начини на кои тој може да воведе давачки за увоз. Додека Уставот му дава на Конгресот овластување да наметнува даноци и давачки, пратениците делегирале одредено овластување на извршната власт преку голем број статути.
Прочитај повеќе
Трамп ќе воведе глобална царина од 10 проценти по одлуката на Врховниот суд
Претседателот изгледаше видливо фрустриран додека зборуваше за ограничувањата на неговата моќ, со оглед на пресудата.
20.02.2026
Пад на државните обврзници на САД откако Врховниот суд ги укина царините на Трамп
Каматната стапка на референтната 10-годишна обврзница се искачи на 4,10 проценти.
20.02.2026
Врховниот суд на САД ги поништи глобалните тарифи на Трамп
Судот му го нанесе најголемиот правен пораз на Трамп откако се врати во Белата куќа.
20.02.2026
Кои се опциите на Трамп надвор од ИЕЕПА?
Тој има најмалку пет резервни опции за наметнување тарифи на различни начини. Генерално, овие алтернативи доаѓаат со повеќе процедурални ограничувања, што значи дека има помала слобода за Трамп да воведе тарифи практично веднаш и да ги постави стапките толку високи колку што сака.
Што дозволува членот 232 од Законот за проширување на трговијата од 1962 година?
Членот 232 му дава овластување на претседателот да користи тарифи за регулирање на увозот на стоки од причини поврзани со националната безбедност. Нема ограничување на нивото на давачките или нивното времетраење.
Ограничувања:
Овие тарифи не можат да се воведат веднаш - претседателот може да дејствува само откако истрагата на Министерството за трговија ќе утврди дека увозот на овие производи се заканува да ја наруши националната безбедност. Откако ќе се покрене истрага, секретарот за трговија мора да ги пријави заклучоците до претседателот во рок од 270 дена.
За разлика од генералните тарифи што Трамп ги наметна преку ИЕЕПА, членот 232 е дизајниран да се применува на увоз во поединечни сектори, а не од цели земји.
Претходни употреби:
Трамп го користеше членот 232 за да постави тарифи за увоз на челик и алуминиум во 2018 година за време на неговиот прв мандат. Тој го продолжи својот фокус на овие два индустриски метала по враќањето во Белата куќа, потпирајќи се на наодите од истрагите од 2018 година за воведување тарифи од 50 проценти. Тој, исто така, воведе даноци за увоз на автомобили и автоделови врз основа на заклучоците од истрагата по членот 232 завршена во 2019 година.
Други странски стоки што Трамп ги погоди со тарифите по членот 232 во својот втор мандат вклучуваат полуготови и таканаречени деривативни производи од бакар. Повеќе сектори би можеле да се соочат со такви давачки, бидејќи Министерството за трговија има голем број отворени истраги.
Што дозволува членот 201 од Законот за трговија од 1974 година?
Член 201 го овластува претседателот да воведува тарифи ако зголемувањето на увозот предизвикува или се заканува со сериозна штета на американските производители.
Ограничувања:
Тарифите според членот 201 не можат да се воведат веднаш. Комисијата за меѓународна трговија на САД прво мора да спроведе истрага и има 180 дена по поднесувањето на петицијата за да го достави својот извештај до претседателот. За разлика од истрагите според членот 232, ИТЦ е должен да одржува јавни расправи и да бара коментари од јавноста. Членот 201 е исто така фокусиран на ниво на индустрија, а не на широк данок на целиот увоз од трговскиот партнер.
Тарифите се ограничени на 50 проценти над стапката на сите постоечки давачки. Тие можат да се наметнат за почетен период од четири години и да се продолжат до максимум осум години. Ако давачките се на сила повеќе од една година, тие мора постепено да се намалуваат во редовни интервали.
Претходни употреби:
Трамп го искористи членот 201 за да воведе тарифи за увоз на соларни ќелии и модули, како и машини за перење во домаќинствата во 2018 година. Тарифите за соларна енергија беа продолжени и изменети од претседателот Џо Бајден; тарифите за машини за перење истекоа во 2023 година.
Што дозволува членот 301 од Законот за трговија од 1974 година?
Членот 301 ѝ дозволува на Канцеларијата на трговскиот претставник на САД (USTR), под раководство на претседателот, да воведува тарифи како одговор на трговските мерки на други нации за кои смета дека се дискриминаторски кон американските бизниси или ги кршат правата на САД според меѓународните трговски договори. Нема ограничување на царинската стапка што може да се воведе.
Ограничувања:
Повторно, овој пат не овозможува моментално воведување на тарифите бидејќи USTR мора прво спроведе истрага. Агенцијата генерално е должна да побара консултација со странската влада чии трговски практики се испитуваат и да побара јавни коментари, што може да резултира со јавни расправи.
Давачките автоматски престануваат по четири години, освен ако USTR не добие барање за продолжување, во кој случај даноците можат да се продолжат.
Истрагите според членот 301 се фокусираат на една земја, но USTR може да спроведе паралелни прегледи на заедничка загриженост што се однесува на повеќе земји. Тоа го стори за време на првиот мандат на Трамп, разгледувајќи ги даноците за дигитални услуги на 11 јурисдикции, вклучувајќи ги Франција и Велика Британија.
Претходни употреби:
Првата администрација на Трамп го користеше членот 301 за да воведе тарифи на стотици милијарди долари увоз од Кина во 2018 година, по истрага за политиките на Кина за трансфер на технологија, интелектуална сопственост и иновации. Бајден ги зголеми тарифите според членот 301 за одредени производи од Кина, вклучувајќи ги и електричните возила, за време на неговиот мандат.
Во јули 2025 година, USTR започна истрага според членот 301 за Бразил, разгледувајќи ги политиките за трговија и интелектуална сопственост на земјата, практиките за уништување на шумите и пристапот до пазарот на етанол.
Што дозволува членот 122 од Законот за трговија од 1974 година?
Членот 122 му дава можност на претседателот да воведува тарифи за решавање на „фундаменталните проблеми со меѓународните плаќања“. Тој не треба да чека федерална агенција да спроведе истрага пред да може да ги спроведе тарифите.
Ограничувања:
Условите за користење на овластувањата според членот 122 се да се отстранат „големите и сериозни“ дефицити во платниот биланс на САД, да се помогне во корекција на нерамнотежата во меѓународниот платен биланс или да се спречи „непосредна и значајна“ девалвација на доларот.
Тарифите се ограничени на 15 проценти и можат да се воведуваат само до 150 дена. Потребно е одобрение од Конгресот за да се одржат давачките на сила подолго време.
Претходни употреби:
Член 122 никогаш порано не бил користен. Кога одговараше на правните оспорувања за употребата на ИЕЕПА од страна на Трамп поднесени од пет мали бизниси и државните обвинители на 12 држави, Американскиот суд за меѓународна трговија во мај истакна дека ако Трамп сака да воведе тарифи за да ги поправи трговските дефицити, тоа би потпаднало под делокругот на членот 122, а не на ИЕЕПА.
Што дозволува членот 338 од Законот за тарифи на Смут-Холи од 1930 година?
Одредбата од ерата на Големата депресија му дава овластување на претседателот да воведува тарифи за увоз од нации „секогаш кога ќе утврди како факт“ дека овие земји наметнуваат неразумни давачки или ограничувања или се вклучуваат во дискриминаторско однесување против американската трговија.
Нема предуслов федералната агенција да спроведе истрага пред претседателот да може да примени тарифи.
Ограничувања:
Давачките според членот 338 се ограничени на 50 проценти.
Претходни употреби:
Членот 338 никогаш порано не бил користен за воведување тарифи. Ако Трамп се потпре на оваа одредба, таков невиден потег може да има правни предизвици. Можноста Трамп да го искористи членот 338 ги вознемири некои демократи во Претставничкиот дом - пет пратеници во март 2025 година поднесоа резолуција за укинување на овој член од законот од 1930 година.