ЕЦБ е подготвена за првото зголемување на каматите од 2023 година

Европската централна банка (ЕЦБ) се очекува да ги зголеми каматните стапки за првпат од 2023 година, со процена дека веќе не може да го игнорира растот на инфлацијата предизвикан од војната во Иран.

Со тримесечен конфликт што ги одржува цените на нафтата високи, економистите во анкетата на „Блумберг“ очекуваат депозитната стапка да биде зголемена за 0,25 процентни поени, на 2,25 отсто. Тоа би ја направило ЕЦБ првата голема централна банка во светот што ги зголемува каматите како одговор на конфликтот.

Како и нивните колеги во САД и Обединетото Кралство, креаторите на политиките во еврозоната досега чекаа, надевајќи се дека најновиот бран на инфлација ќе биде краткотраен. Но додека мировните преговори напредуваат бавно, а растот на цените надвор од енергијата покажува знаци на засилување, растат очекувањата дека ќе биде потребно дополнително затегнување на политиката оваа година.

Новите квартални прогнози најверојатно ќе покажат дека инфлацијата, која во мај достигна 3,2 отсто, ќе продолжи да расте. Аналитичарите очекуваат нагорни ревизии за оваа и следната година, како и за базичните инфлаторни притисоци.

Но тој изглед мора да се балансира со знаците дека веќе слабиот економски раст забавува. Анкетите покажаа пад на деловната активност во мај, што отвори прашања колку може да се зголемат каматите без да се предизвика рецесија.

Економистите предвидуваат зголемување на каматните стапки во јуни и септември Bloomberg

„ЕЦБ јасно се двоуми меѓу тоа и реалноста дека инфлацијата расте“, изјави Ема Мориарти, портфолио-менаџерка во ЦГ (CG Asset Management Ltd). „Кризата на Блискиот Исток и ефектите врз енергетските пазари изгледаат како нешто што ќе трае подолго, а не нешто што може да се игнорира.“

По денешниот состанок, инвеститорите очекуваат ЕЦБ да ги зголеми каматите уште најмалку еднаш оваа година, поставувајќи ги стапките кон горниот крај на опсегот што се смета за неутрален за економијата. Тоа би било во линија со „мереното приспособување“ што, според Лагард, може да биде потребно поради умереното, но упорно надминување на целта за инфлацијата.

 

Според „Блумберг економикс“ (Bloomberg Economics), ЕЦБ речиси сигурно ќе ги зголеми каматите за 25 базични поени. Но останува нејасно колку Лагард ќе биде отворена за следни потези.

Иако некои од членовите на Управниот совет веќе го најавија овој чекор, повеќето остануваат воздржани. Гувернерот на Литванија, Гедиминас Шимкус, изјави дека уште едно зголемување е „поверојатно отколку не“.

Лагард најверојатно ќе остане внимателна и ќе нагласи дека одлуките ќе зависат од новите податоци, но ќе продолжи да сигнализира будност.

Новите проекции најверојатно ќе покажат значајни ревизии: повисока инфлација за 2026 и 2027 година и понизок економски раст.

Тоа делумно се должи на цените на нафтата, кои се очекува да останат високи подолго време. Покрај тоа, пазарите веќе вградуваат поголемо затегнување отколку во март.

На крајот од периодот, во 2028 година, инфлацијата би можела да се врати блиску до целта од 2 отсто.

Растот е покомплициран: економијата на еврозоната во првиот квартал падна за 0,2 отсто, што е полошо од очекувањата на ЕЦБ. Но тие податоци пристигнаа доцна и можеби нема да бидат целосно вклучени во новите прогнози.

ЕЦБ може да претстави и алтернативни сценарија доколку цените на енергијата се покажат повисоки од основните претпоставки.

Лагард ќе ја одржи прес-конференцијата со нов заменик-претседател, Хрватот Борис Вујчиќ, кој овој месец ја презеде функцијата од Луис де Гвиндос. Во Управниот совет има и нови членови од Франција и Естонија.