Македонски недвижности: И државните станови достигнаа рекордни цени

Државата многу малку може да влијае на цените на становите. Во третиот квартал од годинава цените на недвижностите, според податоците на Народната банка, се зголемија за над 25 отсто, што е највисок раст во последните 25 години.

Државните станови, пак, што се нудат на продажба не се доволни за да конкурираат и да влијаат за пад на цените. И не само тоа, начинот на кој се продаваат државните станови придонесува и овие единици да достигнуваат цени како пазарните.

Последниот пример е од летоска. За станови во поширокото централно подрачје во Скопје, во населбата Пролет, почетната цена изнесуваше околу 1.200 евра за квадрат, на наддавањето таа стигна до 2.800 евра, што е на нивото на цените по кои се нудат становите на приватните инвеститори.

До лани цените на државните станови сѐ уште беа „под контрола“. Становите во зградата во градската четврт Даре Џамбаз, кај „старата воена пекарница“ на Јужен булевар во Скопје, беа понудени по почетна цена од 1.450 евра за квадратен метар, а беа постигнати цени од 1.600 и 1.900 евра за квадрат. Во оваа зграда, која треба да биде готова следната година, има 112 станбени единици и сите се веќе продадени.

Цените на државните станови се одраз на побарувачката

Нема посебни критериуми за тоа кој може да конкурира за купување државен стан. Според правилата, на аукциите може да се јават и физички и правни лица од земјата и од странство. Може да се купуваат и по два стана одеднаш, а од Акционерското друштво во државна сопственост што се занимава со изградба на станбен и деловен простор велат дека нивната улога е да обезбедат фер, транспарентен и целосно јавен процес, без можност за интервенција или договори зад затворени врати.

Поради отворениот карактер на лицитациите, цената што ќе се постигне е чист одраз на реалната побарувачка во моментот, а не на одлука или волја на Друштвото, рекоа од оттаму за „Блумберг Адрија“.

„Процесот е целосно јавно спроведен, секоја недвижност се лицитира одделно, а најповолен понудувач е оној што ги исполнува условите и понудил највисока цена. Токму ваквиот модел – отворена постапка и јавна конкуренција – практично ја исклучува можноста за каква било злоупотреба или манипулација. Затоа, иако цените на аукциите понекогаш се повисоки од очекуваните, тоа се случува исклучиво како резултат на слободното наддавање меѓу учесниците. АДИССДП нема влијание врз нивните понуди – ние обезбедуваме фер, транспарентна и целосно јавна постапка во која пазарната динамика природно ја формира крајната цена“, велат од Акционерското друштво.

Стабилизирањето на нарушениот пазар не зависи само од државната компанија

Растечките цени на недвижностите, особено во Скопје, се последица на сериозно нарушената рамнотежа меѓу понудата и побарувачката во последните години, велат од државното претпријатие и додаваат дека токму затоа, преку изградба на нови станбени објекти, активно настојуваат да интервенираат во тој процес и да ја зголемат понудата на пазарот, но тоа не зависи само од нив.

„Целта е следна - со реализацијата на нови станбени проекти директно да придонесеме кон стабилизирање на цените, овозможувајќи пристапно домување за што поголем број граѓани. Секако, треба да имаме предвид дека нам ни е потребна изградба на поголем број комерцијални станбени згради и сите наши капацитети и активности се во таа насока. Дополнително, стабилизирањето на цените не зависи единствено од нас, туку и од низа надворешни економски фактори. Меѓу најзначајните се постојаните осцилации во цените на градежните материјали, растечките трошоци за работна сила, повисоките комунални давачки, како и инфлациските притисоци што го погодуваат целиот сектор. Токму поради тоа сметаме дека вистинските решенија мора да произлезат од координиран пристап – со поддршка од државата, долгорочно планирање и креирање политики што ќе овозможат одржливо и достапно домување за граѓаните“, велат оттаму.

Програмата на Акционерското друштво за следната година предвидува проектирање уште една станбена зграда во Скопје. Покрај тоа, се планираат активности за изработка на проектни документации за изградба на објекти и во Битола, Штип и Кичево.

Во Битола веќе е во фаза на градба објект со 65 стана, а предвидена е градба на уште еден станбен објект со вкупно 60 стана. Дополнително, ќе се градат и две комерцијални згради во Охрид со вкупно 130 станбени единици.