Светската здравствена организација (СЗО) прогласи меѓународна здравствена вонредна состојба поради новото ширење на ебола во Демократска Република Конго и Уганда, предупредувајќи дека реткиот сој бундибуџио (Bundibugyo) на вирусот можеби се ширел со недели без да биде откриен и дека во моментов не постои одобрена вакцина или специфичен третман за оваа варијанта.
Одлуката на СЗО следува по потврдените случаи во главниот град на Уганда, Кампала, како и во Киншаса - милионската престолнина на Конго. Организацијата оцени дека се исполнети условите за прогласување „јавно здравствена вонредна состојба од меѓународно значење“ поради прекуграничното ширење, необјаснетите смртни случаи и неизвесноста околу вистинскиот обем на епидемијата.
Генералниот директор на СЗО, Тедрос Аданом Гебрејесус, изјави дека ситуацијата е „исклучителен настан“, особено поради фактот што станува збор за редок сој на ебола за кој нема одобрени вакцини или терапии, а истовремено источниот дел на Конго е погоден од оружени конфликти и сериозни логистички проблеми.
Прочитај повеќе
Што е ебола вирусот и како Африка ќе се справи со новата епидемија?
Ебола е една од најсмртоносните болести на светот. Со стапка на смртност до 90 отсто, таа спаѓа меѓу мал број болести толку опасни што владите ги сметаат за закана за националната безбедност.
16.05.2026
Според податоците на Африканските центри за контрола и превенција на болести, во провинцијата Итури во Конго се регистрирани осум потврдени случаи, 336 сомнителни инфекции и 87 сомнителни смртни случаи. Во Уганда се потврдени два случаи во Кампала, од кои едниот завршил со смрт, а заразените претходно патувале од Конго.
Здравствените власти предупредуваат дека е можно широко и неконтролирано ширење на вирусот во заедницата, бидејќи првиот случај бил откриен дури четири недели по појавата на симптомите. Дополнителна загриженост предизвикува фактот што најмалку четворица здравствени работници починале во околности што укажуваат на вирусна хеморагична треска, што отвора сомнежи за пренос на инфекцијата и во болниците и клиниките.
Сериозен проблем претставува и тешката инфраструктурна состојба во источниот дел на Конго. Во градот Гома, кој традиционално претставува главен хуманитарен центар во регионот, повеќе од една година е затворен аеродромот поради активностите на бунтовничката група М23, поддржана од Руанда. Тоа значително го отежнува транспортот на медицински тимови, лабораториски примероци и хуманитарна помош.
Светската здравствена организација и Африканските центри за контрола и превенција на болести апелираа соседните држави да не воведуваат затворање на границите или трговски ограничувања, оценувајќи дека таквите мерки не се ефикасни и може да предизвикаат неконтролирано движење преку неофицијални премини. Наместо тоа, тие препорачуваат засилување на надзорот, тестирањето и мерките за контрола на инфекцијата.
Сојот бундибуџио е еден од најретките соеви на ебола познати кај луѓето. Досега бил регистриран само во две претходни епидемии - во Уганда во 2007 година и во источно Конго во 2012 година. За разлика од познатиот и посмртоносен заирски сој, за кој беа развиени повеќе вакцини и третмани по големата западноафриканска епидемија пред една деценија, за бундибуџио сè уште нема одобрена медицинска заштита.
Меѓународните здравствени организации сега повикуваат на итни клинички испитувања на експериментални вакцини и терапии, меѓу кои се разгледуваат антивирусниот лек „ремдесивир“ и неколку кандидат-вакцини развиени од универзитетски и фармацевтски истражувачки центри.
Експертите предупредуваат дека намалувањето на странската помош и програмите за следење заразни болести може дополнително да ја ослабне способноста за брз одговор во ранливите региони на Африка, додека Конго и натаму се соочува со оружени конфликти, недоверба кон институциите и ограничен пристап до здравствена заштита.
.webp){kind=icon}
