Новиот бран царини на Трамп се сериозен предизвик за луксузот

САД увезуваат над 98 проценти од облеката и околу 99 проценти од обувките. Затоа е уште пошокантна вчерашната најава на Трамп дека воведува основна царина од 10 проценти на целата увозна стока, заедно со зголемување на царините за околу дваесетина земји со кои САД има трговски дефицит. Она што е особено значајно е дека меѓу нив се наоѓаат и некои од најголемите производствени центри на модната индустрија.

И покрај огромната желба на Виетнам да избегне трговски судир со САД, па дури и шеговитата изјава на виетнамскиот премиер Фам Мин Чин дека би играл голф со Трамп „цел ден“ за да ги реши трговските проблеми, токму оваа земја доби високи дополнителни царини во висина од 46 проценти. Следуваат и други големи производствени центри: Камбоџа (49 проценти), Бангладеш (37 проценти), Кина (54 проценти – вклучувајќи ги претходните царини), 32 проценти за Индонезија и 36 проценти за Тајланд.

Акциите на европските луксузни компании паднаа во четвртокот откако претседателот на САД, Доналд Трамп, најави нови царини, вклучувајќи ги и оние за стока од Европската Унија и од Швајцарија. Европската Унија е погодена со царини од 20 отсто, додека Швајцарија е опфатена со царини од 31 отсто – двете се важни пазари за луксузна стока, вклучувајќи ги и луксузните часовници.

 

 

„Длабоко сме разочарани од одлуката на администрацијата на Трамп да воведе нови царини на целиот увоз“, се наведува во соопштението на трговската група УСФИА (United States Fashion Industry Association). Тие изјавија дека овие мерки особено ќе влијаат врз американските модни брендови и синџирите на малопродажба, а да не зборуваме за потрошувачите. На пример, ако почетниот модел на „ролекс сабмаринер“ (Rolex Submariner) сега чини околу 10.000 долари, со новата царина цената би можела да скокне на 13.100 долари пред оданочување. Тоа значи дека „Своч“ (Swatch), „Тисо“ (Tissot), „Лонжин“ (Longines), „Омега“ (Omega), „Ролекс“ (Rolex) и многу други брендови ќе станат поскапи за американските купувачи. Но не само за нив – со новите мерки, модната индустрија е погодена глобално, без исклучок.

Дури и најголемите нема да избегнат проблеми. Мала предност имаат американските брендови, како „Тифани“, како и компаниите што имаат производство во САД Фото: Bloomberg

Веќе утрово акциите на луксузните брендови почувствуваа пад. „Ришемон“ (Richemont) падна за четири отсто, „Своч“ изгуби 4,3 отсто. „Барбери“ (Burberry) падна за 4,3 отсто, додека „Керинг“ (Kering), компанијата сопственик на „Гучи“ (Gucci), изгуби околу три проценти, а ЛВМХ (LVMH) се намали за 2,9 отсто. Акциите на комерцијалните брендови што многу се потпираат на производствените центри во погодените земји почувствуваа уште позначителен пад. Акциите на „Адидас“ (Adidas) паднаа за 11 отсто, што е нивниот најголем пад во повеќе од две години. „Пума“ (Puma) исто така падна за 11 отсто, достигнувајќи го најниското ниво од 2016 година. Производителот на накит „Пандора“ (Pandora), поради царината од 36 проценти воведена за Тајланд – најголемиот производствен центар на популарниот комерцијален бренд на белезици со приврзоци – се намали најмногу во последната година, за 13 отсто. Но тоа е само почеток.

Нови синџири на снабдување ќе влијаат на профитот на луксузните брендови

Досега американскиот пазар беше клучен и доминантен за луксузниот сектор во време на глобално забавување, но тоа сега може да се промени. Малку луксузни компании ја произведуваат својата стока во границите на САД. Исклучок е ЛВМХ, кој во 2019 година ја отвори својата трета фабрика во САД и е една од ретките компании со забележливи производствени капацитети во земјата. Тоа е добра вест за нив и уште еден доказ дека Волкот во Кашмир, како што е познат директорот Барнард Арно, игра стратегиски, одржувајќи блиски контакти со американскиот претседател уште од првиот мандат.

Но некои не ја одиграа таа „партија голф“ навреме, како на пример Виетнам, кој е една од најбрзорастечките економии во Азија, со раст на БДП од 7,1 отсто минатата година. Меѓутоа, Виетнам има трговски суфицит со САД во вредност од 123 милијарди долари, што претставува проблем за администрацијата на Трамп, која сака да го намали трговскиот дисбаланс. Обувките и текстилот се меѓу најважните извозни индустрии на Виетнам. „Најк“ и „Адидас“ се дел од овој раст. Тие во изминатата деценија инвестираа огромни средства во производствени центри во Виетнам, а денес околу половина од сите патики „најк“ и 39 отсто од патиките „адидас“ се произведуваат во таа земја, според регулаторните податоци. Патиките произведени во Виетнам носат повеќе од 20 милијарди долари годишни приходи заедно.

 

Околу 39 отсто од патиките на „Адидас“ се произведени во Виетнам  Фото: Angel Garcia/Bloomberg

 

Што ќе се случи сега? Брендовите би можеле да го префрлат производството од Виетнам во други земји со пониски царини, како Индија или Филипините. Тоа ќе има неколку последици што ќе се одразат на целиот синџир – може да доведе до промени во квалитетот на производите, производствените капацитети и цените во различни региони, па дури и глобално. Ако компаниите решат да префрлат дел од производството во САД, воспоставувањето на тој процес нема да биде ниту брзо ниту лесно, а со новите царини воведени и за други индустрии и категории на стоки, тоа извесно би било и многу скапо. Сето тоа на крајот ќе доведе до намалување на профитот на модните брендови.

 

 

 

Глобален раст на цените на луксузните добра

Ако луксузните брендови, што е најверојатно сценарио за сите категории опфатени со царините на Трамп, вклучувајќи ги и луксузните автомобили, одлучат да ги надоместат загубите од американскиот пазар, тие можат да ги зголемат цените во други земји. Веќе при самата најава, поради општото забавување во индустријата, луксузните брендови ги зголемија цените и најавија дополнителни поскапувања.

Белезиците на „Пандора“ се произведени во Тајланд, земја за која е воведена царина од 36 отсто Фото: Andrej Ivanov/Bloomberg

Можни промени во навиките за купување

Како и во секоја криза, за некого ова е шанса. Во сите категории на луксузни добра, ова може да биде значајна шанса за секундарниот пазар. Американските купувачи, поради цените и достапноста на новите модели, би можеле повеќе да купуваат половна луксузна стока, но и поради истиот фактор - повеќе да патуваат. На пример, во Европа, за да набават понов часовник по попристапна цена.

Исто така, ова е голема можност секоја земја да се насочи кон домашните брендови, под услов суровините за нивното производство да не се погодени од царините и брендовите да можат да бидат конкурентни во однос на големите конгломерати по квалитет, цена и дизајн. И на крајот, да постои пазар за нив.

Но, сето ова и натаму е во фаза на рани претпоставки, бидејќи претседателот на САД воведува царини побрзо отколку што можете да смислите што воопшто да купите. А додека тој си игра со глобалниот пазар, останува едно сигурно правило за купувачите – купувајте нешто што секогаш ќе има вредност.