Тираносаурусот рекс Гас продаден за рекордни 50,1 милион долари на аукција на „Сотби“.

Тираносаурусот рекс по име Гас е продаден вчера за 50,1 милион долари, што е највисоката цена досега платена за диносаурус на аукција.

Гас, кого аукциската куќа „Сотби“ (Sotheby’s) го опиша како еден од најголемите и најкомплетните скелети на диносаурус некогаш откриени, е продаден по десетминутно наддавање. Не е познато кој е купувачот.

Претходниот рекорд за фосил на диносаурус на аукција го држеше Апекс, скелет на стегосаурус, кој во 2022 година го купи финансискиот инвеститор Кен Грифин за 44,6 милиони долари. Највисоката цена дотогаш платена за тираносаурус рекс изнесуваше 31,8 милиони долари, колку што достигна примерокот по име Стен на аукцијата на „Кристис“ (Christie’s) во 2020 година – речиси четирипати повеќе од неговата највисока проценета вредност пред аукцијата. Подоцна беше откриено дека купувач е државна институција од Абу Даби, а Стен денес се наоѓа во новоотворениот Природонаучен музеј во Абу Даби.

Според податоците на „Сотби“, Гас е откриен на ранч за одгледување говеда во округот Хардинг, во американската сојузна држава Јужна Дакота.Кај него се зачувани 61 отсто од коските, односно 80 отсто од вкупната коскена маса. За споредба, кај Стен биле зачувани околу 65 отсто од вкупниот број коски, што е мерка која покажува колкав дел од фосилизираните коски во скелетот се оригинални остатоци.

„Тираносаурусот рекс е најпрепознатливиот праисториски вид во фосилните записи, а Гас без сомнение е меѓу најдобрите примероци некогаш пронајдени“, изјави  во соопштение по повод продажбата Касандра Хатон, директорка на Одделот за наука и природна историја во „Сотби“.

Во последните години фосилите на диносауруси привлекуваат сѐ поголем интерес кај инвеститорите, додека богатите колекционери бараат нови сегменти на пазарот на колекционерски предмети кои истовремено будат страст и љубопитност, но нудат и потенцијално атрактивен финансиски принос.

Продажбата на фосили, особено на оние со исклучително научно значење, како Гас, предизвикува контроверзии. Многу научници се против приватната сопственост врз такви примероци, бидејќи тие стануваат недостапни за истражување. Дури и кога сопствениците ќе се согласат да ги позајмат на музеи или други институции за изложување и научно проучување, што многумина го прават, истражувачите сметаат дека науката бара трајно отворен пристап за резултатите да можат да се проверуваат и повторуваат.

Здружението за палеонтологија на 'рбетници (Society of Vertebrate Paleontology – SVP), организација посветена на унапредување на палеонтолошките истражувања, во пресрет на аукцијата објави соопштение во кое го повтори ставот дека фосилите треба трајно да бидат во сопственост на јавни научноистражувачки институции.

„Иако спектакуларните фосили на диносауруси ја поттикнуваат имагинацијата на луѓето ширум светот, СВП нагласува дека примероците со вакво научно значење претставуваат многу повеќе од ретки колекционерски предмети“, се наведува во соопштението.

Сепак, некои исклучително богати колекционери пронашле начин да соработуваат со научните институции. Тод Грејвс, основач на синџирот ресторани „Рејзинг Кејнс чикен фингерс“ (Raising Cane’s Chicken Fingers), го позајмил черепот од својот трицератопс на Музејот за уметност и наука на Луизијана, додека Кен Грифин својот стегосаурус Апекс го отстапил за изложување во Американскиот музеј за природна историја во Њујорк.