text size
Лаењето почнува уште пред гостите да стигнат до вратата. Потоа следува брзо тапкање на шепите додека десетици јазовичари трчаат низ просторијата, со муцките напред, желни да го запознаат секој нов гостин и да го почестат со по некој лигав бакнеж.
Шарлот, Шерлин, Кингстон, Калиси и остатокот од глутницата се главната атракција во „Борнз Ту“ (Bornz Toou), кафуле во предградие на Бангкок, каде што посетителите плаќаат 300 бати, односно околу девет долари, за да поминат час и половина со повеќе од 30 јазовичари.
„Кафето овде е споредно“, вели сопственичката Фатира Кусривонг.
Одгледувачката и увозничка на јазовичари го отвори кафулето во јуни, откако беше преплавена со барања од луѓе кои сакаа да ја запознаат расата и да си играат со неа пред да купат куче. Посетителите клечат на подот, ги галат кучињата по стомакот, се фотографираат и се смеат додека јазовичарите им се качуваат во скут. До заминувањето веќе ги разликуваат Шарлот од Шерлин, а Кингстон од Калиси.
Кога Фатира пред околу пет години почнала да увезува јазовичари, продавала меѓу десет и 20 кученца годишно. Денес наоѓа сопственици за речиси сто.
„Не мораме посебно да ги убедуваме да купат“, вели таа.
Со ваков поглед, убедување за купување навистина не е потребно/Depositphotos
Нејзиниот бизнис, кој забрзано расте, е одраз на многу поширокиот подем на популарноста на оваа раса со кратки нозе. Од Бангкок преку Лондон до Њујорк, побарувачката расте, додека социјалните мрежи и славните сопственици дополнително ја зголемуваат привлечноста на јазовичарите. Истовремено, промените во начинот на кој луѓето живеат, работат и создаваат семејства го менуваат и она што го бараат од домашниот миленик.
Јазовичарите во 2025 година ги престигнаа пудлиците и станаа петта најпопуларна раса според „Американ кенел клуб“ (American Kennel Club), откако во текот на една деценија се искачија од 13. место. Во Обединетото Кралство минатата година, кога ќе се соберат сите големини и видови крзно, беа третата најрегистрирана раса во „Ројал кенел клуб“ (Royal Kennel Club), зад лабрадорите и кокер-шпаниелите. Бројот на регистрации е двојно зголемен во споредба со пред десет години.
Како создадени за живот во градот
Малку раси подобро одговараат на денешниот начин на живот. Јазовичарите се доволно мали за градските станови, доволно впечатливи за Инстаграм и Тикток, а карактер дефинитивно не им недостига.
Постојат стандардни, минијатурни и зајачарски јазовичари и три вида крзно - кратковлакнести, долговлакнести и островлакнести - со десетици комбинации на бои и шари.
Експлозијата на нивната популарност тешко може да остане незабележана во Бангкок. Авторката на текстот на почетокот мислела дека само почесто ги забележува затоа што неодамна и самата го набавила својот јазовичар Вудфорд, како друштво за своето куче Синклер. Но набрзо сфатила дека навистина се насекаде - од нејзината станбена зграда до местата низ градот каде што кучињата се добредојдени.
Ниту авторката на текстот не верувала во растечката популарност на јазовичарите - сè додека не земала еден/Depositphotos
Едно утро во парк за кучиња во центарот на Бангкок, Вудфорд дотрчал до друг кратковлакнест јазовичар кој бил речиси идентичен со него. Тоа била Луна, чија сопственичка Џејн Кисница неодамна се преселила во Бангкок од шпанската Коста дел Сол.
Повторно се сретнале неколку недели подоцна на одбележувањето на Светскиот ден на јазовичарите.
Кисница имала јазовичар уште како дете и со години сакала повторно да набави еден, но работата и животните околности ѝ стоеле на патот. Минатото лето, додека живеела во Шпанија, конечно попуштила.
„Си набавив мал хаос“, вели таа, пред Луна да ја прекине нејзината изјава со рафал од лаење.
Мал, приспособлив и погоден за градски живот/Depositphotos
Како што градовите стануваат сè погусто населени, становите сè помали, а купувањето сопствен дом сè понедостижно за многу млади луѓе, јазовичарот се наметнува како идеален домашен миленик - мал, приспособлив и погоден за градски живот.
„Дефинитивно станува збор за раса која стана многу, многу популарна, особено меѓу милениумците без деца“, вели Кисница. „Лесно е да се чуваат во стан или во град.“
Од ловец на јазовци до ѕвезда на Инстаграм
Јазовичарите првпат биле одгледувани во Германија пред околу 500 години за лов на јазовци под земја и за истерување лисици и зајаци. Нивното издолжено тело им овозможувало лесно да се движат низ тунелите, големите шепи биле идеални за копање, а гласното лаење им помагало на ловците да ги лоцираат под земја.
Тврдоглавоста, која денес истовремено ги воодушевува и фрустрира нивните сопственици, е последица на независноста и храброста што некогаш им биле потребни за соочување со опасен плен.
Ловците ги ценеле и поради нивната лојалност, а многу денешни сопственици тврдат дека тој инстинкт останал непроменет. Јазовичарите силно се врзуваат за семејството, се вовлекуваат под прекривките, се свиткуваат во скутот и ги следат сопствениците од соба во соба.
Но токму особините што некогаш ги правеле посебни ловечки кучиња им помогнале да станат лесно препознатливи икони на популарната култура.
Фигурите „Фанко поп“ од „Приказна за играчките“ - јазовичарот Слинки во центарот на вниманието/Depositphotos
Според научникот за бихевиорални науки Стефан Гирланда, популарната култура веќе долго време влијае врз изборот на раса на куче. Филмовите можат драматично да ја зголемат побарувачката за одредена раса, а јазовичарите веќе со децении имаат значително присуство на екраните.
Франшизата „Приказна за играчките“ (Toy Story) на публиката ѝ претстави дури два впечатливи јазовичари - миленикот на Енди, Бастер, и Слинки Дог. Тука се и Либерти од филмот „Кучешка патрола“ (PAW Patrol: The Movie) и Бади од „Тајниот живот на милениците“ (The Secret Life of Pets). Во втората сезона на серијата на „Нетфликс“ (Netflix) „Кавга“ (Beef) се појави и Барбери, јазовичар во џемпер.
Запознајте го Барбери, преслаткиот јазовичар од втората сезона на популарната серија на „Нетфликс“. Малата кучешка ѕвезда на снимањето маестрално ја одигра талентираното куче Џонс./Netflix
Славните сопственици дополнително ја зголемуваат популарноста
Гирланда смета дека објавите на славните личности на социјалните мрежи денес можеби се дури и посилен двигател на популарноста од филмовите.
„Ако некој познат на Инстаграм објави фотографија со куче, расата станува популарна“, вели тој. „Потоа популарноста самата се поттикнува бидејќи пријателите ги копираат пријателите и така натаму.“
Капитенот на „Њујорк јенкис“ (New York Yankees), Арон Џаџ, редовно ги објавува своите јазовичари Гас и Пени на социјалните мрежи. Јазовичарот Лео на возачот на Формула 1, Шарл Леклер, се појави на неговите фотографии од свадбата, додека тенисерите Ана Калинскаја и Александар Зверев ги носеа своите кучиња на Ролан Гарос.
Врската меѓу јазовичарите и славните личности, сепак, е многу постара од социјалните мрежи. Јазовичари имале Дејвид Хокни, Енди Ворхол, Џон Вејн и Елизабет Тејлор.
Популарноста има и своја цена
Што е подобро од еден јазовичар? Повеќе јазовичари/Depositphotos
Како што јазовичарите стануваат сè попопуларни, здруженијата за заштита на животните предупредуваат на здравствените проблеми поврзани токму со карактеристичниот облик на нивното тело.
Приближно секој четврти јазовичар во текот на животот се соочува со одреден степен на болест на интервертебралните дискови, односно ИВДД. Станува збор за заболување на 'рбетот кое може да предизвика болки во грбот, а во некои случаи и парализа. Зачестеноста е десет до 12 пати поголема отколку кај општата популација на кучиња.
Засега, сепак, таквите предупредувања не влијаеле посериозно врз популарноста на расата. Податоците од Австралија покажуваат дека јазовичарите го избегнале наглиот циклус на раст и пад на популарноста што ги погоди расите со сплескани муцки, како француските булдози и мопсовите, по зголемената загриженост поради здравствените проблеми и ветеринарните трошоци.
Во кафулето „Борнз Ту“ (Bornz Too) лесно е да се разбере зошто нивната привлечност не слабее. На Фатира не ѝ пречат непрекинатото лаење ниту хаосот што настанува кога повеќе од 30 јазовичари трчаат наоколу.
„Тие ни помагаат да се поврземе со луѓето“, вели таа. „Нè прават подруштвени. Носат радост.“