Доаѓа бот што знае многу работи подобро од нас, но не сите!

Сте чуле ли за ЧетГПТ (ChatGPT)? Тоа е бот што може да реши сè повеќе тешкотии и проблеми и да одговори речиси на сите ваши прашања. Поточно, барем ќе се обиде. ЧетГПТ во суштина е обучен да конструира човечки одговори врз основа на барањето на корисникот. Благодарение на чудесното компјутерско учење, ботот стекна многу опсежен збир на вештини. Новата технологија, која ја создаде истражувачката група „ОпенАИ“ (OpenAI) од Сан Франциско, е возбудлива, вознемирувачка и онтолошки потресна.

Што сè може ботот да направи наместо вас? Доколку побарате, може да напише полемички есеј речиси за секоја тема, да креира технички работи или да научни концепти, може да разговара со странци, па дури и да прогнозира и да ги приспособи советите и одговорите на кои било прашања, без разлика дали се добри или лоши. Тој може и да генерира основен програмски код, да направи темелна анализа за хартии од вредност, да напише забавни песни или да направи прецизна имитација. Со сите тие вештини, се чини дека тој може да замени многу работници. Специфичноста на зборливиот бот е што тој паралелно учи, па може да води интересни разговори со отворени прашања. Накратко, ако ја искористиме старата формулација на авторот Артур Чарлс Кларк, ќе кажеме дека ЧетГПТ „тешко се разликува од магија“.

Па, речиси е така. Проблемот што го признаваат и неговите производители е што ЧетГПТ понекогаш може да понуди доста прецизни и авторитативни одговори, кои се целосно погрешни. На пример, ако побараме од ботот да ни го даде некрологот за Мусолини, тој ќе спомене скејтборд или ќе понуди дискусија за интересот на диктаторот за спорт, што е целосно измислена работа. На молба за совет од американската централна банка, ФЕД, одговара со есеј во кој наведува навидум легитимни извори, но со лажирани податоци што одговараат за намената на ботот. Програмерскиот форум „Стак оверфлоу“ (Stack Overflow) привремено ги забрани одговорите на ЧетГПТ зашто очигледно во нив има висок степен неточност и неправилност. Затоа, учениците што бараат помош за изработка на домашните задачи би требало да бидат особено внимателни.

Се чини дека е многу лесно да се измами ботот. Обидете се да му поставите класична загатка како следнава: ако бејзбол-палка и топче заедно чинат 1,10 долар, притоа палката е за еден долар поскапа од топчето, тогаш колку пари чини топчето? За жал, ЧетГПТ ќе одговори инстинктивно, но погрешно, дека топчето чини 10 центи (решението, инаку, е пет центи). Колективната интернет-интелигенција уживаше во категоризацијата на другите примери за грешките и слабостите на ботот.

Таквите критики навидум не се погрешно насочени. Факт е дека ЧетГПТ е извонредно достигнување. До неодамна разговорен бот со таков степен на префинетост се чинеше безнадежно недостижна работа. Сега изгледа дека подобрената и сè попрецизната технологија може да биде корисна за програмерите, истражувачите, академиците, политичарите, новинарите и многу други професии (под претпоставка дека притоа нема да останете без работа). Ефектот врз економското знаење може да биде огромен. Во претходните епохи битките, со добра причина, се водеа за пристап до таква наизглед атрактивна алатка.

Интересно е што „ОпенАИ“ има намера оваа алатка да ја направи достапна како интерфејс за програмирање апликации, односно API (анг. application programming interface), со што на надворешните девелопери ќе им овозможи нивна интеграција во интернет-страницата или апликацијата без потреба за разбирање на начинот на кој функционира конкретно таа технологија. Тоа значи дека компаниите наскоро може да го користат ЧетГПТ за создавање виртуелен помошник, ботови за помош на корисници и маркетиншки алатки. Прегледите на документи и други долготрајни процеси може да се автоматизираат. Дури ЧетГПТ може да се користи и за осмислување идеи, како и за носење поедноставни одлуки. Судејќи според сè што е наведено, досега уште не е креиран најдобриот начин за употреба на оваа алатка. А тоа сега го планира „Мајкрософт“ (Microsoft), компанијата што би требало да влезе во ЧетГПТ со влог од 10 милијарди долари. Имено, компанијата бара начин како да го вгради ботот во Ворд (Word), Аутлук (Outlook) и Пауерпоинт (PowerPoint).

Во тој поглед, но и во повеќе други, ЧетГПТ покажува сè поширока употреба на вештачката интелигенција во алатките, што наскоро може да трансформира цели индустрии, вклучувајќи ги и секторите финансии, наука и производство. Инвестициите во таа област се зголемуваат. Иновативните пробиви навидум се зголемуваат од ден на ден. Многу индустриски експерти искажуваат бескрајно воодушевување. Судејќи според една анализа, до 2030 година вештачката интелигенција може да придонесе во светската економија со зачудувачки 15,7 илјади милијарди долари. Засега се чини дека носителите на одлуките главно не се ни свесни за таквата револуција, а не па да се подготвени за неа. Тие би требало оптимистички да ја поздрават, но притоа треба и да внимаваат на можните опасности, како безбедност на податоците, приватноста, вработувањата и друго, а може дури да размислуваат и за некои поголеми егзистенцијални грижи.

За добро или зло, ЧетГПТ најавува креирање на многу различен свет.

За повеќе коментари, посетете bloomberg.com/opinion.