Банките размислуваат за свој влез во стабилните дигитални валути (англ. stablecoins), доколку предложената законска регулатива во САД помогне криптовалутите и поврзаните производи да станат дел од мејнстримот. Компании во сопственост на Банката на Америка (Bank of America Corp.), „Ситигруп“ (Citigroup Inc.), „ЏП Морган“ (JPMorgan Chase & Co.) и „Велс Фарго“ (Wells Fargo & Co.) разговарале за заедничко издавање дигитални монети, според „Волстрит журнал“. Европски банки како БС (Banco Santander SA) исто така покажале интерес за вакви проекти.
Има логика банките да бидат вклучени во производи што би можеле директно да конкурираат со нивните сопствени платни услуги и депозити. Исто така, има смисла да соработуваат за да се заштитат од репутациски ризик доколку некој од тие коини се користи за финансирање криминал или тероризам. Сè уште се потребни подобри правила и заштитни механизми, како и доверба во технологијата.
Претседателот Доналд Трамп, заедно со неговото семејство и пријатели, е многу поотворен кон можностите околу криптовалутите во споредба со претходните администрации. Конгресот работи на законска регулатива за криптовалути и стабилни коини - ГА (Genius Act) и СА (Stable Act) - со цел да им се даде практична основа.
„ЏП Морган“ (JPMorgan) веќе има своја дигитална монета, но таа е ограничена на внатрешна употреба за брзи и ефикасни трансфери меѓу клиентите. Големите банки најверојатно ќе претпочитаат заеднички проекти наместо да издаваат јавна монета под свое име. И претходно банките соработуваа на нови технологии за да ги поделат трошоците и ризиците и да изградат доверба кај корисниците. Најнов пример е „Зеле“ (Zelle) - електронска услуга за инстант плаќања, поддржана од над 2.000 американски банки. Компанијата што управува со „Зеле“ е една од фирмите вклучени во разговорите за заеднички стабилен коин, според „Волстрит журнал“.
Стабилните дигитални валути би можеле да станат корисни за меѓународни плаќања и како место за чување пари надвор од банките. Денес нивната главна функција е да служат како посредник за префрлање средства во и од други криптоактиви. Овие коини се дизајнирани да ја задржат својата вредност во долари и да бидат поддржани со средства слични на готовина, како што се државни обврзници, удели во парични фондови или банкарски депозити.
За да станат популарни, овие коини треба да функционираат слично на парични фондови, што значи дека дел од заработената камата треба да им пренесуваат на сопствениците на монетите. Стабилните монети што носат принос брзо растат и претставуваат закана за постојните верзии без камата, според анализа на „Блумберг њуз“ (Bloomberg News).
Издавачите на водечките стабилни монети, како „Тетер“ (Tether Holdings SA), кои имаа врски со министерот за трговија Хауард Латник, остварија огромни профити задржувајќи ја каматата од резервите наместо да им ја исплатат на корисниците.
Предложената законска регулатива во Конгресот предвидува забрана за исплата на камата од стабилните коини, со што се штитат профитите на постојните играчи. Банките ја поддржуваат оваа забрана за да спречат конкуренција со паричните фондови за нивното финансирање.
За инвестициските банки, поголема добивка би бил пристапот до пазарите за тргување со криптовалути, кои имаат голем број малопродажни корисници и сè поголем институционален интерес. Електронските маркетмејкери, како ЏС (Jane Street LLC) и СС (Citadel Securities), доминираат во обезбедувањето ликвидност на пазарите со дигитални средства, бидејќи банките сè уште не се вклучени.
Небанкарските институции колективно оствариле приходи поврзани со криптовалути минатата година слични на оние од тргување со девизи, или околу 3,25 милијарди долари, според процените на КГ (Coalition Greenwich). Според нив, тешко е да се направи јасна поделба меѓу приходите од класично тргување и од сопствено тргување - односно кога фирмата тргува со свои средства. Сепак, трговските провизии за големите банки би можеле да бидат значајни доколку овие пазари станат дел од мејнстримот.
Најголемиот ризик за банките што би се вклучиле во криптосферата е континуираната поврзаност на криптовалутите со криминални активности - без разлика дали станува збор за стабилни коини или други дигитални средства. Тоа е причината поради која многу банки сè уште се воздржуваат, иако поддржувачите на индустријата се жалат дека неправедно - или дури политички - им се ускратува пристапот до банкарски услуги.
Големите кредитори дефинитивно треба да бидат вклучени во оваа технологија ако таа се покаже како корисна, но заштитата од финансирање криминал и тероризам останува најважниот проблем што треба да се реши пред да се случи тоа. Соработката меѓу банките има смисла и како начин за заедничка заштита од репутациски ризик.
* Пишува Пол Дејвис, колумнист на „Блумберг опинион“ за банкарство и финансии. Претходно работел како новинар за „Волстрит журнал“ и „Фајненшл тајмс“.
.webp){kind=icon}
