По седум месеци, прва трансакција со граѓански обврзници на берзата

Речиси седум месеци откако се овозможи со граѓанските обврзници да се тргува на Македонската берза како секундарен пазар, вчера се случи првата трансакција. Дневниот берзански извештај за понеделник покажува дека некој имател продал пет граѓански обврзници за 50.000 денари во една трансакција. Тоа значи дека купувачот платил по 10.000 денари за една граѓанска обврзница, колку што всушност е и номиналната вредност на овие хартии од вредност. Од јули досега ниту еден сопственик не сакаше да дава налози за продажба на купените граѓански обврзници, а тој тренд се толкуваше со атрактивноста на каматата на овие двегодишни обврзници. Вчера се истргуваа првите пет од првата емисија на граѓанска обврзница, која беше издадена во текот на јули минатата година и на која беа запишани вкупно 1.448.030.000 денари (23,5 милиони евра).  

„Граѓаните што учествуваа на аукцијата на 13 јули 2023 година можат да тргуваат со своите граѓански обврзници преку берзата, односно имаат можност доколку сакаат парите што ги инвестирале да ги добијат пред истекот на обврзницата, тоа да го направат преку берзата. Од друга страна, тоа дава можност граѓанската обврзница да се купи од страна на оние што не успеале да учествуваат на аукцијата“, изјави министерот за финансии Фатмир Бесими на симболичното означување на стартот на тргувањето.

Тргувањето на граѓанската обврзница може да се прави преку банките („Комерцијална банка“, „НЛБ банка“, „Стопaнска банка“ АД Скопје, „ТТК банка“ и „Шпаркасе банка“) и брокерските куќи („Еурохаус“ АД Скопје, „Илирика инвестментс“ АД Скопје, „Инвестброкер“ АД Скопје, „Иново брокер“ АД Скопје и „Фершпед брокер“ АД Скопје).

На првата емисија граѓански обврзници купија 1.283 граѓани. Минималниот износ за вложување беше 10.000 денари, односно купување најмалку една обврзница, а каматата што ќе ја добијат граѓаните што купија граѓански обврзници е пет отсто на годишно ниво, односно вкупно 10 проценти за двете години. Приносот од оваа емисија ќе биде исплатен на 20 јули 2024 и 20 јули 2025 година. 

Во текот на ноември 2023 година имаше уште една емисија на граѓански обврзници на која учествуваа 907 граѓани, кои вложија 1,08 милијарда денари (17,7 милиони евра).

„Блумберг Адрија“ веќе пишуваше дека е можно интересот за тргување на берзата како секундарен пазар со граѓанските обврзници да е послаб затоа што каматата за обврзниците е висока, се разбира ако се анализира сегашната поставеност на пазарот. Инаку, на берзата најголем интерес за тргување има со обврзниците за денационализација, додека државните хартии од вредност што ги издава Министерството за финансии и кои најмногу ги купуваат институционални инвеститори речиси не се тргуваат.