Кевин Ворш положи заклетва како нов претседател на Фед

Американскиот претседател Доналд Трамп нагласи дека сака Кевин Ворш независно да ги води Федералните резерви (Фед), обидувајќи се да ја смири загриженоста на инвеститорите дека ќе врши притисок врз новиот шеф на централната банка во врска со монетарната политика.

Ворш, кој вети најголеми промени во американската централна банка во последните децении, положи заклетва во петокот на церемонијата во Белата куќа како 17-ти претседател на Фед.

„Сакам Кевин да биде целосно независен. Сакам да биде независен и само да си ја врши работата одлично. Не гледај ме мене, не гледај никого друг, само работи по свое да завршиш одлична работа“, рече Трамп за време на церемонијата.

Ворш ја презема функцијата во напнато време за економијата и централната банка. Инфлациските притисоци повторно се зголемија во последните месеци, поттикнати од војната на Блискиот Исток и нејзиното влијание врз снабдувањето со енергија. Инвеститорите сега очекуваат зголемување на каматните стапки до декември откако новите податоци објавени во петок покажаа дека очекувањата на потрошувачите за долгорочна инфлација скокнаа на највисоко ниво во последните седум месеци.

Фед, во меѓувреме, е под критики од Трамп затоа што не ги намали каматните стапки доволно брзо во текот на изминатата година. Трамп ја критикуваше централната банка дека е „преокупирана со прашања што се далеку од нејзината основна мисија и мандат“, како што се иницијативите за климатските промени и разновидноста, но се воздржа од коментирање на конкретни одлуки за каматни стапки.

„Кевин ќе го зачува интегритетот на Фед. Тие ќе носат сопствени одлуки и се надевам дека ќе ги донесат добро, но ќе го слушаат Кевин на секој чекор од патот“, рече Трамп.

Сепак, оваа средина на постојана инфлација и политички притисок предизвика загриженост кај инвеститорите и аналитичарите дека независноста на Фед е во опасност. За време на сослушувањата за потврда на именувањето, Ворш постојано ветуваше дека ќе дејствува независно, иако ја критикуваше централната банка за она што го нарече нејзино „проширување на нејзината мисија“ и начинот на кој одговори на скокот на инфлацијата за време на пандемијата.

Иако и  претходните кандидати за претседател на Фед, исто така, се појавуваа во Белата куќа заедно со претседателот на САД, церемонијата на положување заклетва на Кевин Ворш сигурно ќе биде внимателно следена од инвеститорите и аналитичарите кои го следат Фед, особено поради можните коментари од Трамп за пониските каматни стапки што би можеле да сигнализираат за идниот однос меѓу нив двајца.

Некои сојузници на Трамп сакаат да му помогнат на Ворш да ја избегне судбината на претседателот во заминување Џером Пауел, кој е една од омилените мети на Трамп за критики уште од неговиот прв мандат. Официјални лица чувствителни на пазарните турбуленции и свесни за важноста на независноста на Фед за пазарите на обврзници, како што се секретарот за финансии Скот Бесент и водителот на Фокс Бизнис, Лари Кудлоу, дадоа јавни изјави што му даваат простор на Ворш да ги задржи каматните стапки непроменети некое време.

Слични пораки се пренесени приватно, според луѓе запознаени со ситуацијата, и пристапот се чини дека досега функционира.

На прашањето во интервју за „Вашингтон егзаминер“ во вторник дали очекува Ворш да ги намали каматните стапки, Трамп рече дека ќе му дозволи на новиот претседател на Фед „да прави што сака“.

Американскиот Сенат ја потврди номинацијата на Ворш претходно овој месец со 54 гласа „за“ и 45 „против“. Тоа е најмалата поддршка досега за претседател на Фед, што ја одразува политичката поделба во Конгресот и загриженоста меѓу демократите дека Ворш може да биде отворен за барањата на Трамп за каматните стапки.

Ворш, еден од најбогатите функционери на Федералните резерви во историјата, вети дека ќе продаде дел од своите средства пред да ја преземе функцијата. Документите објавени оваа недела од Канцеларијата за владина етика покажаа дека тој ги продал повеќето од тие средства, иако не беше јасно дали целосно се откажал од сите свои инвестиции.

  Промена на режимот

Ворш вети дека ќе спроведе „промена на режимот“ во централната банка, вклучително и намалување на билансот на Фед од 6,7 билиони долари, воспоставување нова рамка за анализа на инфлацијата и промена на начинот на кој институцијата комуницира со јавноста.

Неговиот најголем непосреден предизвик би можел да биде монетарната политика. Пред да биде номиниран од Трамп за претседател на Фед, Ворш го изнесе аргументот зошто каматните стапки треба да бидат пониски. Но, претставниците на Фед во моментов покажуваат мала подготвеност да ги намалат стапките во скоро време, поради загриженоста за инфлацијата, која се забрза во април со најбрзо темпо од 2023 година.

Креаторите на политиките ги оставија каматните стапки непроменети минатиот месец, во опсег од 3,5 до 3,75 проценти, но покажаа растечки поделби околу тоа како да се сигнализира идната насока на монетарната политика, бидејќи војната во Иран продолжува да ги потресува енергетските пазари. Четири претставници гласаа против одлуката, вклучувајќи тројца кои се спротивставија на формулацијата во изјавата по состанокот што сугерираше дека централната банка би можела повторно да почне да ги намалува стапките во одреден момент.

Bloomberg

 

Гласањето со 8-4 беше првпат од октомври 1992 година четири функционери да гласаат против одлуката на Федералниот комитет за отворен пазар (FOMC). Записникот од состанокот покажа дека повеќето функционери предупредиле дека веројатно е потребно да се разгледа зголемувањето на каматните стапки ако инфлацијата продолжи да останува тврдоглаво над целта од 2 проценти.

Гувернерот на Фед, Кристофер Волер, еден од највлијателните функционери, во петокот изјави дека сега поддржува таква промена во соопштението на Фед и дека верува дека следниот потег на централната банка е подеднакво веројатно зголемување како и намалување на каматните стапки. Следниот состанок на Фед е закажан за 16-17 јуни во Вашингтон.

Промената на челото на Фед е уште понеобична бидејќи Пауел одлучи да остане во Одборот на гувернери, кршејќи ја практиката поранешните претседатели да ја напуштаат институцијата на крајот од нивните мандати. Неговиот мандат како гувернер трае до јануари 2028 година.

Пауел рече дека постојаните правни закани кон него и централната банка го принудиле да остане. Последниот поранешен претседател на Фед кој остана во одборот беше Маринер Еклс, кој продолжи да служи како гувернер до 1951 година, откако неговиот мандат како претседател заврши во 1948 година.

Трамп се обиде да ја смени гувернерката на Фед, Лиза Кук, додека Министерството за правда започна кривична истрага за реновирањето на седиштето во Вашингтон од страна на централната банка, вредно 2,5 милијарди долари. Таа истрага го забави потврдувањето на Ворш, пред американската обвинителка Џанин Пиро да објави дека се откажува од случајот.

Пауел рече дека останува во Фед за да ја заштити независноста на централната банка од политичко мешање, а не да го поткопа својот наследник.