Волстрит веќе не знае што да мисли за вештачката интелигенција

Минатата година Волстрит помина низ неколку брана на распродажби поврзани со вештачката интелигенција, поттикнати од стравувања - од поефикасна и поевтина конкуренција од Кина до можноста за создавање балон околу ВИ. Падот на пазарите оваа недела можеби првпат беше делумно предизвикан од самообјавено дело на фикција.

„Ситрини рисрч“ (Citrini Research), помалку позната инвестициска истражувачка фирма, во неделата објави обемен блог-текст со наслов „Глобалната интелигентна криза во 2028 година“. Во него истражувачите замислуваат сценарио за две години отсега, кога исклучително способните агенти на вештачката интелигенција ќе заменат огромни делови од работните места со бели јаки (канцелариските работници), уништувајќи ја потрошувачката и туркајќи ја глобалната економија во дефлаторна спирала.

Компании како „Убер“ (Uber), „Дордаш“ (DoorDash), „Мастеркард“ (Mastercard), „Виза“ (Visa)  и други, кои се спомнуваат во блогот, набрзо забележаа пад на цените на акциите, откако инвеститорите го „сварија“ дистопискиот наратив. Некои од мејнстрим економистите, во меѓувреме, брзо го отфрлија извештајот на „Ситрини“, при што в.д. претседателот на Советот на економски советници на Белата куќа, Пјер Јаред, го оцени како „научна фантастика“.

Реакцијата е најновиот - и веројатно најекстремен досега - показател дека Волстрит сѐ уште се мачи да ја разбере насоката во која се движи вештачката интелигенција. Инвеститорите на јавните пазари со месеци стравуваат дека технологијата нема да биде доволно профитабилна за да ги оправда огромните трошоци за развој. Сега, пак, растат и грижите дека ВИ ќе биде толку разорна, што ќе преврти наопаку безброј софтверски компании и бизниси.

Во последните недели голем број сектори беа разнишани од серија во најголем дел постепени лансирања на ВИ-производи, било да станува збор за алатка за даноци со ВИ од помал стартап за управување со богатство или за ВИ-логистичка понуда од мала поранешна караоке-компанија. Самото спомнување на името на една компанија за време на пренос во живо од настан на „Антропик“ (Anthropic) оваа недела беше доволно за да ги помести акциите.

„Ова само покажува колку е кревко инвеститорското расположение во моментов. Нема многу цврсто формирани уверувања“, изјави Хит Тери, глобален директор за истражување технологија и комуникации во „Сити“ (Citi), говорејќи по објавата на „Ситрини“. „Само треба некој да состави сценарио за судниот ден и тоа е веќе доволно да натера некои инвеститори да ги напуштат своите позиции во ваква средина.“

Авторите од „Ситрини“ велат дека имале намера да бидат провокативни, како повик за акција до инвеститорите, технолошките лидери и креаторите на политики.

„Се чувствува дека во општеството во моментов постои некаква егзистенцијална вознемиреност околу тоа што се случува со ВИ“, изјави коавторот Алап Шах, поранешен вработен во „Ситадел“ (Citadel). „Овој есеј беше можност да се изнесе сценарио што малку ќе ги раздвижи луѓето“, рече Шах, кој сега ја води ВИ-компанијата „Литлбрд“ (Littlebird) и е извршен директор во „Лотус“ (Lotus Technology Management).

И покрај кошмарното сценарио изложено во текстот, Шах вели дека „софтверскиот бизнис нема да еродира прекуноќ“. Тој исто така изрази уверување дека „Волстрит на долг рок обично ги погодува работите“.

До одреден степен, сегашната неизвесност на Волстрит ги одразува мешаните пораки што доаѓаат од Силициумската Долина и пошироката бизнис-заедница. Технолошките лидери со години сигнализираат дека ВИ напредува брзо и ја прикажуваат како трансформативна технологија што ќе преобликува големи делови од глобалната економија.

Извршниот директор на „Антропик“, Дарио Амодеи, изјави дека ВИ ќе избрише половина од сите канцелариски работни места во следните пет години. Во ист тон, раководителот за ВИ во „Мајкрософт“ (Microsoft), Мустафа Силејман, неодамна предвиде дека ВИ може да замени поголем дел од канцелариската работа во следните 12-18 месеци. (Други, како Сем Алтман од „Опен еј-ај“ (OpenAI), изразија оптимизам дека младите ќе најдат нови, возбудливи работни места благодарение на ВИ.)

На краток рок, меѓутоа, влијанието на ВИ е понејасно. Повеќе студии минатата година покажаа дека вработените ја користеле ВИ за создавање таканаречен „работен шлајм“ што ја поткопува продуктивноста наместо да ја зголеми. Водечките ВИ-лаборатории сѐ уште работат и на тоа да им помогнат на компаниите подобро да разберат како најсоодветно да ги користат нивните алатки. Оперативниот директор на „Опен еј-ај“, Бред Лајткеп, овој месец изјави дека светот „сѐ уште не видел ВИ навистина да стане дел од секојдневното работење на компаниите“.

„Антропик“ и „Опен еј-ај“ забележаа значителен интерес за продажба на ВИ-агенти на софтверски програмери, со цел да се забрза процесот на пишување и дебагирање код. Голем дел од пазарната турбуленција на почетокот на годинава, сепак, се темели на недокажана претпоставка дека овие агенти се еднакво добро позиционирани да ја рационализираат работата и во други индустрии - од правото до финансиите.

„Една од најголемите грешки што луѓето ги прават е тоа што успехот во програмирањето го проектираме на сѐ друго“, рече Тери. Програмерите обично се рани прифаќачи на нови технологии, додека вработените во други индустрии може да бидат многу повоздржани во брзото прифаќање на ВИ. И додека релативно лесно може да се провери дали кодот генериран од ВИ функционира или не, за компаниите е многу потешко да го оценат квалитетот на резултатите во области како консалтингот или правото.

Водечките ВИ-лаборатории се обидуваат да задржат избалансиран тон. Лајткеп од „Опен еј-ај“ уште во септември изјави дека „сите малку полудуваат“ кога станува збор за движењата на акциите поради спомнување партнерства. Неодамна Кејт Џенсен, раководителка за Северна и Јужна Америка во „Антропик“, рече дека пазарните осцилации во голема мера се „реакција на тоа колку брзо се движи индустријата и колку брзо технологијата станува сѐ подобра“. Таа, сепак, нагласи дека е важно да се има предвид дека традиционалните софтверски компании можат да имаат корист ако градат врз технологијата на „Антропик“.

Кај инвеститорите на Волстрит, меѓутоа, моменталниот императив изгледа еден: подобро да се биде претпазлив отколку да се зажали подоцна. „Луѓето ја гледаат насоката во која се движат работите и сакаат да се тргнат од патот пред да бидат прегазени“, рече Тери.