Неодамнешниот пораст на цените на протеините од сурутка не е инвестициска приказна за индустријата за додатоци во исхраната, туку за компаниите што го контролираат производството на сурутка како нуспроизвод од производството на сирење. Затоа, меѓу котираните компании, инвеститорите не се најзаинтересирани за производителите на протеински пијалоци, туку за големите преработувачи на млеко и сирење: „Гланбиа“ (Glanbia), „Сапуто“ (Saputo) и „Фонтера“ (Fonterra). „Гланбиа“ има најголема изложеност на протеини од сурутка, но и највисоко вреднување. „Сапуто“ е повеќе приказна за реструктуирање отколку за сурутка, додека „Фонтера“ нуди најдиректна изложеност на зголемувањето на цените на протеините од сурутка со најниско вреднување, но со ограничувања што произлегуваат од моделот на кооперативно управување.
Сурутката е нуспроизвод од производството на сирење што добива економска вредност само кога се преработува во протеински прав. Затоа, зголемувањето на побарувачката не им користи подеднакво на сите учесници во производствениот синџир. Компаниите што произведуваат сирење, коишто имаат пристап до сурутка и имаат сопствени капацитети за преработка имаат најголема корист, додека за производителите на додатоци во исхраната, повисоката цена на сурутката ги зголемува влезните трошоци.
Меѓу најголемите котирани производители на протеини од сурутка, се издвојуваат „Гланбиа“, „Сапуто“ и „Фонтера“. Во последната година, акциите на „Гланбиа“ пораснаа за околу 84 проценти, на „Сапуто“ за 49 проценти, а на „Фонтера“ за осум проценти. Разликата покажува дека пазарот го вреднувал трендот на протеини различно.
Прочитај повеќе
Популаризацијата на здравата исхрана ја зголеми цената на протеинот од сурутка за 60 проценти
Цените на протеините од сурутка достигнаа рекордни нивоа во последните месеци, поттикнати од експлозијата на побарувачката за производи со висока содржина на протеини.
08.07.2026
„Гланбиа“ има најголема оперативна изложеност на протеини од сурутка, тоа не е чист облог на порастот на цената на протеините од сурутка. Покрај производството на состојки од сурутка и сирење, преку сопствените брендови продава протеински пијалоци и додатоци во исхраната кои користат сурутка како суровина. Затоа, зголемувањето на цената на сурутката истовремено ја зголемува вредноста на нејзиното производство, но и трошоците на дел од бизнисот. Акциите нагло паднаа откако менаџментот предупреди дека продолжениот период на високи цени на сурутката може да изврши притисок врз профитабилноста. „Гланбиа“ е исто така најскапа меѓу споредливите компании, со коефициент цена/зарабтка од околу 37. Инвеститорите веќе плаќаат премија за очекуваниот раст на бизнисот, па просторот за дополнително зајакнување на вреднувањето е поограничен отколку кај „Сапуто“ и „Фонтера“.
„Сапуто“ не е само облог за сурутка, туку диверзифициран глобален производител на млечни производи кај кој растот на побарувачката на протеини е само еден од двигателите на растот. Компанијата не открива колку од нејзините приходи или профит доаѓаат од продажбата на протеини од сурутка, па затоа инвестициската теза е поврзана и со тековното реструктуирање на бизнисот на компанијата. Пазарот ѝ дава коефициент цена/заработка од околу 25, што претставува поумерено вреднување од „Гланбиа“. Главниот ризик останува изложеноста на цикличноста на пазарот на млечни производи.
„Фонтера“ е деловно најблиска на чист облог на раст на цената на протеинот од сурутка. Таа обединува големо производство на млеко, силни капацитети за преработка на протеини од сурутка и најниско вреднување меѓу споредливите компании. Откако го продаде својот потрошувачки бизнис, т.е. сопствените брендови, на „Лакталис“, дополнително го зголеми својот фокус на преработка на сурутка, што ја прави уште подиректна инвестиција во сурутка. Дел од приходите од продажбата им беа вратени на инвеститорите преку еднократна распределба на капиталот, што го објаснува исклучително високиот дивиденден принос. Пазарот ѝ дава коефициент/цена заработка од околу 13, најскромно вреднување меѓу споредливите компании. Главните ризици остануваат изложеноста на глобалниот пазар на млеко и моделот на кооперативно управување, што ја прави споредбата со „Гланбиа“ и „Сапуто“ не сосема директна.
За инвеститорите кои бараат изложеност на растечките цени на протеините од сурутка, клучното прашање не е која компанија произведува најмногу сурутка, туку каде пазарот сè уште не ја препознал целосно вредноста на тој бизнис. „Гланбиа“ има најголема оперативна изложеност на протеини од сурутка, но пазарот веќе во добар дел го вградува тоа во цената преку највисокото вреднување меѓу споредливите компании. „Сапуто“ претставува поизбалансирана инвестициска приказна, со потенцијал за раст кој повеќе се темели на оперативно подобрување отколку само на движењата на цените на протеините од сурутка. Од друга страна, „Фонтера“ нуди најдиректна изложеност на преработката на сурутка со уверливо најниско вреднување, со што нуди најголем инвестициски потенцијал. Ова не значи дека „Фонтера“ е нужно најдобрата компанија, туку дека во моментов нуди најинтересен сооднос на ризик и очекуван принос.