Странските компании ги анализираат ефектите од минималниот данок

Македонија сè уште не е приспособена на минималниот данок, а првите плаќања за годинава по овој основ ќе треба да се извршат во 2026 година. Советот на странски инвеститори при Стопанската комора ги анализира ефектите од глобалниот минимален данок од 15 проценти што се применува од 1 јануари.

Како што веќе пишуваше „Блумберг Адрија“, странските компании во државава, во согласност со новите правила, ќе треба да плаќаат дополнителен данок во земјите од каде што потекнуваат поради ниската даночна стапка за данок на добивка во земјава, која изнесува 10 отсто.

Претседателот на Советот на странски инвеститори, Виктор Мизо, очекува да се утврдат идеи и предлози што ќе се изнесат пред креаторите на политиките по изборите за приспособувањето кон оваа новина.

„Како Совет на странски инвеститори, заедно со ’Прајсвотерхаускуперс’, организираме разговор како глобалниот минимален данок од 15 проценти, кој беше донесен по иницијатива на ОЕЦД, а државава го прифати пред две години, ќе има влијание врз големите мултинационални компании што работат во државава и имаат консолидирана добивка од над 750 милиони евра и како тоа ќе влијае на нашето работење, но истовремено и врз оданочувањето, како на локално, така и на ниво на државите од каде што потекнуваат компаниите“, изјави Мизо.

Советот уште минатата година ја иницирал оваа дискусија со економскиот тим на Владата и, како што рече Мизо, иако тогаш им било кажано дека ќе има барем некаков транзициски период во кој како држава нема да го воведуваме, сепак од 1 јануари годинава данокот е воведен на глобално ниво.

„Голем број компании, без разлика дали работат во или надвор од технолошко-индустриските развојни зони, дали добиваат државна помош или не, ќе треба детално да ги разгледаат сите ефекти како ќе влијае тоа. Зборуваме за бројка од над 50 компании што доаѓаат од многу различни земји, од Северна Америка и од Европа, пред сè“, рече Мизо.

Со претставниците на „Прајсвотерхаускуперс“ ќе ги разгледаат сите можности и апликации и деталите врз основа на кои компаниите ќе треба да размислат како ќе работат во иднина.

„Истовремено можеме да дадеме размислувања и предлози на кој начин потенцијално идните политики што се однесуваат на компаниите и државната помош и начинот на различни даночни ослободувања ќе треба потенцијално да се адаптираат за да имаме оптимално искористување овде“, посочи Мизо.

Иако државава сè уште не е адаптирана на данокот и останува рамниот данок од 10 проценти, Мизо рече дека ако ништо не се смени, ќе треба да има доплаќање дополнителен данок во земјите од каде што потекнуваат овие компании, во зависност од тоа дали тие добиваат или не државна помош. Разликата, појасни тој, може да биде целосно плаќање на 15 проценти или разликата помеѓу ефективниот данок што се плаќа кај нас и до 15 проценти. Исплатата ќе биде во државите во странство каде што се лоцирани компаниите.

Прашан дали може некои од странските компании што работат кај нас во зоните да ја напуштат државава поради оваа дополнителна давачка, Мизо рече дека преку разговорите ќе се видат сите позитивни и негативни ефекти, но оти сите политики поврзани со бенефициите би требало да се адаптираат.

„Истовремено, ние како индивидуални компании треба да размислиме како треба да се поставиме, но и да дадеме некои препораки или идеи кон државата. Истовремено, сите политики поврзани со бенефиции би требало да се адаптираат за да има една неутралност и за компаниите, но истовремено и за државата, бидејќи даночен одлив од државата исто така не е нешто што е позитивно за никого“, укажа Мизо.

Тој смета дека по изборите наесен треба да се разговара со креаторите на политиките за да се види како ќе се адаптираме како држава.

Мирослав Мирчев од „Прајсвотерхаускуперс“ најави дека пред компаниите ќе ги претстават комплексните правила за да можат да се подготват за нивна примена.

„Во рамките на дискусијата очекувам да се размислува и да се формулира што може да се прави поврзано со фискалните аспекти, со економската политика - секоја компанија сама може да размисли за импликациите и потоа да реши како да постапува - здружено, сама, дали сака да зборува со некого или чисто да биде подготвена за усогласување на плаќањето“, рече Мирчев.