text size
Климатскиот фонд што го основа Џеф Безос, во рамките на најголемата филантропска обврска за борба против глобалното затоплување, значително заостанува зад сопствените планови за трошење.
Од БЕФ (Bezos Earth Fund) порачаа дека и понатаму имаат намера до 2030 година да доделат 10 милијарди долари. Но иако до истекот на рокот преостануваат уште четири години, досега насочиле само 28 проценти од ветениот износ.
Тоа значи дека на фондот му преостанува да распредели повеќе од седум милијарди долари, поради што ќе мора значително да го забрза доделувањето на неповратни средства под водство на главниот извршен директор Том Тејлор, кој минатата година ја презеде водечката позиција откако ја водеше Алекса (Alexa) во „Амазон“ (Amazon).
И покрај тоа, трошењето на БЕФ падна на 183 милиони долари во 2025 година, а оваа година се зголеми на најмалку 400 милиони долари, покажуваат податоците на фондот.
Во разговори за медиумите и во официјални изјави, раководителите на фондот повторно го потврдија планот според кој до крајот на деценијата имаат намера да распределат 10 милијарди долари.
„Многу од нашите стратегии остануваат непроменети“, порача портпаролот на фондот, истакнувајќи ги постојните иницијативи насочени кон трансформација на прехранбените системи и заштита на 30 проценти од копното и морето. Покрај тоа, фондот во последните години инвестира и во нови програми поврзани со одржлива мода и вештачка интелигенција (ВИ).
Том Тејлор го презеде раководството на БЕФ минатата година
Bloomberg
„Пред да влеземе во некоја област, одвојуваме време за да ја разбереме и да бидеме сигурни дека можеме да постигнеме најголем можен ефект“, изјави Кели Левин, директорка за наука, податоци и трансформација на системи во БЕФ.
„Дали ги поддржуваме вистинските организации во вистинскиот момент? Можеме ли да ги измериме ефектите преку придобивките за природата и климата?“, додаде таа.
Во фондот истакнуваат дека таквиот пристап му дава предност на долгорочниот ефект, а не на самиот износ на доделените средства.
Сепак, засега не планираат да воведат нови стратегии што би го забрзале трошењето. Сегашното темпо на доделување средства изнесува приближно половина од она што би било потребно за БЕФ да ја оствари целта и до 2030 година да ги распредели ветените 10 милијарди долари.
БЕФ заостанува во остварувањето на целите
Bloomberg
Побавното трошење на еден од финансиски најмоќните климатски фондови доаѓа во незгоден момент. Програмите и донациите насочени кон борбата против глобалното затоплување се најдоа под лупа на администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп, која укина низа субвенции за чиста енергија и ублажи дел од еколошките прописи. Таквиот пресврт ја отежна реализацијата на неколку иницијативи што БЕФ ги поддржа веднаш по своето основање во 2020 година.
Меѓу нив е и програмата за електрификација на училишните автобуси во САД. Фондот првично обезбеди повеќе од 37 милиони долари за да помогне сите училишни автобуси до 2030 година да преминат на електричен погон. Во тоа време, таа донација се надоврзуваше на федералните субвенции за набавка на електрични автобуси.
Но американската влада во меѓувреме одложи или запре дел од поддршката, а БЕФ потоа издвои уште шест милиони долари за истата цел. И покрај тие вложувања, електричните училишни автобуси денес сочинуваат само нешто повеќе од еден процент од вкупниот возен парк во САД.
Целта беше сите училишни автобуси во САД да бидат електрични до 2030 година
Bloomberg
Во јавните настапи, претставниците на фондот признаваат дека ни најголемите донатори не можат да го надоместат повлекувањето на државата од климатските политики.
„Задачата на филантропијата не е да ја пополнува празнината кога државата ќе се повлече“, изјави Тејлор за време на панел-дискусија на конференција на нафтената индустрија одржана во март.
„Ние сме голем фонд, но не можаме да ја замениме американската влада. Тоа едноставно е невозможно“, додаде тој.
Потреси го зафатија и релативно малиот сектор на климатската филантропија, а дел од големите донатори во последните години се повлекуваат од оваа област.
Според портпаролот на организацијата, ЧЗИ (Chan Zuckerberg Initiative), која ја водат извршниот директор на „Мета“, Марк Закерберг и неговата сопруга Присила Чан, постепено го намалува своето портфолио на климатски проекти.
И Бил Гејтс, познат инвеститор и донатор во областа на климатските технологии, го намали бројот на вработени во својата организација БЕ (Breakthrough Energy), повлече дел од активностите и запре одредени инвестиции. Од БЕ не одговорија на барањата за коментар.
Сепак, не сите трендови се негативни. Фондацијата на семејството на Сергеј Брин и организацијата РК (Rainier Climate), која ја финансира Стив Балмер, во последните години ги зголемија издвојувањата за климатски проекти.
Според анализата на „Блумберг“ врз основа на нејзините објави, Мекензи Скот, поранешната сопруга на Џеф Безос, во текот на 2025 година донирала повеќе од една милијарда долари на организации што се занимаваат со заштита на животната средина, што претставува значителен раст во однос на претходните години. Новинарите не успеале да добијат коментар од Скот преку нејзината семејна канцеларија, додека фондацијата на Сергеј Брин и РК одбиле да ги коментираат податоците.
И покрај поединечните примери на поголеми донации, климатската филантропија никогаш не сочинувала повеќе од околу два процента од вкупните филантропски вложувања, а тој удел сега би можел дополнително да се намалува, предупреди Рендал Кемпнер, извршен директор на организацијата КФКК (Climate Philanthropy Catalyst Coalition).
„Окружувањето за климатската филантропија денес е значително понеповолно отколку пред изборот на Трамп“, рече тој.
За да избегнат судир со администрацијата на Доналд Трамп, дел од донаторите сè почесто ги заобиколуваат темите како што се еколошката правда или постепеното укинување на фосилните горива. Откако се врати во Белата куќа, Трамп повеќепати се закани со укинување на даночните олеснувања за непрофитните организации што ги смета за политички неподобни, најави блокирање на финансирањето на групи за кои тврди дека дејствуваат против националните интереси и покренување истраги против прогресивниот филантроп Џорџ Сорос.
„Досега имаше повеќе закани отколку конкретни потези“, изјави Кемпнер.
.webp){kind=icon}
