Russell 2000 го надмина S&P500: Зошто инвеститорите го префрлаат капиталот од ВИ гигантите кон малите компании?

Во последните неколку години, американската берза имаше јасни фаворити. Неколку од најголемите технолошки компании, предводени од еуфоријата на вештачката интелигенција, го понесоа речиси целиот раст на пазарот, додека малите компании претежно останаа во нивна сенка. Оваа година, сликата се промени, и сега Russell 2000, индекс кој ги следи 2.000-те најмали компании од индексот Russell 3000, постигна речиси двојно поголем принос од S&P 500 од почетокот на годината и го отвори прашањето дали инвеститорите го префрлаат капиталот во помалите компании оваа година.

На прв поглед, може да се заклучи дека пазарот едноставно ги напушта големите технолошки компании поради изразениот страв дека вештачката интелигенција е на својот врв и чека момент на нејзин колапс. Сепак, реалноста е многу посложена, при што S&P 500 сè уште бележи двоцифрени добивки, што покажува дека инвеститорите не ја изгубиле довербата во најголемите компании, но дека начинот на кој го распределуваат капиталот се менува. По години концентрирани приноси во неколку ВИ гиганти, сè повеќе инвеститори бараат можности во пазарни сегменти кои би можеле да бидат следните победници на економскиот и технолошкиот циклус.

Зошто инвеститорите бараат нови можности?

Една од причините за таквата ротација е фактот дека очекувањата од најголемите технолошки компании достигнаа исклучително високо ниво. Компании како „Енвидија“ (Nvidia) или „Мајкрософт“ (Microsoft) денес вредат билиони долари и инвестираат стотици милијарди во развој на инфраструктурата за вештачка интелигенција, а ваквите вреднувања оставаат многу малку простор за позитивни изненадувања. Доволно е резултатите да бидат само малку послаби од очекуваното за да следи остра реакција на пазарот.

Во исто време, малите компании се во сосема поинаква позиција. Инвеститорите не очекуваат тие да ги надминат своите резултати од квартал во квартал, туку доказ дека можат да го забрзаат растот на заработката и да ја зголемат профитабилноста. Токму затоа овогодишниот раст на Russell 2000 е првенствено последица на променливите очекувања, а не на фактот дека малите компании се објективно поевтини од големите компании.

Вреднувањата и понатаму ги фаворизираат големите компании

Ова најдобро го потврдуваат индикаторите за вреднување. Russell 2000 моментално се тргува со значително повисок коефицент цена/заработка (P/E) од S&P 500, а слична слика се гледа и со коефициентот ЕВ/ЕБИТДА, кој исто така им оди во прилог на големите компании. Единствениот индикатор што јасно им оди во прилог на малите компании е коефициентот цена/приходи (P/S). Кај Russell 2000, тој е двојно понизок отколку кај S&P 500, што значи дека инвеститорите денес плаќаат значително помалку за секој долар приход на малите компании отколку кај најголемите американски корпорации.

Причината зошто коефициентот цена/заработка кај Russell 2000 изгледа толку високо лежи во структурата на самиот индекс. Многу компании продолжуваат да генерираат многу ниски или променливи профити, поради што традиционалните метрики за заработка честопати даваат искривена слика за нивната вредност. Затоа, денес пазарот ја купува можноста маржите на профит на малите компании значително да се зголемат во наредните години. Слична логика важи и за коефициентот ЕВ/ЕБИТДА. Многу компании од Russell 2000 се во фаза на интензивен раст, што бара поголеми инвестиции и задолжување. Со оглед на тоа што вредноста на една компанија (enterprise value) го вклучува долгот, неговата поголема застапеност го зголемува броителот на овој индикатор, па ЕВ/ЕБИТДА може да изгледа покачено дури и кога оперативното работење на компанијата покажува напредок.

Каматните стапки остануваат клучен ризик

Покрај сликата за вреднување што укажува дека компаниите со мала капитализација се уште се преценети, доаѓаме до друг важен дел од приказната - каматните стапки. Малите компании се многу повеќе зависни од надворешно финансирање отколку големите корпоративни системи. Тие се во фаза на развој каде што им е потребен капитал за проширување на производството, вработување нови луѓе или развој на производи. Иако трошоците за финансирање се сè уште значително повисоки отколку во периодот на евтини пари, тие влегоа во тренд на намалување од страна на Фед во 2025 година, што овозможи одредено олеснување токму во сегментот на компаниите со мала капитализација, додека инвеститорите ја искористија оваа можност да алоцираат капитал пред да започне новиот наратив дека ќе следува зголемување на каматните стапки поради забрзување на инфлацијата.

Сепак, истиот фактор претставува нивен најголем ризик. Доколку Фед продолжи да ја затегнува монетарната политика и да ги зголемува каматните стапки во остатокот од годината, како што беше најавено на последниот состанок, малите компании ќе бидат првите што ќе ги почувствуваат последиците од поскапиот капитал. Големите компании исто така страдаат од повисоки каматни стапки, но тие имаат посилни биланси на состојба, поголеми парични резерви и постабилни парични текови, што им дава поголема отпорност на промените во финансиските услови.

Прогнозите на аналитичарите анкетирани од „Блумберг“ покажуваат многу слични очекувања кога станува збор за растот на приходите и заработката за компаниите од овие два индекса. За оваа година, прогнозите имаат речиси идентична динамика на раст на приходите, додека очекувањата за раст на заработката се практично еднакви. Тоа значи дека, засега, не се очекува малите компании да растат значително побрзо, и покрај нивниот поголем потенцијал за експанзија и фактот дека се вреднуваат различно од најголемите американски корпорации.

Дали започна нова пазарна ротација?

Затоа, одговорот речиси неизбежно лежи во промената на наративот на пазарот. По неколку години во кои речиси целиот раст дојде од најголемите технолошки компании, инвеститорите за прв пат сериозно ја разгледуваат можноста следната фаза на пазарот да биде предводена токму од оние сегменти кои најмногу заостанаа, додека стравуваат дека големите компании не влегуваат во ерата на грешки со инвестициите во вештачката интелигенција бидејќи постои високо ниво на скептицизам кон вештачката интелигенција на пазарот. Ова не значи дека ерата на вештачките гиганти е завршена, ниту дека големите компании ја изгубиле својата инвестициска привлечност. Напротив, тие сè уште го претставуваат 'рбетот на американскиот пазар.

 

Сепак, овогодинешниот пораст на Russell 2000 покажува дека пазарот повеќе не е подготвен да го бара целиот иден раст на истото место. Доколку профитабилноста на компаниите со мала капитализација продолжи да се подобрува, а цената на капиталот остане под контрола, нивниот раст во однос на компаниите со голема капитализација би можел дополнително да се забрза оваа година. Доколку, од друга страна, монетарната политика се затегне или очекуваниот раст на заработката отсуствува, инвеститорите многу брзо би можеле да се вратат на безбедноста што ја нудат најголемите американски компании.

Со други зборови, главното прашање е дали американската економија влегува во фаза каде што растот конечно ќе биде доволно широк за да почне да ги наградува и останатите од пазарот, покрај најголемите технолошки компании.