Биткоинот станува сè позависен од Мајкл Сејлор

Во текот на поголемиот дел од својата историја, цената на биткоинот ја движеа разновидни купувачи: идеалисти, шпекуланти, рани усвојувачи и, во поново време, институционални инвеститори што бараа нова заштита за своите портфолија. Побарувачката беше фрагментирана и тешко предвидлива. Во 2026 година таа не е ни едното ни другото.

Со биткоинот се тргува по цена од нешто над 77.500 долари, што е пад од речиси 30 проценти во споредба со пред една година. Она што, како што изгледа, во голема мера спречува поостар пад - и што тоа го прави поголемиот дел од оваа година - е една единствена компанија што работи во размер без преседан во историјата на оваа актива. Компанијата „Стратеџи“ (Strategy Inc.), која ја води Мајкл Сејлор, купила 171.238 биткоини од почетокот на годината до денес, според нејзините јавни извештаи. Тоа ги надминува оние околу 62.000 биткоини што во истиот период ги произвела целата глобална рударска мрежа - и се чини дека претставува поголем дел од нето-акумулацијата поврзана со корпорации и ЕТФ-ови во 2026 година, според Марк Палмер, аналитичар во БСХ (Benchmark-StoneX) што ја следи таа компанија.

„Ако сте тргувале со биткоин врз основа на макроекономски двигатели, говорници од Фед или наслови за ЕТФ-ови“, напиша 10х (10x Research), која неодамна објави извештај во кој проценува дека „Стратеџи“ учествувала со околу 70 проценти во купувањата во сегментот што вклучува стабилни токени (stablecoins), ЕТФ-ови и фјучерс-договори, „сте гледале во погрешен часовник“.

Тој часовник работи вака: „Стратеџи“ ги финансира своите купувања на биткоин преку трајни преференцијални акции наречени STRC, кои на инвеститорите им исплаќаат годишна готовинска дивиденда од 11,5 проценти. Во неделите пред датумот на стекнување право на дивиденда секој месец - кој е одреден околу 15-ти во месецот - инвеститорите акумулираат акции, враќајќи ја цената кон нејзината номинална вредност од 100 долари. Тоа закрепнување ѝ овозможува на „Стратеџи“ да продава нови акции на пазарот и приходите директно да ги насочува во спот биткоин. Кога рокот ќе помине и акциите ќе забележат пад, купувањето забавува. Повторно се интензивира следниот месец. Акцијата STRC во средата се тргуваше по цена од околу 99,28 долари.

 

Само во последните три недели „Стратеџи“ претставувала околу 12 проценти од сите активности на тргување со биткоин, според Ленс Витанца, потпретседател за истражување сопственички хартии од вредност во ТДЦ (TD Cowen). Некои недели присуството на компанијата е поголемо од други, па понекогаш изнесува и повеќе од 20 проценти од вкупниот обем, според неговиот неодамнешен извештај. Од компанијата „Стратеџи“ не одговорија на барањето за коментар.

„Иако традиционалните показатели на побарувачка за биткоин, вклучувајќи приливи во спо  биткоин ЕТФ-ови, отворени позиции во фјучерси за биткоин, па дури и приливи во стабилни монети, сè уште не се значително забрзани во 2026 година, ’Стратеџи’ продолжува да акумулира биткоин речиси со исто темпо како и пред една година, кога купи количество во вредност од речиси 12 милијарди долари“, рече Маркус Тилен, главен извршен директор на 10х (10x Research). „Тоа сугерира дека моменталниот бран на побарувачка е помалку поттикнат од органско учество на пазарот, а повеќе од финансиски инженеринг, бидејќи ’Стратеџи’ сè повеќе се потпира на производи на пазарот на капитал што генерираат принос за да ја финансира својата стратегија за стекнување биткоин.“

Сликата би можела да се промени. Регулаторната јасност, новата побарувачка за ЕТФ-ови и сè помалата понуда на биткоин би можеле со текот на времето да привлечат нови купувачи. Засега тоа се само аргументи што се однесуваат на иднината. Сегашноста сè повеќе му припаѓа на Сејлор.

Она што ја прави оваа концентрација зачудувачка не е уверувањето на Сејлор, кое никогаш не било доведено во прашање, туку тивкиот колапс на сè околу него. Приливите во американските фондови што следат биткоин (ЕТФ-ови), а кои го дефинираа растечкиот тренд во 2024 година, во последно време пресушија. Хеџ-фондовите се туркаа во ЕТФ-ови за арбитражно тргување - таа премија сега исчезна. Арбитража повеќе нема, а нема ни фондови.

Малопродажните инвеститори (retail) исто така во голема мера исчезнаа. Дневниот обем на тргување во Јужна Кореја - сигурен барометар на шпекулативниот апетит во Азија и пошироко - падна. Објаснувањето не е сложено: јужнокорејскиот пазар на акции оствари принос од над 150 проценти во последните 12 месеци, предводен од компаниите за полупроводници. Во тој контекст, падот на биткоинот изгледа како погрешна инвестиција, па обичните инвеститори постапија соодветно.

Рударите, кои некогаш беа природен извор на акумулација, го сменија правецот. По тешко научената лекција од лошо темпирани стратегии за задржување на биткоинот во ризниците во претходниот циклус, повеќето од нив сега ја продаваат секоја монета што ја произведуваат за да ја финансираат транзицијата кон инфраструктура за хостирање вештачка интелигенција (AI hosting). Природното долгорочно чување што некогаш го обезбедуваа е заменето со постојан проток на понуда.

Сето тоа отвора големо прашање: Што се случува со актива вредна 1,5 билион долари кога единствениот механизам што ја одржува откажува? Просечната куповна цена на компанијата „Стратеџи“ за нејзините околу 843.700 биткоини изнесува околу 75.700 долари, што е малку под нивото на кое денес се тргува биткоинот. Таа тенка заштита е важна. Секое паѓање на овој токен не би ја оштетило само билансната состојба на „Стратеџи“ - тоа би ја нарушило довербата во STRC, што ја затвора програмата за продажба на акции на пазарот (At-The-Market), со што се отстранува куповната понуда, а тоа создава дополнителен притисок врз биткоинот. Кругот што ги туркал цените нагоре работи исто толку ефикасно и во спротивна насока.

Инвеститорите ги загрижува и следново: сè поголемо чувство дека „Стратеџи“ во некој момент би можела да продаде биткоини. По години застапување максималистичка филозофија за биткоинот, раководителите на компанијата во текот на овој месец изјавија дека би размислиле за продажба на токенот ако тоа ја подобри капиталната структура или го зголеми „биткоинот по акција“, метрика што се користи за маркетинг на акциите. Сејлор ја спореди „Стратеџи“ со развивач на недвижности и опиша сценарио во кое компанијата би можела да продава биткоин во иднина.

„’Стратеци’ јасно стави до знаење дека маргинална продажба на биткоин не е исклучена за покривање дивиденди или за даночни цели, но секоја продажба би била занемарлива во споредба со континуираната акумулација“, рече Палмер. „Главниот заклучок е дека нето-биткоин по акција на компанијата е подготвен за понатамошен раст.“

Засега, „Стратеџи“  ги држи своите позиции. Но пазарот што некогаш имаше десетици извори на побарувачка - бранови на мали инвеститори, арбитража на ЕТФ-ови, корпоративна диверзификација на ризици, идеолошко уверување - според скептиците е сведeн на еден единствен куповен мотор, зависен од способноста на еден човек да продолжи да собира капитал врз основа на актива на која истовремено е и најголем купувач.