Нафтата надмина 100 долари за барел, пад на производството поради војната со Иран

Цената на нафтата надмина 100 долари за барел, бидејќи повеќе големи производители од Блискиот Исток го намалија производството, иако разговорите за координирано ослободување на резервите го намалија притисокот на пазарот погоден од војната на Блискиот Исток.

Цената на Брентот беше за 15 проценти повисока, на околу 106 долари за барел, но многу пониска од врвот на сесијата од 119,50 долари. Вест Тексас Интермедиет (ВТИ) беше близу 102 долари. Министрите за финансии на Групата седум ќе разговараат за можно заедничко ослободување на нафта од резервите во понеделник, според луѓе запознаени со ова прашање. „Фајненшл тајмс“ објави дека секоја акција ќе биде координирана со Меѓународната агенција за енергија.

Војната на Блискиот Исток не покажува знаци на смирување по нападите на САД и Израел врз Иран пред повеќе од една недела, а последиците поттикнуваат стравувања од инфлаторна криза. Прекинот на превозот преку Ормуз - тесен воден пат низ кој вообичаено минува една петтина од светската нафта - заедно со нападите врз клучната енергетска инфраструктура ги зголемија цените на суровата нафта и природниот гас.

Цените на нафтата скокнаа во понеделникот откако Кувајт и Обединетите Арапски Емирати почнаа да го намалуваат производството бидејќи складиштата брзо се полнат поради затворањето на Ормуз. Ирак почна да го прекинува производството минатата недела. На својот врв, глобалниот бенчмарк Брент скокна за дури 29 проценти, додека ВТИ скокна за 31 процент за време на сесијата.

Претседателот на САД, Доналд Трамп, се осврна на скокот на нафтата со пост доцна во ноќта на Трут Сошл, велејќи дека краткорочните движења се „многу мала цена што треба да се плати“ за САД, светот и мирот. Тој додаде дека цените брзо ќе паднат „кога ќе заврши уништувањето на нуклеарната закана од Иран“.

„Видовме брз пресврт од надежниот став дека ова би било краткотрајно нарушување кон очигледно нешто подолго сега“, рече Ворен Патерсон, раководител на стратегијата за стоки во ИНГ (ING Groep NV). „Додека не видиме нафта како се движи низ Ормускиот теснец, цените на нафтата само ќе се зголемуваат.“

Повеќе од десетина земји се вовлечени во кавгата, а Трамп сигнализираше намери да продолжи со војната. Во објава на социјалните мрежи рано наутро во саботата, рече дека САД ќе разгледаат напад врз области и групи луѓе во Иран кои претходно не се сметаа за цели. Забелешките дојдоа откако иранскиот претседател Масуд Пезешкијан вети дека нема да се повлече.

Иран го именуваше синот на покојниот ајатолах Али Хамнеи за свој нов врховен лидер, соопшти полуофицијалната новинска агенција Фарс во неделата, а Исламската револуционерна гарда вети послушност кон новиот лидер. Во меѓувреме, американскиот Стејт департмент им нареди на американските вработени и дипломати во Саудиска Арабија да ја напуштат земјата, наведувајќи безбедносни ризици.

Затворањето на производството на нафта на Блискиот Исток би можело да се прошири на над 4 милиони барели дневно до крајот на следната недела, бидејќи складиштата се полнат и тесните грла продолжуваат, напишаа аналитичарите на „ЏП Морган“ (JPMorgan Chase & Co), вклучувајќи ја и Наташа Канева, во белешка од 8 март. Регионот сочинува приближно една третина од глобалното производство.

Државниот производител „Сауди Арамко“ понуди брза понуда на сурова нафта преку серија ретки тендери, при што дел се товари од западното пристаниште Јанбу. Компанијата обично снабдува нафта само преку долгорочни договори.

„Во моментов, најголемиот страв е сè уште нарушувањето на протокот низ Ормуз“, рече Харис Куршид, главен инвестициски директор во „Каробаар Капитал“ (Karobaar Capital LP) во Чикаго. „Затворањето на производството е важно, но пазарот навистина се грижи за тоа што барелите нема да можат да се движат.“

Зголемувањето на цените на енергијата, вклучително и за производи како што е гасното масло, го бранува пазарот. Кинеската влада им наложи на водечките рафинерии во земјата да го суспендираат извозот на дизел и бензин, а Јужна Кореја разгледува дали да воведе ограничување на цената на нафтата за прв пат по 30 години.

Малопродажните цени на бензинот во САД скокнаа на највисоко ниво од август 2024 година, што претставува значаен предизвик за Трамп и неговата партија на среднорочните избори подоцна оваа година. Британскиот премиер Кир Стармер ја покрена можноста за интервенција за да им се помогне на домаќинствата со зголемените сметки за енергија.