Трамп нуди осигурување и американска воена придружба за нафтените танкери

Претседателот Доналд Трамп изјави дека САД ќе обезбедат гаранции за осигурување и поморската придружба за нафтените танкери и другите бродови, со цел да се осигури безбеден транзит низ Ормускиот Теснец и да се спречи потенцијална енергетска криза предизвикана од војната со Иран.

Трамп во вторникот изјави дека Американската меѓународна развојна финансиска корпорација (U.S. International Development Finance Corporation / DFC) ќе понуди осигурување „по многу разумни цени“ за да се обезбеди протокот на енергенти и друга стока и суровини во Персискиот Залив. Покрај тоа, тој додаде дека „ако биде потребно, воената морнарица на САД ќе започне да придружува танкери низ Ормускиот Теснец што е можно побрзо“.

„Без оглед на сè, САД ќе обезбедат слободен проток на енергенти низ светот“, напиша претседателот на социјалните мрежи.

Цените на нафтата накратко ги намали добивките по оваа вест, при што нафтата брент се тргуваше по цена блиску до 80 долари за барел по затворањето на пазарот.

Иако изјавата на претседателот доведе до намалување на дел од премиите за ризик на енергетските пазари, трговците остануваат скептични дали овој план ќе овозможи брзо обновување на протокот на нафта во регионот на нивоата од претходно.

Цените пораснаа за повеќе од 10 отсто откако САД и Израел започнаа напади на Иран за време на викендот, што предизвика широки нарушувања на Блискиот Исток и практично го запре протокот на нафта низ стратегиски важниот Ормуски Теснец, низ кој поминува една петтина од светските резерви на енергенти.

Трамп во објавата не даде повеќе детали за механизмот на осигурување што ќе го понуди ДФЦ, институција што инаку постои за да го насочи приватниот капитал кон земји во развој и да ги намали ризиците при инвестициите во посиромашни држави.

Осигурувањето од политички ризик, какво што нуди ДФЦ, покрива загуби предизвикани од војна, насилство и други форми на политичка нестабилност.

ДФЦ потоа соопшти дека ќе обезбеди поддршка за комерцијалните закупци на бродови, сопствениците на пловила и клучните поморски осигурителни компании за да се намалат нарушувањата на пазарот и да се помогне во зачувувањето на слободниот проток на стоки и капитал. Засегнатите страни се советува да се обратат директно до ДФЦ, без дополнителни детали.

„Оваа најава може да ги смири трговците, но за организирање придружба и осигурување ќе биде потребно време“, посочи Боб Мекнали, претседател на консултантската компанија РЕГ (Rapidan Energy Group) и поранешен службеник на Белата куќа. „Американската војска најверојатно ќе сака да ја ослаби способноста на Иран да поставува мини и да напаѓа бродови со противбродски крстосувачки ракети и дронови“, додаде Мекнали во пишаната изјава.

„Под претпоставка дека Техеран ќе продолжи со борбата, очекуваме целосното обновување на транспортот низ Ормускиот Теснец да трае со недели, а не часови или денови, дури и со најавените мерки за осигурување и придружба на бродовите“, оцени тој.

Некои работи сè уште остануваат нејасни во врска со планот на Трамп да им понуди осигурување на бродските компании што се подготвени да пловат низ Ормускиот Теснец.

Пред сè, не е јасно колку компании воопшто ќе го искористат ова осигурување, ниту по која премија ќе го понуди ДФЦ.

Во меѓувреме, дрон за кој постои сомнеж дека е ирански во понеделникот ја погоди станицата на американската Централна разузнавачка агенција (ЦИА) во рамките на американската амбасада во Ријад, Саудиска Арабија, пренесоа „Волстрит журнал“ и „Вашингтон пост“, повикувајќи се на извори запознаени со случајот. Според овие весници, никој од персоналот на ЦИА не е повреден. САД и Саудиска Арабија во вторникот наутро потврдија дека американската амбасада во Ријад, каде што се наоѓа станицата на ЦИА, била нападната од два дрона.

Саудиските одбранбени сили соопштија дека во средата наутро пресретнале две крстосувачки ракети во областа во која се наоѓа американската воздухопловна база „Принц Султан“ во близината на Ријад, како и дека уништиле девет дрона што влегле во саудискиот воздушен простор.

Саудиска Арабија беше на штрек во текот на ноќта, откако САД соопштија дека постои непосредна закана од ракетен напад во градот Дахран, каде што САД имаат конзулат и каде што се наоѓаат некои од најголемите светски нафтени полиња.

Ризици на осигурувањето

„Висината на премијата за осигурување може да укаже на тоа колку ДФЦ го смета ризикот како голем“, рече Салар Гахрами, професор на Универзитетот „Пенсилванија“ и основач на ГПА (Global Policy Advisors), консултантска фирма за државни инвестициски фондови. „Особено ако се спореди со премијата што би ја понудил приватниот осигурителен пазар“.

Ова исто така би можело да биде најголемиот потфат во кој ДФЦ се впуштила досега. Најслична ситуација во која американската агенција обезбедувала покривање беше осигурувањето од политички ризик за Украина по почетокот на руската инвазија, изјави извор запознаен со ситуацијата, но тоа се однесувало на нови проекти, а не на веќе постоен имот.

„Ако навистина успеат да воспостават програмата за осигурување пред завршувањето на војната, што би значело дека војната ќе трае подолго од шест недели, ќе осигуруваат голем број на испораки на нафта кон Кина и другите делови на Азија“, изјави Питер Харел, вонреден соработник на Програмата за американска државна стратегија при КЕ (Carnegie Endowment for International Peace).

Секако, ако повеќе компании го прифатат осигурувањето понудено од ДФЦ, тоа би можело да биде позитивен сигнал дека војната е под контрола.

„Ако многу компании го купат тоа осигурување, тоа би значело дека имаат голема доверба оти американската влада ќе ги исполни своите обврски ако треба да ја наплатат полисата“, изјави Гахрами. „Тоа би можело да значи дека генерално го гледаат овој потег како сигнал дека ризиците ќе се намалуваат како што поминуваат деновите.“

Одлуката на Трамп да ја стави ДФЦ на прво место е уште еден показател за значењето на оваа агенција во рамките на федералната влада. Токму тоа што нуди осигурување од ризик во време на војна дополнително го зајакнува нејзиното надворешнополитичко влијание и потенцијал да функционира како државен инвестициски фонд, изјави Гахрами. Овој потег следува неколку недели по меморандумот на ДФЦ упатен до вработените, во кој се наведува дека сакаат да се однесуваат повеќе како државен инвестициски фонд.

Трамп ја најави оваа одлука по појавата на загриженост дека осигурителните компании вршат притисок на растот на цените на нафтата, бидејќи некои осигурителни договори биле повлечени, изјавија извори запознаени со ситуацијата.

Некои од најголемите светски поморски осигурителни асоцијации повлекле покривање за воен ризик за бродови што влегуваат во Персискиот Залив, додека индустријата се обидува да процени како да ја одреди цената на покривањето за пловила што транзитираат по таа рута.

Цени на бензинот

Администрацијата исто така се обидува да го реши растот на потрошувачките цени, имајќи ги предвид веќе зголемените цени на бензинот, кои се на највисоки нивоа во последните пет месеци, што претставува политички ризик за Трамп пред ноемвриските избори.