Како Манчевци стана магнет за странските туристи?

Локалитетот Манчевци, споменик на културата заштитен со закон, е новата туристичка атракција летово во Охрид. Иако првпат отворен за јавност уште пред 17 години, овој монументален сакрален објект од раното христијанство дури сега почна сериозно да го привлекува вниманието на странските гости, откако повеќе травел-инфлуенсери и туроператори речиси во исто време почнаа да го промовираат како скриено богатство што треба да се доживее.

„Охрид е археолошка Валхала“, вели Трајче Коциров, туристички водич, кој смета дека ова место најдобро го симболизира тоа поради фактот што историски е многу вреден и ја покажува искреноста на хеленизмот и античките македонски времиња.

Фото: Трајче Коциров

Иако се наоѓа во старото градско јадро, каде што секојдневно поминуваат илјадници гости, досега овој значаен локалитет ретко беше дел од туристичката понуда, а Коциров во разговор за „Блумберг Адрија“ објаснува зошто е тоа така.

„Гостите претежно се луѓе во години, на кои качувањето нагоре по ридот им е тешкотија. Нагорнината во комбинација со високите температури можат да го направи градскиот разглед непријатен и затоа овој локалитет често се прескокнува, со цел побрзо да се заврши турата“, вели нашиот соговорник, кој работи и како менаџер за продажба во „КТМ Војаж“ (KTM Voyage), туроператор специјализиран за балкански патувања.

Трајче Коциров

Сепак, Манчевци од оваа сезона добива нов живот, а агенциите што почнаа масовно да го вклучуваат во своите програми велат дека зголемениот интерес кај туристите за поавтентични искуства е главната причина за неочекуваното заживување на ова место.

Фото: Трајче Коциров

 

Целосно достапен за посетителите

Локалитетот е делумно истражен во 2007 година, кога при уривање на стара куќа сосема случајно беа откриени остатоци од огромна ранохристијанска базилика изградена во периодот на IV-V век од нашата ера. Како особено впечатлив беше издвоен подниот мозаик, изведен со таканаречената техника опус теселатум (декоративни камени коцки во различни бои и димензии).

За посета на ова место не се наплаќа влезница. Од минатата година мозаиците се осветлени, па сѐ почесто се нуди и како вечерна атракција. Гостите се одушевени од историската вредност на локалитетот.

Фото: Трајче Коциров

 

„Локалитетот Манчевци е совршен пример за мултикултурното наследство од Александар Македонски, кој својата империја ја градел со мешање на културите од разните цивилизации, како Персија, Индија, Македонија и Египет. Ако се фокусирате на теписите од мозаици, јасно се гледа свастиката како симбол на таквата хармонија“, вели Коциров.

Тој открива дека засега најголем интерес покажуваат туристите од Холандија и Белгија, а најмногу се интересираат токму за свастиката и како овој симбол се нашол во Македонија.

„Најинтересен елемент е свастиката, чија симболика, значење и приказна како го нашла својот пат во еден римски мозаик се посебни“, вели тој.

Сознанија и факти                      

Иако посериозните истражувања се извршени во 2007 година, при што се отстранети два објекта, првите ископувања на локалитетот до куќата на семејството Манчевци датираат уште од 1980-тата. Досега се истражени само околу 200 квадратни метри. Базиликата, која е една од деветте базилики во градот и потекнува од периодот на IV-V век од нашата ера, има доста зачуван поден мозаик со декоративен аранжман што бил карактеристичен за IV и V век. Како особено значајно се издвојува мозаичното поле со донаторски натпис во кој се спомнуваат Тома и Јован, кои веројатно го изградиле објектот. Во текот на археолошките ископувања се откриени и фрагменти од фрескоживопис во долните партии на ѕидовите и мошне значајни елементи и фрагменти од мермерна градежна и декоративна пластика. Самата базилика е трокорабна и се верува дека била дел од поширок комплекс. Изѕидана е во техниката опус микстум од камења и четири реда тули поврзани со варов малтер. Северниот и централниот кораб биле поделени со колонада, чии лакови и столбови се откриени ин ситу. Зачувани се три јонски капители, за кои се претпоставува дека носеле аркада од тули. Северниот кораб имал под од тули, а наосот и северниот анекс се покриени со мозаици.