„Енвидија“ доби одобрение од Трамп за продажба на чиповите H200 во Кина

Американскиот претседател Доналд Трамп ѝ одобри на „Енвидија“ (Nvidia Corp.) дозвола да го испорачува својот чип H200 за вештачка интелигенција во Кина, во замена за надоместок од 25 отсто – потег што ѝ овозможува на највредната компанија во светот потенцијално да поврати милијарди долари изгубен бизнис од еден од клучните светски пазари.

Одлуката ја објави Трамп на неговата мрежа Трут сошл (Truth Social), ставајќи крај на неделите консултации со советниците за тоа дали да се дозволи извозот на H200 во Кина. Трамп изјави дека го информирал кинескиот претседател Шји Џјинпинг, а тој реагирал позитивно. Трамп додаде и дека испораките ќе одат само кај „одобрени клиенти“ и дека производителите на чипови како „Интел“ (Intel Corp.) и АМД (Advanced Micro Devices Inc.) исто така би можеле да добијат одобрение.

Потегот претставува победа за „Енвидија“ во нејзините напори да ги убеди Трамп и Конгресот да ги ублажат извозните контроли што ѝ го попречуваа пристапот да ги продава своите чипови за ВИ на најголемиот полупроводнички пазар во светот. Главниот извршен директор Џенсен Хуанг изгради блиска релација со Трамп по изборите во ноември 2024 година и ги искористи тие контакти за да го истакне својот став дека ограничувањата само ги зајакнуваат кинеските домашни шампиони како „Хуавеи“ (Huawei Technologies Co.).

Одлуката на Трамп веднаш предизвика остри реакции од сенатори демократи, меѓу кои и Елизабет Ворен, која предупреди на „огромен економски и национално-безбедносен неуспех“ доколку му се обезбедат на Пекинг алатките што му се потребни за развој на следната генерација ВИ. На хартија, H200 е најмалку една генерација понапред од сè што моментално го развиваат кинеските дизајнери, како што се „Хуавеи“, „Кембрикон“ (Cambricon Technologies Corp.) и МТТ (Moore Threads Technology Co.). Земјата во моментов исто така има поголема потреба од чипови отколку што локалните компании можат да обезбедат. Сепак, Пекинг во својата цел да ја намали зависноста од американска технологија пред извесно време силно го обесхрабруваше користењето чипови од „Енвидија“, особено меѓу корпорации и агенции поврзани со државата.

„Ќе ја заштитиме националната безбедност, ќе создадеме американски работни места и ќе ја зачуваме водечката позиција на Америка во ВИ“, напиша Трамп во својата објава. „Американските клиенти на ‘Енвидија’ веќе напредуваат со нивните неверојатни високонапредни чипови ‘Блеквел’ (Blackwell), а наскоро и ‘Рубин’ (Rubin), ниту еден од нив не е дел од овој договор“, рече тој, алудирајќи на понапредните серии чипови на „Енвидија“. „Блумберг“ минатиот месец објави дека администрацијата размислува за одобрување на H200.

Bloomberg

Одобрувањето за извоз на H200 се гледа како компромис во споредба со претходните напори на „Енвидија“ да им ги продава своите понапредни чипови од серијата „Блеквел“ на кинеските клиенти, изјави лице запознаено со прашањето пред објавата. Хуанг минатата недела имал приватна средба со Трамп во Вашингтон за да разговараат за извозните контроли, иако ниту Белата куќа ниту компанијата не открија детали од разговорот.

Исплатата до американската влада би се реализирала преку царина од 25 отсто кога чиповите ќе бидат испратени од производствените погони на Тајван кон САД, за да бидат прегледани од Бирото за индустрија и безбедност при Министерството за трговија како дел од безбедносната проверка, соопшти претставник на Министерството за трговија. Потоа чиповите би биле испратени кај клиентите во Кина.

„Енвидија“ ја поздрави одлуката, наведувајќи дека таа „ќе помогне во поддршка на добро платени работни места и производство во Америка. Понудата на H200 за одобрени комерцијални клиенти, проверени од Министерството за трговија, воспоставува внимателен баланс што е од корист за Америка.“

Портпаролите на „Интел“, АМД и Министерството за трговија не дадоа веднаш коментар.

„Обезбедувањето непречен развој на економската, трговската и технолошката соработка е заеднички интерес и на Кина и на Соединетите Американски Држави. Кина се надева дека САД ќе преземат конкретни чекори за да ги одржат стабилноста и нормалното функционирање на глобалните синџири на снабдување“, соопшти кинеската амбасада во Вашингтон.

Акциите на „Енвидија“ и на АМД пораснаа за околу 2 отсто во доцното тргување по објавата на Трамп. „Интел“, кој не се очекува да има корист од промените во блиска иднина, се зголеми за помалку од 1 отсто. Големите кинески производители на чипови „Семикондактор“ (Semiconductor Manufacturing International Corp.) и ХХС (Hua Hong Semiconductor Ltd.) паднаа за повеќе од 2 отсто во Хонгконг.

Што велат економистите на „Блумберг“

Одобрувањето од страна на САД за извоз на чиповите H200 на „Енвидија“ (Nvidia Corp.) во Кина претставува најостар пресврт досега во американската политика за технологија и извозни контроли и би можело да ја прекрои насоката на кинескиот развој на ВИ. Белата куќа во понеделникот одлучи да ѝ дозволи на компанијата да го продава чипот H200, помоќен од најдобриот чип до кој Кина моментално има законски пристап во замена за тоа американската влада да добива 25 отсто од приходите од секоја продажба. Акциите на „Енвидија“ скокнаа за повеќе од 2 отсто по првичните извештаи за одлуката, а повторно пораснаа и во тргувањето по работното време, откако Белата куќа ја потврди информацијата.

– Мајкл Денг и Џенифер Велч, аналитичари

 

Олабавувањето на ограничувањата за H200 и за слични чипови со тој ранг носи ризик да им даде предност на кинеските компании како „Дипсик“ (DeepSeek) што се натпреваруваат со САД во областа на вештачката интелигенција, изјави Крис Мекгаер, виш соработник за Кина и технологии во развој при Советот за надворешни односи.

„Ова е многу лошо за извозот на целокупната ВИ-инфраструктура во светот. Всушност, ја поткопува“, изјави Мекгаер, кој служеше во Советот за национална безбедност на Белата куќа за време на претседателот Џо Бајден. „Во момент кога Кинезите нè притискаат максимално по сите прашања, зошто попуштаме?“

По средбата со Трамп во средата, Хуанг изрази неизвесност околу тоа дали Кина би ги прифатила чиповите H200 на „Енвидија“ доколку САД ги олабават ограничувањата за продажба на тие процесори.

„Не знаеме. Немаме никаква претстава“, изјави тој додека влегуваше на затворена средба со членови на Комитетот за банкарство во Сенатот, кој има надлежност над извозните контроли. „Не можеме да ги намалиме перформансите на чиповите што ги продаваме за Кина, тие нема да го прифатат тоа.“

Во август „Енвидија“ доби одобрение да го продава својот чип H20 во Кина, додека АМД (Advanced Micro Devices Inc.) доби дозвола за процесорот МИ308, и двата дизајнирани технички да останат непосредно под прагот на извозните ограничувања. Според таа шема, која Трамп ја пофали, компаниите требаше да ѝ уплаќаат 15 отсто од својата продажба во Кина на американската влада. Но тие уплати никогаш не се реализираа, бидејќи не беа донесени прописи што би ги направиле легални.

H20 и H200 се од истата генерација на процесори „Хопер“ (Hopper), веќе застарена линија. „Енвидија“ во САД ја продава поновата генерација „Блеквел“ и се подготвува за уште побрза „фамилија“ на чипови наречена „Рубин“. Сепак, H200 претставува значаен напредок во однос на H20. Според Центарот за безбедност и технологии во подем при Универзитетот „Џорџтаун“, вкупната процесорска моќ на H200 е речиси 10 пати над границата што претходно беше дозволена за извоз во Кина.

Претходните извози на H20 во Кина на крајот беа оневозможени од страна на властите во Пекинг, кои на потенцијалните домашни клиенти им порачаа да ги избегнуваат американските производи и наместо тоа да се потпрат на процесори направени од кинески компании. Тоа ефективно ги исклучи „Енвидија“ и АМД од кинескиот пазар, најголемиот полупроводнички пазар во светот.

Во октомври, Трамп, во пресрет на неговиот самит со Шји Џјинпинг, ја отвори можноста САД да ѝ понудат на Кина ослабена верзија на чип од серијата „Блеквел“. Но таа идеја не беше спомната на неговиот состанок во Јужна Кореја со кинескиот лидер. Членови на кабинетот на Трамп, меѓу кои и трговскиот претставник на САД Џејмисон Грир и секретарот за финансии Скот Бесент, подоцна изјавија дека во овој момент се против продажба на верзија од „Блеквел“ на Кина.

Минатиот месец Хуанг изјави дека Кина претставува пазар вреден 50 милијарди долари за неговата компанија, иако засега „Енвидија“ ја исклучи деловната активност од центрите за податоци во таа земја од своите финансиски проекции. „Со задоволство би ја прифатиле можноста повторно да се поврземе со кинескиот пазар“, рече тој во интервју за телевизијата „Блумберг“.

Минатата недела „Енвидија“ забележа важна победа во Конгресот, откако пратениците изоставија од клучното законодавство за одбраната одредба што ја ограничуваше способноста на компанијата да ги продава своите напредни чипови за ВИ во Кина и други конкурентски земји. Таканаречениот закон ГЕИН ВИ (GAIN AI Act) ќе бараше од производителите на чипови, вклучувајќи ги и „Енвидија“ и АМД, најпрво да им дадат приоритет на американските клиенти за своите моќни чипови за ВИ пред да продаваат во Кина и други земји под ембарго за оружје.

Олабавувањето на извозните ограничувања претставува значителен пресврт во однос на политиките воведени од 2022 година, кои имаа цел да ги спречат Пекинг и неговата војска да добијат пристап до најмоќните американски технологии. Таквиот потег носи ризик да предизвика остра опозиција од приврзаниците на строгата национална безбедност во Вашингтон, кои ги поддржуваат извозните контроли како средство да се спречат соперници како Кина да напредуваат во трката за ВИ.

H200, кој почна да им се испорачува на клиентите минатата година, е дизајниран и за обучување и за извршување на модели за ВИ. Можноста да се продава процесор со повисоки перформанси во Кина ги зајакна аргументите на пратениците од двете партии што безуспешно се залагаа за усвојување на законот ГЕИН ВИ.

Пратениците веќе работат на уште една двопартиска мерка позната како „СЕЈФ акт“ (SAFE Act), која би ги кодифицирала постојните американски ограничувања за извоз на напредни полупроводници на кинескиот пазар.