Најголем број македонски компании чекаат над 440 дена за наплата на побарувањата

На македонскиот корпоративен сектор лани во просек му требале околу три месеци (93,6 дена) за наплата на побарувањата, а над пет месеци (155,9 дена) за исплата на краткорочните обврски, покажуваат податоците на Народната банка.

На најголемиот број фирми во Македонија односно на таканаречените микроправни лица лани во просек им биле потребни повеќе од 440 дена за наплата на побарувањата и речиси 900 дена за исплата на краткорочните обврски.

Всушност, статистиката открива дека колку е поголема компанијата толку е помал бројот на денови потребни за наплата на побарувањата односно исплата на обврските.

Каква е состојбата по одделни дејности?

Кога станува збор за наплата на побарувањата по одделни дејности, најмногу денови (186,5) лани им биле потребни на градежните компании, а најмалку (71,3 дена) на компаниите од трговијата, транспортот, складирањето и угостителството.

Градежниците се на врвот на листата и по периодот за исплата на краткорочните обврски, за што лани им биле потребни 446,7 дена, а најмалку денови (116,2) за оваа намена повторно им требале на компаниите од трговијата, транспортот, складирањето и угостителството.  

Расте задолженоста на компаниите

„Блумберг Адрија“ веќе објави дека вкупниот долг на домашниот корпоративен сектор во текот на 2024 година забрзано растел, со речиси двојно повисока годишна стапка (13,1 проценти наспроти 5,9 проценти во 2023 година).

„Со тоа, стапката на задолженост на корпоративниот сектор (односно учеството на долгот во БДП) се зголеми до 70,7 проценти (66,1 проценти во 2023 година) и го надмина својот десетгодишен просек, иако и натаму е под прагот на ранливост. Без краткорочните трговски кредити, вкупниот долг на домашниот корпоративен сектор е исто така зголемен во споредба со претходната година (за 2,8 п.п.), но поумерено (и изнесува 55,4 проценти од БДП)“, наведуваат од Народната банка во последниот извештај за финансиската стабилност на Македонија.

Оттаму објаснуваат дека носител на годишниот раст на вкупниот долг на корпоративниот сектор е надворешниот долг, кој растел речиси двојно побрзо од претходната година и условил околу 60 проценти од годишниот раст на вкупниот долг. Со тоа, учеството на надворешниот долг во БДП се зголемило и тој изнесувал 41,5 проценти (39 проценти од БДП во претходната година).

Од Народната банка посочуваат дека позначително забрзување на растот во 2024 година остварил и домашниот долг, главно поради силната кредитна поддршка на банките како главен домашен кредитор на корпоративниот сектор.

„Во 2024 година се бележи забрзан раст на задолженоста на корпоративниот сектор кај домашниот банкарски сектор, со слична динамика како пред петнаесет години, со што нејзиното учество во БДП умерено се зголеми и достигна 27,5 проценти (25,7 проценти од БДП во претходната година)“, информираат од Народната банка.

Над две третини од растот на долгот кон банките произлегол од долгорочните кредити, чие учество во вкупниот долг на корпоративниот сектор кон домашните банки минимално се зголеми и изнесува 62,8 проценти. Основните фактори што придонеле за порастот на кредитирањето на претпријатијата била зголемената побарувачка на кредити, поттикната од потребите на корпоративниот сектор за инвестиции во основни средства и инвестиции во резерви и обртен капитал, но и олеснувањето на кредитните услови од страна на домашните банки.