Во изминатата година требаше да се покаже дека работите се движат во корист на биткоинот. Конгресот расправаше за нови законски прописи што требаше да им обезбедат поцврста правна основа на криптовалутите, а индустријата успеа да избегне скандали и принудни ликвидации што во минатото периодично ги уриваа цените на дигиталните токени.
Сепак, вредноста на најпознатата криптовалута се преполови од октомври, кога достигна 126.000 долари. Со тој пад нејзината вредност се врати на нивоа што не биле забележани од септември 2024 година. Претходните „криптозими“ беа уште потешки, со падови и до 80 отсто од највисоките нивоа. Но, најновиот пад особено ги погоди најголемите поддржувачи на биткоинот, бидејќи не беше предизвикан од еден голем потрес, туку од постепено губење на интересот кај инвеститорите.
Ова се дел од факторите што придонесоа за таквиот развој:
Само уште една класа на средства?
Кога беше лансиран во 2009 година, биткоинот беше претставен како алтернатива на традиционалниот систем на плаќања, во кој посредуваат банките и владите. Сепак, се покажа дека трансакциите засновани на оваа технологија се бавни и скапи, а неговата цена е премногу нестабилна за да претставува привлечна алтернатива на парите. Со текот на времето, поддржувачите почнаа да го претставуваат како средство за зачувување на вредноста, кое им овозможува на инвеститорите диверзификација на портфолиото и заштита од инфлација.
Закрепнувањето на биткоинот по претходната „криптозима“ во 2022 година делумно беше поттикнато од влегувањето на традиционалните финансиски институции во фондови со кои се тргува на берза (ЕТФ), а кои се поддржани со оваа криптовалута. Поради тоа, рационалните инвестициски одлуки на портфолио-менаџерите станаа еден од клучните фактори што ја одредуваат побарувачката за биткоинот.
Bloomberg
Многумина ја прифатија тезата дека биткоинот може да ја зачува вредноста за време на економски и политички кризи, бидејќи, за разлика од традиционалните валути, не е под контрола на централните банки, па неговата вредност не може да биде намалена со одлуки на монетарните власти да ја зголемат количината пари во оптек. Некои поддржувачи го нарекуваа „дигитално злато“, споредувајќи го со благородниот метал што се смета за сигурно засолниште во периоди на неизвесност.
Сепак, за новите институционални сопственици на биткоин, оваа криптовалута не ги оправда очекувањата како сигурно засолниште за време на растот на цените предизвикан од војната со Иран. Како што пазарните каматни стапки растеа заедно со инфлацијата, привлечноста на биткоинот, кој не носи никаков приход од камата, почна да слабее.
Наместо тоа, биткоинот се однесува како и другите високоризични вложувања, па се најде во конкуренција со сè попопуларните финансиски производи, како што се перпетуалните фјучерси, како и обложувањата на платформите за предвидување настани „Полимаркет“ (Polymarket) и „Калши“ (Kalshi). Капиталот наменет за поризични вложувања сè повеќе се насочува и кон големите технолошки компании што имаат корист од бумот на вештачката интелигенција.
Стратегијата на компанијата „Стратеџи“
Инвеститорите во биткоин често внимателно ги следат потезите на другите учесници на пазарот. На почетокот на јуни компанијата „Стратеџи“ (Strategy Inc.), најголемиот корпоративен купувач на биткоин, соопшти дека продала 32 биткоини, во вредност од 2,5 милиони долари. Тоа беше нејзина прва таква продажба од декември 2022 година, во екот на последната „криптозима“. Реакцијата на пазарот беше брза. До крајот на таа недела цената на биткоинот падна за повеќе од 10.000 долари, спуштајќи се под 60.000 долари првпат по две години.
„Стратеџи“ се појави на криптосцената во 2020 година, кога Мајкл Сејлор ја претвори својата софтверска компанија во своевидна замена за вложување во биткоин. Компанијата акумулираше повеќе од четири отсто од околу 20 милиони биткоини што моментално се во оптек. Сејлор со години ја промовираше идејата дека „Стратеџи“ никогаш нема да ги продава своите биткоини, туку постојано ќе ги зголемува своите резерви.
Минатата година компанијата воведе приоритетни акции што исплаќаат високи дивиденди. Дел од инвеститорите ја доведоа во прашање одржливоста на бизнис-моделот на компанија што исплаќа високи дивиденди, додека основното средство на кое се темели, биткоинот, не носи никаков приход. Извесен период со акциите на „Стратеџи“ се тргуваше со значителна премија во однос на вредноста на нејзините биткоини. Сега цената се приближи до таа вредност, додека бизнис-моделот на компанијата се соочува со сè поголеми притисоци.
Bloomberg
Во потрага по јасни правила
Откако републиканецот Доналд Трамп минатата година се врати во Белата куќа, се очекуваше новите закони да воспостават појасни правила за криптоиндустријата. Сепак, расправата за Законот за јасност на пазарот на дигитални средства (Digital Asset Market Clarity Act) се одолжи толку многу што повеќе не е извесно дали воопшто ќе биде усвоен.
Предлог-законот требаше да се надоврзе на минатогодишниот Genius Act, со кој првпат беа воведени правила за издавање и користење стабилни криптовалути (stablecoins, стејблкоини) – дигитални средства чија вредност е врзана за одредена валута или друг вид имот. Законот за јасност се однесува на останатите криптовалути и треба конечно да утврди кој регулатор ќе биде надлежен за токени како биткоинот.
Според тој закон, надзорот над криптовалутите би го делеле Комисијата за тргување со стокови фјучерси -ЦФТЦ (CFTC) и Комисијата за хартии од вредност - СЕЦ (SEC), во зависност од тоа дали одреден токен се смета за стока или за хартија од вредност.
Банкарскиот сектор силно се противи на можноста стабилните криптовалути да исплаќаат камата. Членовите на Конгресот од редовите на демократите се двоумат да го поддржат законот, бидејќи сметаат дека тој би можел да ја поттикне побарувачката за криптовалути и дополнително да го збогати Трамп и другите функционери кои поседуваат големи количини криптоимот. Неодамнешното откритие на Трамп дека минатата година заработил 1,4 милијарди долари од активности поврзани со криптовалути дополнително ги заостри преговорите за Законот за јасност на пазарот на дигитални средства.
Некои членови на Конгресот стравуваат и дека давањето правен легитимитет на криптовалутите би можело да претставува проблем, бидејќи тие често се користат за криминални активности и перење пари. Еден од најспорните делови од предлог-законот е членот 604, со кој развивачите на блокчејн-технологија би биле заштитени од тоа во правни спорови да бидат класифицирани како даватели на услуги за пренос на пари.
Групите задолжени за спроведување на законот, вклучително и Националното здружение на окружни обвинители, во отворено писмо од 23 јуни упатено до Патрик Џ. Вит, извршен директор на Советот на претседателот за дигитални средства, предупредија дека оваа одредба би можела да создаде правна заштита за криминални трансакции.