Откако ги освои орбитата и Трамп, Илон Маск тргна во поход во Германија

Колку повеќе пари толку повеќе моќ. Тоа е повеќе од јасно. Прашањето е дали парите и моќта им даваат право на милијардерите да се мешаат во сечија чорба? Според последниот пример со Илон Маск, веројатно да.

Маск поседува повеќе компании, меѓу кои производителот на електрични автомобили „Тесла“ (Tesla Inc.), „Спејс екс“ (SpaceX), платформата за социјални медиуми X и стартапот за изградба на тунели „Боринг“ (Boring Co.).

Тој викендов потврди дека услугата на „Старлинк“ (Starlink), глобалната сателитска мрежа во сопственост на „Спејс екс“, сега е достапна и во Косово. Оваа мрежа е развиена со цел да обезбеди брз и сигурен пристап до интернет низ целиот свет, вклучувајќи оддалечени и слабо поврзани области, обезбедувајќи многу поголеми брзини од широкопојасните услуги. Сателитот е лансиран во 2019 година и веќе има околу 7.000 сателити во орбитата што опслужуваат околу пет милиони корисници низ светот. Пред Косово, овие услуги веќе беа достапни и за други земји од регионот, вклучувајќи ги Македонија, Албанија, Бугарија, Хрватска, Романија и Молдавија.

Bloomberg Mercury

 

Но се чини дека и покрај многуте компании и сериозни бизниси, Маск има време да се занимава и со политичката состојба во други држави, како што во последните денови двапати се вмеша во германската политика преку социјалната мрежа X.

Освен што милијардерот е клучен надворешен советник на новоизбраниот американски претседател Доналд Трамп, што е легитимно кога станува збор за земјата во која  живее и работи, тој сега е ангажиран и околу изборите во Германија.

Прво Маск јавно изрази поддршка за германската крајнодесничарска партија Алтернатива за Германија (АфД). „Само АфД може да ја спаси Германија“, напиша Маск во својата објава на социјалната мрежа Х, со што и јавно застана на страната на оваа германска партија.

Потоа, како одговор на друг корисник на Х по нападот на божиќниот саем што се случи во петокот во источногерманскиот град Магдебург, Маск го омаловажи сė уште актуелниот германски канцелар Олаф Шолц од редот на Социјалдемократската партија на Германија (СПД), нарекувајќи го „неспособен будала“ и рече дека треба веднаш да поднесе оставка.

Милијардерот ниту претходно не се воздржуваше да го изрази својот презир кон Шолц. По распадот на германската трипартиска коалиција минатиот месец, тој го нарече канцеларот „будала“.

Bloomberg Mercury

 

Се поставуваат неколку клучни прашања: зошто зафатениот Маск се занимава со политичката состојба во Германија, каква е неговата корист од тоа и какво ќе биде неговото влијание врз електоратот во најголемата европска економска сила.

Партијата на Шолц бара законски измени што ќе го ограничат влијанието на Маск

Висок пратеник од социјалдемократите на канцеларот Олаф Шолц се побуни против мешањето на Илон Маск во германската политика и повика на нов антимонополски закон за да се ограничи неговото влијание во корпоративниот свет.

„Обновените провокации на Илон Маск се повеќе од иритантни“, рече Дирк Визе, заменик-претседател на пратеничката група на Социјалдемократската партија во германскиот Бундестаг. „Крајно време е да почне да се применува модерна верзија на антимонополскиот закон на Шерман“, додаде тој, мислејќи на американскиот закон од 1890 година, кој забранува монополски деловни практики.

„Таквата современа верзија во суштина би довела до распад на сė помонополскиот конгломерат на компаниите на Маск“, изјави во неделата Визе за „Блумберг њуз“ (Bloomberg News).

Иако коментарите најверојатно ќе ја заострат војната со зборови со најбогатиот човек на светот, сепак нејасно е дали регулаторите во САД, каде што е седиштето на бизнисите на Маск, ќе се согласат со неговиот предлог.
Инаку, и самиот Шолц го нападна Маск во петокот поради неговиот обид да го оцрни канцеларот и да влијае на изборите во Германија.

Олаф Шолц Bloomberg

 

„Имаме слобода на говор, а тоа важи и за мултимилијардерите“, рече Олаф Шолц. „Но слободата на говор значи и дека можете да кажувате работи што не се исправни и не содржат добри политички совети“, додаде тој.

Политиколозите не мислат дека Маск ќе има влијание на изборите во Германија

Испадите на Маск доаѓаат на само два месеца пред Германците да излезат на гласање на предвремените избори во февруари, на кои Шолц ќе им се спротивстави на кандидатот на Христијанско-демократската унија (ЦДУ), Фридрих Мерц, и на кандидатката на АфД, Алис Вајдел.

„Не ми се верува дека ‘мешањето ‘ на Илон Маск на изборите во Германија може да донесе драстична промена на гласачкото расположение“, смета Благојче Атанасоски, магистер по политички науки. Следејќи ги состојбите на политичката сцена во Европа, тој вели дека германското гласачко тело се води по традиција и не верува во надворешни влијанија.

 Благојче Атанасоски, магистер по политички науки Приватна архива

 

„Едноставно, германските гласачи се традиционално настроени. Постојано гласаа за ЦДУ кога Меркел беше предводничка, врзувајќи се за нејзината политика, потоа кога се пензионира активно од политиката, гласаа веднаш за СДП и Олаф Шолц. Односно, предвидлив е германскиот електорат, така што нема да има големи изненадувања ако Илон Маск се вмешал. Веројатно охрабрен од успехот на Трамп на претседателските избори во САД сака да влијае и во Германија, во согласност со личниот карактер на најбогат (еден од најмоќните луѓе во светот), но мислам дека нема да има реално и вистинско влијание врз разместување на изборниот резултат во Германија“, вели Атанасоски во изјава за „Блумберг Адрија“.

Фрустрации кон Шолц, симпатии кон Мерц. А што е со Вајдел?

Анкетите покажуваат дека фрустрацијата на јавноста во врска со политиките на владата на Шолц за миграција и азил помогна да се зголеми и онака растечката поддршка за екстремно десничарските и екстремно левичарските партии, вклучувајќи ја и АфД.

Најновите резултати од анкетата на „Блумберг“ покажуваат дека коалицијата на Мерц ЦДУ/ЦСУ води со поддршка од околу 32 отсто, АфД е втора со 19 отсто, а СПД трета со 15,9 отсто.

Bloomberg Mercury

 

Аналитичарот Атанасоски очекува враќање на партијата на Ангела Меркел на власт главно поради тоа што во минатото се покажа дека демохристијаните нудат определена сигурност за граѓаните.

„Предвремениот распад на ‘семафор-коалицијата’ ја втурна Германија во предвремени избори. Во согласност со анкетите, демохристијанската партија на поранешната канцеларка Ангела Меркел, ЦДУ, ќе освои убедлива победа и, по четири години во опозиција, повторно ќе ја предводи власта во Германија. Се поставува прашањето само дали ќе направи коалиција со СДП (социјалдемократите на Олаф Шолц), како што Меркел владееше повеќе од 15 години, или со други партии (зелените, либералдемократите). Опција за коалиција со крајнодесничарската Алтернатива за Германија е исклучена“, вели Атанасоски, кој смета дека СДП ќе ги загуби изборите поради неколку клучни причини.

„Најверојатно големи причини што СДП се очекува катастрофално да ги изгуби изборите се војната во Украина, зголемената инфлација, економската рецесија во Германија и миграцијата од која е погодена најголемата земја и најсилен мотор во ЕУ. Луѓето го почувствуваа тоа на своја кожа и без разлика дали е директно или не виновен канцеларот Шолц, тие ќе ја казнат таа политика. Веројатно се поистоветуваат со ерата на Меркел на економска сигурност и стабилност, па одново се вртат политички центар-десно кон демохристијаните“, заклучува нашиот соговорник, политичкиот аналитичар Благојче Атанасоски.

Што нудат противкандидатите на Шолц?

Политичката партија АфД (Алтернатива за Германија) со години е претставувана од медиумите низ светот како екстремна, крајнодесничарска опција, со што Алис Вајдел не се согласува целосно.

„Погрешно ја етикетирате нашата партија како десничарска. Ние сме во средината и се обидуваме да презентираме разумни и сериозни политики бидејќи гледаме дека на оваа земја ѝ требаат вистински реформи“, истакна неодамна кандидатката Алис Вајдел во интервју за „Блумберг“ (Bloomberg). Ако нејзината партија ги добие изборите, ќе се фокусираат на следните приоритети: контрола на границите, даночни намалувања и повторно ставање во функција на нуклеарните централи.

Алис Вајдел Bloomberg Mercury

 

„Германија не е во добра форма. Имаме највисоки цени на енергијата во светот и се соочуваме со мигрантска криза. Имаме милиони илегални имигранти бидејќи Германија воопшто нема граници. Криминалот е во голем пораст, а даноците се превисоки. Припадник на средната класа, кој заработува околу 50.000 евра годишно, ѝ плаќа повеќе од половина од таа сума на државата. Затоа мислам дека има многу простор за реални политики за намалување на даноците“, рече Вајдел, додавајќи дека на земјата ѝ е потребна и сериозна енергетска политика бидејќи Германија е единствената земја што ги затвори своите нуклеарни централи.

Уште еден интересен податок за АФД е што партијата инсистира на излез на Германија од Европската Унија.
„Не гледаме како Европската Унија во нејзината сегашна форма би можела да биде функционална институција. Треба да имаме слободна трговија меѓу европските земји, но без толку многу бирократија. На пример, тоа што Европската комисија едноставно реши да се забрани дизелот и бензинот всушност ја уништија германската автомобилска индустрија. Затоа, рековме, не ни треба механизам што го уништува темелот на нашиот континент. Единствено ни треба слободна трговија меѓу земјите од Европа“, посочи Вајдел во интервјуто за „Блумберг“.

„Блумберг Адрија“ веќе пишуваше за тоа дека најголеми шанси да го наследи Шолц има 69-годишниот Фридрих Мерц, лидер на Христијанско-демократската унија (ЦДУ), за чии политики и предизборни ветувања може подетално да прочитате во нашиот вчерашен текст. Со својата комбинација на политичко искуство, деловна способност и конзервативни идеали, Мерц е подготвен да ја води Германија низ нејзините економски и геополитички предизвици.

Фридрих Мерц Bloomberg Mercury

 

Мерц ја започна својата политичка кариера како член на Европскиот парламент во 1989 година. Подоцна премина во германскиот парламент во 1994 година. До 2000 година тој се искачи на лидерската позиција на парламентарната група на ЦДУ, но беше надминат од Ангела Меркел во борбата за моќ, која ги дефинира нивните кариери.

По неговото заминување од политиката, Мерц изгради успешна кариера во приватниот сектор, особено како претседател на надзорниот одбор на германската подружница на американската инвестициска компанија „Блекрок“ (BlackRock). Неговото враќање во политиката во 2018 година се совпадна со претстојното пензионирање на Меркел и тој ја презеде лидерската позиција во ЦДУ во 2022 година, по два неуспешни обида претходно. Неговиот мандат е обележен со напори за обединување на партијата и враќање кон традиционалниот конзервативен став по центристичкиот пристап на Меркел.

И покрај минатите грешки, Мерц успешно ја консолидира поддршката во рамките на ЦДУ, враќајќи ја кон нејзините традиционални конзервативни корени. Аналитичарите ја нагласуваат неговата лидерска способност да спречи понатамошно преземање гласачи од страна на ултрадесничарската Алтернатива за Германија (АфД), иако тоа не ја намали популарноста на АфД.