Спортот повеќе не е забава, влегува во нова фаза на финансирање

Професионалниот спорт повеќе не е индустрија за забава. По структурата на приходите и стабилноста на паричниот тек сè повеќе наликува на инфраструктура. Сепак, начинот на кој се финансира и понатаму ја одразува логиката на семејно сопствеништво, а не на пазар на капитал. Индустријата денес се проценува на околу 2,5 билиони долари, со монетизација преку медиумски права, дигитална содржина, спонзорства, продажби на реклани материјали, велнес и забавни настани во живо.

Најважниот слој од тој екосистем остануваат правата за пренос, кои во последната деценија станаа клучен генератор на вредност и потпора на билансите. Долгорочните договори за ТВ и стриминг права, често индексирани со инфлација, создаваат видливост на приходите каква што имаат комуналните или енергетските компании. НФЛ со договорите потпишани до 2033 година обезбеди повеќе од 110 милијарди долари, додека НБА заклучи нов пакет вреден околу 76 милијарди долари. Таквите аранжмани не се волатилни приходи од индустријата на забава, туку долгорочно договорени парични текови.

Токму затоа Financial Times го опишува спортот како „’рбетот на современата медиумска економија“, содржина која во фрагментираното стриминг опкружување и понатаму гарантира масовно, истовремено внимание. Во време кога поголемиот дел од содржината се консумира на барање, спортот останува редок пример содржина што се  гледаме во реално време. Таа концентрација на внимание има директна монетарна вредност.

Facebook

Парадоксот е во капиталната структура. Според анализата на Apollo Global Management, просечниот однос на долг и вредност на имотот (loan-to-value) кај големите спортски франшизи изнесува околу 10 проценти. Во секторот недвижности, инфраструктура или здравство тој однос се движи меѓу 40 и 70 проценти. Со други зборови, спортот е исклучително ниско задолжен сектор со голем неискористен финансиски капацитет.

Раскинувањето со традицијата нуди нови можности

Причината не е слаб оперативен профил, туку историската структура на сопствеништво и регулаторните ограничувања. Клубовите со децении беа во рацете на поединци или локални инвеститори, додека лигите го ограничуваа задолжувањето и институционалниот капитал. Резултат се биланси со висок удел на сопственички капитал и неискористен капацитет за пософистицирано финансирање.

Пандемијата ја забрза промената. Исчезнувањето на приходите од билети и настани го отвори прашањето за ликвидност и капитална отпорност. МЛБ, НБА, НХЛ и на крајот НФЛ ги отворија вратите за фондови од приватен капитал и институционални инвеститори, со јасно дефинирани правила. Со тоа спортот де факто беше признаен како институционална класа на имот.

„Економист“ забележа дека спортот се наоѓа во фаза во која инфраструктурата беше пред дваесетина години – стабилни приходи, високи проценки, но недоволно развиена финансиска архитектура. Токму таа неефикасност денес ги привлекува фондовите кои бараат долгорочен, договорен паричен тек со ограничен ризик. 

Приватно кредитирање

Во тој рамковен контекст сè поголема улога презема приватното кредитирање. Станува збор за капитал кој се позиционира меѓу класичниот банкарски долг и сопственичкиот капитал, нудејќи им на клубовите ликвидност без разводнување на контролата, а на инвеститорите стабилни приноси со потенцијал за учество во растот на вредноста. Хибридни инструменти, структури обезбедени со приходи и финансирања обезбедени со права стануваат стандардни алатки во сегмент кој до вчера се потпираше речиси исклучиво на сопственички капитал.

Depositphotos

Еден лондонски инвестициски банкар тоа го сумираше едноставно – спортските франшизи изгледаат ризично само ако се занемари колку нивните приходи станаа предвидливи. Токму таа предвидливост ја менува перцепцијата за ризикот и отвора простор за подлабока интеграција на спортот во глобалните пазари на капитал.

Европскиот контекст носи дополнителна сложеност. Регулации како финансискиот фер-плеј, правилото 50+1 и силната општествена димензија на фудбалот ја забавуваат трансформацијата. За разлика од затворените американски лиги со централизирани приходи, европскиот спорт е фрагментиран и изложен на поголеми асиметрии. Но притисокот на капиталот и растот на вредноста на правата тешко е долгорочно да се игнорираат.

 

Стриминг платформите ги носат промените

Како што стриминг платформите селективно влегуваат во преносите во живо и градат екосистем на содржина околу големите настани, вредноста на спортскиот IP станува поширока од натпреварот. Дигиталниот слој, податоците и глобалната дистрибуција дополнително го зголемуваат потенцијалот за монетизација, а со тоа и инвестициската атрактивност на секторот.

Клучното прашање повеќе не е дали спортот ќе усвои пософистицирани капитални структури, туку колку брзо и под кои регулаторни компромиси. Ширењето на долгот и хибридните инструменти ќе ги променат не само билансите на клубовите, туку и распределбата на моќта меѓу сопствениците, инвеститорите и медиумските партнери.

Со тоа спортот влегува во нова фаза - од индустрија водена од традиција кон сектор управуван од капитална логика. За инвеститорите, тоа е една од последните големи неефикасни класи на имот. За навивачите и регулаторите, тоа е чувствителна рамнотежа меѓу комерцијализацијата и идентитетот. За пазарите на капитал, тоа е природниот следен чекор во институционализацијата на глобалната индустрија.