Федералните резерви на САД (Фед) одлучија да ја намалат референтната каматна стапка за четвртина процентен поен на состанокот во среда, во опсег од 3,5 до 3,75 проценти.
Одлуката на Федералниот комитет за отворен пазар (FOMC) беше поделена и беше донесена со гласање 9-3, што е најголемата поделба од септември 2019 година.
Одлуката беше една од најнеизвесните во последно време, како поради состојбата на економијата, така и поради контрадикторните пораки од врвот на американската централна банка.
Аналитичарите речиси едногласно очекуваа уште едно намалување на каматната стапка, иако напнатоста меѓу високата инфлација и пазарот на трудот што покажува знаци на слабост ја направи одлуката на Фед особено деликатна.
Добро утро! Ова се петте вести што треба да ги знаете на почетокот на денот, во избор на дигиталната редакција на „Блумберг Адрија“ од Скопје.
Раст на долгот во ревидираната фискална стратегија
Министерството за финансии ја ревидираше фискалната стратегија за периодот од 2026 до 2030 година. Според документот што е веќе доставен до Собранието, ревидираната стратегија покажува „одредени отстапувања што се однесува до макроекономските позиции“.
Стратегијата проектира повисоки стапки на јавниот долг во 2029 и 2030 година, но тие ќе останат под критериумот за долг под 60 отсто од БДП. Сепак, според експертите, и ова ниво на задолженост за македонската економија е високо.
Според универзитетскиот професор Борче Треновски, мора да се внимава на зголемувањето на задолжувањето затоа што со вакво темпо на среден рок земјата може да се најде во незавидна положба.
„Нашата процена е дека оптимално ниво на задолжување на нашата економија е 50-55 отсто од БДП. Над тоа ниво влегуваме во ситуација кога се задолжуваме за да се раздолжуваме“, вели тој.
Среброто влегува во својата „златна доба“
Цените на среброто во 2025 година достигнаа невидени нивоа, растејќи со брзина што не се памети во поновата историја. По октомври, кога цената за унца премина 54 долари, белиот благороден метал брзо надмина и 57 долари, двојно зголемувајќи ја својата вредност во однос на почетокот на годината.
За разлика од златото, кое традиционално се смета за најсигурно засолниште во турбулентни времиња, среброто сега води своја битка - поддржана од инвестициски, но и индустриски фактори. Неговата повеќекратна примена во различни растечки индустрии е клучен адут за неговиот раст, што го прави металот да „лета“, додека златото стагнира.
Финансискиот менаџмент предизвик за малите бизниси
Во македонската економија, каде што малите и средните претпријатија (МСП) претставуваат апсолутно мнозинство од вкупниот број компании, финансиското управување останува една од најслабите алки. Бизнис-секторот има енергија, амбиција и идеи, но често нема капацитет и знаење да направи веродостојни анализи и следствено да воспостави механизми што ќе бидат своевиден патоказ за одржлив раст на компаниите. Ова беше еден од главните заклучоци од тркалезната маса „Not so small talk“ што во организација на „Блумберг Адрија“ се одржа неодамна во Скопје.
За повеќе прашања поврзани со предизвиците и најдобрите практики во финансиското управување кај малите и средните претпријатија, но и за многу други прашања што ги засегаат малите бизниси дебатираа пет бизнис-советници од различни македонски фирми. Тие низ примери и лични искуства презентираа кои се најголемите проблеми што го кочат развојот на малите и средните компании и како тие пречки треба да се надминат.
Дали „евтините пари“ ќе му се удрат од глава на Трамп?
И покрај предупредувањата дека монетарната политика е премногу лабава, заедно со трговските бариери, фискалната експанзија и сомнежите дали најскапите технолошки имиња веќе влегле во зона на претерано оптимистички процени – во средата Фед направи потег за намалување на каматите за четвртина поен.
Ако се покаже како тренд, ваквата политика би можела да отвори инфлациона спирала што ќе ги погоди џебовите на просечниот Американец. Инфлацијата, иако умерена, од 2021 година постојано го надминува целното ниво од два процента и, заедно со царините, го прави секојдневниот живот поскап за средната и работничката класа.
Дилемата дека она што е добро за пазарите не мора нужно да биде добро и за луѓето се одразува во анкетите на јавното мислење. Оценките за економското управување на Трамп се сè полоши. Поддршката паѓа и меѓу неговите републикански приврзаници.
ЕУ постигна првичен договор за намалување на емисиите
Европската Унија постигна договор за намалување на емисиите на стакленички гасови за 90 отсто до 2040 година во однос на нивото од 1990 година, со што блокот би останал на патот кон климатска неутралност до средината на векот.
Претставниците на Европската комисија, Европскиот парламент и земјите членки во Советот на ЕУ во Брисел усогласија рамка за конечниот климатски закон, потврди Данска, која моментално претседава со Унијата.
Еден од клучните елементи на договорот е поголемото учество на меѓународните јаглеродни кредити во остварувањето на целите за намалување на емисиите. Горната граница е поставена на пет процентни поени од вкупното намалување наместо три, колку што првично предложи Комисијата. Тоа значи дека реалната цел за домашните емисии во 27-те земји членки изнесува 85 отсто.
.webp){kind=icon}
