По одлуката на 'Гаспром', цените на гасот пораснаа и до 35 отсто

Цените на енергијата во Европа се зголемија откако Русија го запре својот најголем гасовод за природен гас до континентот на неодредено време, втурнувајќи го регионот подлабоко во криза што може да ги насочи големите економии кон рецесија и принудно рационализирање.

Референтните фјучерси на гасот скокнаа за цели 35 отсто, најмногу во речиси шест месеци, а цената на струјата се зголеми. Прекинот на понудата ги брануваше пазарите, ги погоди акциите и го турка еврото на најниско ниво во последните 20 години.

Руската компанија „Гаспром“ доцна во петокот во последен момент донесе одлука да не го вклучи клучниот гасовод „Северен тек“ по три дена одржување. Тој требаше да се рестартира во сабота, но компанијата соопшти дека е откриено истекување кај гасна турбина што помага да се испумпува горивото во гасоводот. Нема индикации колку време може да трае поправката на овој дефект.

Европските политичари со недели се подготвуваат за запирање и сега брзаат да воведат итни мерки. Шведска и Финска викендов ја зголемија ликвидноста за комуналните претпријатија, велејќи дека постои ризик да се повтори случајот со Lehman Brothers кој во 2008 предизвика глобална криза. Европските министри за енергетика треба да разговараат за радикални предлози за ограничување на цените на електричната енергија на специјален состанок в петок - вклучително ограничување на цената на гасот и суспендирање на трговијата со енергетски деривати.

Bloomberg

Последниот потег на Москва се заканува да ја поттикне инфлацијата која е веќе највисока во последните децении, туркајќи многу домаќинства во сиромаштија и потенцијално предизвикувајќи социјални немири. Европската унија ги собира своите резерви на гас во обид да се подготви и да има тампон барем за дел од зимата. Ситуацијата може да се влоши откако ќе се намалат залихите, особено при крајот на грејната сезона или ако континентот го погоди силен студен бран.

„Со оглед на затегнатоста на снабдувањето со гас, не може да се исклучи задолжителното скратување на гасот за несуштинските индустрии или дури и исклучувања во текот на зимата во зависност од временските услови“, велат аналитичари од JPMorgan во белешката. 

Холандскиот гас за месец однапред, кој се смета за репер за Европа, беше за 31 отсто повисок на 281 евро за мегават-час до 10:37 часот во Амстердам. Договорот изгуби 37 отсто минатата недела. Еквивалентот во Обединетото Кралство се зголеми за дури 36 отсто. Референтната енергија за година однапред во Германија скокна за цели 33 отсто до 675 евра за мегават-час, бидејќи трошоците за работа на електраните на гас се зголемија.

„Се разбира, цените се силно зголемени утрово, но на нивоа што можеме да ги сметаме за 'разумни' и што, колку и да изненадува, доведува до оптимизам“, се вели во белешката на EnergyScan. „Со релативно високи нивоа на залихи, докази за уништување на побарувачката и можност за политичка интервенција, позиција на чекање се чини порелевантна“, се додава во неа.