Воениот буџет на Путин е под голем притисок, ќе го прифати ли тоа што му се нуди?

Претседателот Владимир Путин се соочува со сè потесен временски рок за постигнување мировен договор во Украина, додека Русија се бори со растечки буџетски јаз во финансирањето на војната.

Руските власти стравуваат дека годинашната буџетска потрошувачка повторно би можела да ги надмине планираните нивоа доколку бидат потребни дополнителни средства за војната, наведуваат извори запознаени со ситуацијата. Тие забрзано се обидуваат да пронајдат нови извори на приходи во износ до 1,2 билиони рубљи (16 милијарди долари) за да го избалансираат клучниот буџетски показател.

Ова одговара на дополнителни 0,5 отсто од бруто-домашниот производ, над веќе планираниот дефицит за оваа година од 1,6 отсто од БДП, во услови на пад на приходите од продажба на енергенти и влијанието на неочекувано силната рубља, велат изворите.

Економските притисоци растат додека руските и американските претставници разгледуваат начини за ставање крај на инвазијата, започната во 2022 година. Сепак, Путин не покажува подготвеност да се откаже од максималистичките територијални барања во источна Украина, и покрај тоа што американските и украинските официјални лица изразија оптимизам во врска со напредокот на преговорите за завршување на најголемиот конфликт во Европа по Втората светска војна.

Москва гледа малку шанси за пробив во мировните разговори, наведуваат изворите. Додека руските и украинските воени делегации ги разјаснуваат техничките прашања поврзани со евентуалната примена на прекин на огнот, споровите околу територијата бараат политички одлуки на највисоко ниво, додаваат тие.

Bloomberg

Територијалното прашање е „единствената преостаната ставка“ што треба да се реши, изјави американскиот државен секретар Марко Рубио пред сенаторите во Вашингтон во средата. „Тоа е мост што сè уште не сме го преминале.“

Американскиот политички календар, исто така, би можел да стане фактор за Кремљ, со оглед на тоа што претседателот Доналд Трамп сè повеќе се фокусира на ноемвриските избори за Конгресот, смета Александер Габуев, директор на Центарот „Карнеги Русија Евроазија“ со седиште во Берлин.

„Условите што Трамп ги нуди за завршување на војната се најдобрите што Путин ги има на маса во текот на четири години“, изјави Габуев. „Малку е веројатно дека таквите предлози ќе се нудат неограничено, а ако Трамп ја загуби контролата врз Долниот дом, што е веројатно, тоа ќе може да го закочи во сè што сака да направи.“

Буџетската позиција на Русија би можела дополнително да се влоши бидејќи американските санкции ги принудуваат нафтените производители да нудат попусти на и онака ниските цени на суровата нафта. Буџетот за 2026 година се темели на претпоставката за приходи од нафта и гас од 8,9 билиони рубљи, при цена на нафтата Урал од 59 долари за барел и курс од 92,2 рубљи за долар.

Нафтата Урал во моментов се тргува по цена од 55 долари за барел, додека курсот на рубљата е околу 75 за долар. Доколку овие нивоа се задржат, приходите од нафта и гас би изнесувале 6,75 билиони рубљи, што би оставило дефицит од речиси 2,2 билиони рубљи, според пресметките на „Блумберг“.

Вистина е дека планираниот буџетски дефицит на Русија оваа година е низок според меѓународните стандарди. Сепак, Владата минатата година драстично ја ревидираше целта за дефицит од 0,5 на 2,6 отсто од БДП и во декември беше принудена да ја намали потрошувачката за да ја исполни таа цел. Дефицитот го покри со емитување рекордно ниво сè поскап долг во форма на државни обврзници (ОФЗ).

Путин бара Украина да ја предаде контролата врз источниот Донбас, кој ги опфаќа Донецката и Луганската област, како дел од она што Русија го нарекува „договори од Анкориџ“, постигнати на неговиот августовски самит со Трамп на Алјаска. Борбите би биле замрзнати долж сегашните линии на контакт во јужните области Херсон и Запорожје.

Кремљ ова го смета за отстапка од страна на Путин, кој претходно полагаше право на сите четири украински области, наведуваат извори запознаени со ситуацијата, иако руските сили никогаш не ги окупирале целосно тие територии.

Украина ги отфрла барањата да ги повлече своите сили од силно утврдените делови на источен Донецк, кои руските сили не успеаја да ги освојат во борбите што траат уште од 2014 година, освен ако Путин во ист обем не ги повлече своите трупи. Американските предлози предвидуваа претворање на неокупираната област во демилитаризирана или слободна економска зона под посебна администрација.

Постои „општа согласност“ за повоените безбедносни гаранции за Украина, изјави Рубио на сослушување пред Комитетот за надворешни работи на американскиот Сенат. „Тие гаранции во суштина се однесуваат на распоредување помал број европски трупи, пред сè од Франција и Обединетото Кралство, со американска поддршка“, рече тој. „Но, во суштина, безбедносната гаранција е американската поддршка.“

Советникот на Путин за надворешна политика, Јуриј Ушаков, во четвртокот им изјави на новинарите дека тие гаранции не се договорени со Русија. Иако територијата е главното прашање, постојат и други нерешени теми, додаде тој.

Претходната рунда разговори во Абу Даби била конструктивна и фокусирана на прашања како што е примената на прекин на огнот, доколку тој биде договорен, наведуваат извори запознаени со преговорите. Воените претставници планираат да ги продолжат тие разговори, но со мал оптимизам дека до примирје може да дојде без поместување околу територијалното прашање, рекоа изворите, кои побараа анонимност поради чувствителноста на разговорите.

Путин во четвртокот во Кремљ се сретна со претседателот на Обединетите Арапски Емирати, шеикот Мохамед бин Зајед Ал Нахјан, и му се заблагодари за домаќинството на разговорите.

Американските претседателски пратеници Стив Виткоф и Џаред Кушнер, зет на Трамп, присуствуваа на тие преговори откако од Москва допатуваа во Абу Даби, каде со Путин водеа разговори кои траеле речиси четири часа.

Европа во меѓувреме има мал увид дали дошло до какво било поместување во руската позиција, изјави еден европски дипломат.

Германскиот министер за надворешни работи, Јохан Вадефул, изнесе песимистичка оценка за време на посетата на Летонија оваа недела, критикувајќи го „тврдоглавото инсистирање на Русија на клучното територијално прашање“.

„Ако тука нема флексибилност, се плашам дека преговорите би можеле да се одолговлечат или воопшто да не успеат“, изјави тој.