Наш коментар за перформансот на „Македонски телеком“

Профитабилноста на „Македонски телеком“, по добрите резултати во првиот квартал од годинава, покажа на крајот од првата половина од годинава дека не е отпорна на растот на категоријата плати, како примарна причина за намалувањето на профитабилноста. Според тоа, ЕБИТДА бележи мало намалување од 0,4 отсто во однос на истиот период лани. Апсолутното намалување на ЕБИТДА беше придружено со намалување на ЕБИТДА-маржата за 0,9 процентни поени и изнесува 42 процента. Сепак, растот на нето-добивката од 7,4 отсто е поттикнат од остварените повисоки финансиски приходи за 517,9 отсто годишно, чиј целосен ефект врз нето-резултатот е малку намален од финансиските трошоци, кои се повисоки за 23,6 отсто во однос на истиот период минатата година. 

Приходите од продажба во првите шест месеци од 2024 година вкупно се за 2,5 отсто повисоки во споредба со истиот период лани. Географски, „Македонски телеком“ сè уште доминантно генерира приходи од продажба на домашниот пазар (96,3 проценти на крајот на првото полугодие од 2024 година, 69 проценти на крајот на истото полугодие од 2023 година).

Анализирајќи по категории, растот на цените на мобилните услуги е одговорен за растот на вкупните приходи, бидејќи приходите од мобилни услуги се повисоки за 4,2 отсто во однос на истиот период лани. Трендовите во оваа индустрија на миграција на корисници од припејд кон постпејд-пакети, поттикнати од приходите од роаминг, се главните генератори на растот од 3,2 на мобилните услуги во поткатегоријата малопродажба. Дополнителна потврда е растот на просечниот приход по корисник (од англиски: ARPU - average revenue per user) од 2,6 отсто годишно. Иако бележи раст на приходите во оваа категорија, компанијата расте побавно од пазарот бидејќи пазарниот удел е намалено за 0,5 процентни поени годишно. Многу слично како и другите регионални телекомуникациски компании, поголемиот број постпејд-корисници донесе поголеми приходи од продажба на мобилни уреди од повисока класа, па „Македонски телеком“ од тие продажби оствари 10,1 отсто повеќе приходи во однос на истиот период лани.

Инфраструктурните инвестиции му донесоа на „Македонски телеком“ годишен пораст на бројот на приклучоци - бројот на приклучоци на широкопојасната мрежа е зголемен за 3,3 отсто, а на оптичкиот пристап за 13,9 отсто. Како што „Македонски телеком“ напредуваше во малопродажниот сегмент на фиксни услуги, трговијата на големо е полето каде што остварува полоши резултати во однос на првата половина од минатата година - приходите се помали за 6,8 отсто поради намалувањето на приходите од меѓународниот транзит кон други оператори. ИКТ-проектите не се реализираат на минатогодишно ниво, па приходите се за 16,5 отсто помали од тој дел.

Инвестициите во инфраструктурата бараа нови вработувања, па така категоријата трошоци за плати е повисока за 23 проценти на годишно ниво. Поради потребата од задржување на сите стратешки сегменти, „Македонски телеком“ ја презеде во свои раце одговорноста за управување со инфраструктурата. Многу слично на она што го направи „Хрватски телеком“ со префрлувањето на единицата за изградба и одржување на инфраструктурата од „Ериксон Никола Тесла“ под негова контрола. Поголемата продажба на поскапите уреди бараше нови набавки, така што цената на продадените производи е повисока за 6,5 отсто, со годишен пораст на учеството во приходите од продажба за 0,5 процентни поени и на крајот на првото полугодие од 2024 година изнесуваат 18,4 отсто. Помалиот интензитет на ИКТ-проекти резултираше со пониски трошоци за услуги предизвикани од потребите за одржување, а трошоците за услуги се пониски за 7,8 проценти годишно. Конечно, „Македонски телеком“ оствари најголема годишна заштеда на трошоците со намалување на трошоците за електрична енергија за 30,9 отсто, пред сè поради намалувањето на цените на глобално ниво. Кога ќе се подвлече линијата, вкупните трошоци се повисоки за 2,8 отсто во однос на истиот период лани и покрај двонасочните движења на трошковните категории.

Очекувања

„Македонски телеком“ до крајот на годинава треба повидливо да ги почувствува резултатите од минатогодишните инвестиции, особено во областа на широкопојасен и оптички интернет. Овој сектор ќе стане клучен за идниот раст на вкупните приходи, кои се предвидува да се зголемуваат со скромно, едноцифрено темпо. Што се однесува до мобилната телефонија, раст на приходите се очекува главно поради поскапувањата, но постои ризик бројот на корисници на „Македонски телеком“ да не расте со темпо што одговара на растот на пазарот. Интеграцијата на единицата за одржување на инфраструктурата ќе им овозможи да развијат нови решенија засновани на постојни производи и да отворат можности за развој на нови дигитални платформи. Сепак, притисокот врз ЕБИТДА ќе дојде поради зголемените трошоци за плати, особено поради новите вработувања. Сепак, пониските трошоци за електрична енергија годинава би можеле да ја олеснат вкупната структура на трошоците. Затоа, нашите очекувања се дека ЕБИТДА ќе го следи растот на приходите на ниво на ниски едноцифрени стапки.