Сè повеќе домаќинства се вртат кон замрзнатата храна, промената не е случајна

Во време кога инфлацијата ги стеснува буџетите, а климатските промени го менуваат начинот на кој размислуваме за храната, замрзнатата храна станува сè попопуларен избор поради намалениот отпад, подолгиот рок на траење и стабилните цени. Иако со години се сметаше за помалку пожелна од свежата, новите истражувања покажуваат дека перцепциите брзо се менуваат, особено кај оние што сакаат да купуваат попаметно и да фрлаат помалку отпад.

Извештајот „Замрзнатото во фокус“, објавен во јуни 2025 година од „Номад фудс“, група во која е вклучен и хрватскиот „Ледо“, открива интересна промена во однесувањето на потрошувачите. Гигантот за замрзната храна спроведе сеопфатно истражување на 7.512 возрасни лица во Обединетото Кралство, Франција, Германија, Италија и Шведска. Резултатите откриваат дека замрзнатата храна сè повеќе не е последен избор, туку прв чекор кон поодржлив начин на живот.

Тивка револуција во кујната

Дури 47 проценти од анкетираните потрошувачи изјавиле дека редовно купуваат замрзната храна за да го намалат отпадот од храна. Овие податоци доаѓаат во време кога ЕУ се соочува со поразителни бројки. Имено, секоја година се фрлаат 59 милиони тони храна, што создава неверојатни 252 милијарди евра економски загуби и генерира значителни емисии на метан, стакленички гас што има 80 пати посилно влијание врз климатските промени од јаглерод диоксидот во првите 20 години од неговото пуштање во употреба.

Само во Обединетото Кралство во 2021/2022 година отпадот од храна генерирал 18 милиони тони CO₂. Затоа не е изненадувачки што речиси 60 проценти од Британците, според истиот извештај, редовно избираат замрзната храна токму затоа што сакаат да го намалат отпадот. Италија ги следи со 50 проценти, Франција со 49 проценти, додека Шведска (43 проценти) и Германија (44 проценти) исто така покажаа значителен напредок.

Замрзнувачот како алатка за одржливост и заштеда

Околу 29 проценти од испитаниците велат дека го користеле својот замрзнувач почесто во последните пет години. Но причина не е само одржливоста туку и штедењето. Кампањата во Велика Британија „Љубов кон храната, мразам отпад“ (Love Food Hate Waste) проценува дека просечното домаќинство би можело да заштеди до 387 фунти годишно со едноставно подобро користење на својот замрзнувач, вклучувајќи го и замрзнувањето вишок храна, остатоци, па дури и леб.

Дури 51 процент од потрошувачите ги планираат своите купувања храна врз основа на она што веќе го имаат во замрзнувачот, додека 35 проценти сакаат поголем замрзнувач, особено лицата на возраст од 18 до 24 години (зголемување за 41 процент). Во исто време, 44 проценти од луѓето веруваат дека замрзнувачот е најпотценетиот апарат во кујната.

Замрзнувачот повеќе не е само место каде што повеќето луѓе чуваат пица за брза вечера. Тој сè повеќе се користи за планирање оброци, зачувување хранлива храна и намалување на отпадот.

Околу 29 проценти од испитаниците велат дека го користеле својот замрзнувач почесто во последните пет години | Depositphotos

Зошто замрзнатото сѐ повеќе има смисла

Дури 63 проценти од потрошувачите веруваат дека замрзнатите производи се исто толку хранливи како и свежите, додека 21 процент веруваат дека се дури и подобри. Во Франција ова мислење е особено силно - 72 проценти веруваат дека замрзнувањето не ја намалува хранливата вредност. Од друга страна, во Германија перцепцијата кај младите е малку послаба, а само 28 проценти од оние под 25 години веруваат во нутритивната рамнотежа помеѓу замрзнатото и свежото, додека оваа бројка се зголемува на 73 проценти кај оние над 55 години.

Науката ги поддржува овие тврдења. На пример, замрзнатиот грашок задржува 30 проценти повеќе витамин Ц по седум дена складирање отколку свежиот грашок чуван во фрижидер.

Според студијата, 28 проценти од потрошувачите тврдат дека замрзнатата храна заштедува помеѓу 30 и 60 минути неделно во приготвувањето на оброците. Оваа заштеда не е само логистичка туку и ментална. Имено, потрошувачите сè повеќе го гледаат замрзнувачот како алатка за полесно донесување секојдневни одлуки, особено кога се притиснати од времето.

За 39 проценти од потрошувачите, главна предност на замрзнатата храна е можноста за користење сезонски производи во текот на целата година. Во сè понепредвидливите климатски години, ова им дава додадена вредност на домаќинствата што сакаат разновидна исхрана без оглед на увозот или локалните временски екстреми.

„Номад фудс“ ја започна иницијативата „Преминете на -15°C“, повикувајќи ја прехранбената индустрија да ја намали стандардната температура на замрзнување од -18 на -15 степени. Иако разликата звучи минимално, компанијата тврди дека тоа би можело да донесе заштеда на енергија до 10 проценти без да се направи компромис со квалитетот.

Иницијативата беше презентирана на COP28 во Дубаи и веќе има поддршка од неколку компании што управуваат со логистиката на ладниот синџир. Целта е да се намалат емисиите не преку драстични намалувања туку преку оптимизирање на системите што ги користиме секојдневно.

Дури 63 проценти од потрошувачите веруваат дека замрзнатите производи се исто толку хранливи како и свежите | Bloomberg

Пазар од 55 милијарди евра што сака да стане позелен

Индустријата за замрзната храна во Европа вреди околу 55 милијарди евра и се очекува да расте понатаму. Но не во однос на количеството туку во однос на квалитетот и одржливоста. Замрзнатата храна сè повеќе станува решение за намалување на отпадот, зголемување на достапноста на хранливи оброци, подобро планирање на домаќинствата и намалување на притисокот врз синџирите за снабдување со свежа храна.

Иновациите во пакувањето, намалувањето на пластиката, рециклирачките материјали и локализирањето на синџирите за снабдување се исто така во фокусот.

Промената на перцепцијата само што започна

Сепак, извештајот покажува дека само седум до 15 проценти од потрошувачите ја поврзуваат замрзнатата храна со климатската одржливост. Тоа отвора простор за производителите појасно да ги соопштат придобивките од производите што повеќето луѓе сè уште ги сметаат за „втора опција“.

„Замрзнувачот станува основа на поефикасен, одржлив и хранлив начин на живот. Промената не мора да биде драстична - доволна е попаметна одлука“, вели извршниот директор на „Номад фудс“, Стефан Дешемаекер:

Во време кога храната станува поскапа, а климатските предизвици стануваат посериозни, замрзнатата храна нуди едноставно, докажано и сè поценето решение. Таа не ветува револуција, но нуди стабилност. Таа не бара жртва, но поттикнува промени. И токму тоа е она што им е потребно на многумина. За „Ледо“ и поширокиот регион, ова е можност конечно да престанат да го гледаат замрзнатото како неопходност и да почнат да го гледаат како одржлив, паметен и долгорочен профитабилен избор.